Einkaneysla vex hratt 14. september 2005 00:01 Sérfræðingar segja þetta endurspegla þenslu í hagkerfinu og birtist meðal annars í aukinni verðbólgu. Eftirspurn heimilanna hafi aukist í kjölfar aukins kaupmáttar og nýjum lánamöguleikum. Hagvöxturinn sé drifinn áfram af hröðum vexti einkaneyslu og fjárfestingum tengdum stóriðju. Ef sundurliðun einkaneyslunnar er skoðuð milli annars ársfjórðungs 2004 og 2005 sést að kaup á ökutækjum aukast um 75 prósent. Útgjöld Íslendinga erlendis aukast um 32 prósent milli ára og kaup á húsbúnaði um rúm 19 prósent. Guðjón K. Guðmundsson, sérfræðingur hjá Hagstofunni, bendir á að sterk króna hafi lækkað verð á bílum, vörum og þjónustu erlendis. Landsframleiðsla á öðrum ársfjórðungi 2005 jókst um 6,8 prósent miðað við sama tíma í fyrra, sem jafngildir þá hagvextinum á tímabilinu. Landsframleiðsla er markaðsvirði þess sem framleitt er á Íslandi og nam hún 195,7 milljörðum króna á öðrum ársfjórðungi ársins. Í krónum talið hefur landsframleiðslan aldrei verið meiri á föstu verðlagi í einum ársfjórðungi. Landsframleiðslan allt árið í fyrra var 885 milljarðar króna. Tryggvi Þór Herbertsson, forstöðumaður Hagfræðistofnunar Háskóla Íslands, segir eðli hagvaxtar sem drifinn sé áfram af einkaneyslu ekki eins ákjósanlegan og hagvöxt sem byggir á aukinni framleiðslugetu í hagkerfinu. Lítið þurfi að bregða út af svo hann dragist hratt saman. Tryggvi segir vöxt samneyslunnar, það er kaup hins opinbera á vörum og þjónustu, um 4,4 prósent milli annars ársfjórðung 2004 og 2005 of mikinn. Á tímum sem þessum þurfi að skera niður útgjöld hins opinbera til að styðja við peningamálastefnu Seðlabankans. Vaxtahækkanir að öðru óbreyttu virðast ekki nægja til að halda aftur af verðbólgu. Viðskipti Mest lesið Fullveldið ekki bundið við sjálfstæðan gjaldmiðil Viðskipti innlent Akureyringur vekur athygli í Bretlandi fyrir þrautseigju sína Neytendur Sjálfskaparvíti Venesúela: Sósíalíska draumaríkið sem kollvarpaðist í martröð Viðskipti erlent Ein og hálf milljón í sekt vegna leyfislausrar Airbnb útleigu Viðskipti innlent Á að greiða arfinn inn á húsnæðislánið eða leggja inn á reikning? Viðskipti innlent Lækkunin skilaði sér hjá öllum nema Costco Neytendur Óvissa með umboð lækkar skuld Costco um fleiri milljónir Viðskipti innlent Skúli í Subway reisir glæsihótel við Jökulsárlón Viðskipti innlent Ef krónan væri bíll Viðskipti innlent Ekki erfitt að skila hagnaði í gósentíð hávaxtaumhverfis Viðskipti innlent Fleiri fréttir Fullveldið ekki bundið við sjálfstæðan gjaldmiðil Tvírukkaðar færslur leiðréttar Niceair horfir til Evrópu eftir brösuga byrjun Ekki erfitt að skila hagnaði í gósentíð hávaxtaumhverfis Á að greiða arfinn inn á húsnæðislánið eða leggja inn á reikning? Rúmlega fimmtán milljarða hagnaður Rúmlega sex hundruð milljónir í starfsmannabónusa Samkeppniseftirlitið leggur blessun sína yfir samruna Brims og Lýsis Bæta við sex nýjum Airbus-vélum María Fjóla lætur af störfum hjá Hrafnistu Fyrsta apótek Víkur opnað Skuldir hækka og afkomuspá lækkar Stóru fyrirtækin geti jafnvel orðið öflugri innan ESB Steingrímur kaupir fyrir 51 milljón króna í Heimum „Það er allt of ódýrt að fara út að borða á Íslandi“ Breytingar við Leifsstöð: Renna komumegin líka og gjaldfrjáls hálftími Ríkið ekki lengur ábyrgt fyrir neinum skuldum Landsvirkjunar Laun hækka umfram verðbólgu Starbucks kemur í stað Kaffitárs „Nú verða allir að líta í eigin barm“ Verðbólga eykst enn Aðeins 50 hafa nýtt sér meðeignarúrræðið: „Þetta eru fimmtíu sem hafa komist í eigið húsnæði“ Kaupverð undir 80 milljónum í 60 prósent kaupsamninga Selur eftir þrjátíu og fimm ára rekstur Vill tvöfalda umsvif Samkeppniseftirlitsins Atvinnuleysi fimm prósent í júní Sviptingar í stjórn Amaroq Félag Höllu fær fimmtíu milljónir í arð Icelandair tapaði fjórum milljörðum en samt með mettekjur Crowberry fjárfestir í Jónsbók Sjá meira
Sérfræðingar segja þetta endurspegla þenslu í hagkerfinu og birtist meðal annars í aukinni verðbólgu. Eftirspurn heimilanna hafi aukist í kjölfar aukins kaupmáttar og nýjum lánamöguleikum. Hagvöxturinn sé drifinn áfram af hröðum vexti einkaneyslu og fjárfestingum tengdum stóriðju. Ef sundurliðun einkaneyslunnar er skoðuð milli annars ársfjórðungs 2004 og 2005 sést að kaup á ökutækjum aukast um 75 prósent. Útgjöld Íslendinga erlendis aukast um 32 prósent milli ára og kaup á húsbúnaði um rúm 19 prósent. Guðjón K. Guðmundsson, sérfræðingur hjá Hagstofunni, bendir á að sterk króna hafi lækkað verð á bílum, vörum og þjónustu erlendis. Landsframleiðsla á öðrum ársfjórðungi 2005 jókst um 6,8 prósent miðað við sama tíma í fyrra, sem jafngildir þá hagvextinum á tímabilinu. Landsframleiðsla er markaðsvirði þess sem framleitt er á Íslandi og nam hún 195,7 milljörðum króna á öðrum ársfjórðungi ársins. Í krónum talið hefur landsframleiðslan aldrei verið meiri á föstu verðlagi í einum ársfjórðungi. Landsframleiðslan allt árið í fyrra var 885 milljarðar króna. Tryggvi Þór Herbertsson, forstöðumaður Hagfræðistofnunar Háskóla Íslands, segir eðli hagvaxtar sem drifinn sé áfram af einkaneyslu ekki eins ákjósanlegan og hagvöxt sem byggir á aukinni framleiðslugetu í hagkerfinu. Lítið þurfi að bregða út af svo hann dragist hratt saman. Tryggvi segir vöxt samneyslunnar, það er kaup hins opinbera á vörum og þjónustu, um 4,4 prósent milli annars ársfjórðung 2004 og 2005 of mikinn. Á tímum sem þessum þurfi að skera niður útgjöld hins opinbera til að styðja við peningamálastefnu Seðlabankans. Vaxtahækkanir að öðru óbreyttu virðast ekki nægja til að halda aftur af verðbólgu.
Viðskipti Mest lesið Fullveldið ekki bundið við sjálfstæðan gjaldmiðil Viðskipti innlent Akureyringur vekur athygli í Bretlandi fyrir þrautseigju sína Neytendur Sjálfskaparvíti Venesúela: Sósíalíska draumaríkið sem kollvarpaðist í martröð Viðskipti erlent Ein og hálf milljón í sekt vegna leyfislausrar Airbnb útleigu Viðskipti innlent Á að greiða arfinn inn á húsnæðislánið eða leggja inn á reikning? Viðskipti innlent Lækkunin skilaði sér hjá öllum nema Costco Neytendur Óvissa með umboð lækkar skuld Costco um fleiri milljónir Viðskipti innlent Skúli í Subway reisir glæsihótel við Jökulsárlón Viðskipti innlent Ef krónan væri bíll Viðskipti innlent Ekki erfitt að skila hagnaði í gósentíð hávaxtaumhverfis Viðskipti innlent Fleiri fréttir Fullveldið ekki bundið við sjálfstæðan gjaldmiðil Tvírukkaðar færslur leiðréttar Niceair horfir til Evrópu eftir brösuga byrjun Ekki erfitt að skila hagnaði í gósentíð hávaxtaumhverfis Á að greiða arfinn inn á húsnæðislánið eða leggja inn á reikning? Rúmlega fimmtán milljarða hagnaður Rúmlega sex hundruð milljónir í starfsmannabónusa Samkeppniseftirlitið leggur blessun sína yfir samruna Brims og Lýsis Bæta við sex nýjum Airbus-vélum María Fjóla lætur af störfum hjá Hrafnistu Fyrsta apótek Víkur opnað Skuldir hækka og afkomuspá lækkar Stóru fyrirtækin geti jafnvel orðið öflugri innan ESB Steingrímur kaupir fyrir 51 milljón króna í Heimum „Það er allt of ódýrt að fara út að borða á Íslandi“ Breytingar við Leifsstöð: Renna komumegin líka og gjaldfrjáls hálftími Ríkið ekki lengur ábyrgt fyrir neinum skuldum Landsvirkjunar Laun hækka umfram verðbólgu Starbucks kemur í stað Kaffitárs „Nú verða allir að líta í eigin barm“ Verðbólga eykst enn Aðeins 50 hafa nýtt sér meðeignarúrræðið: „Þetta eru fimmtíu sem hafa komist í eigið húsnæði“ Kaupverð undir 80 milljónum í 60 prósent kaupsamninga Selur eftir þrjátíu og fimm ára rekstur Vill tvöfalda umsvif Samkeppniseftirlitsins Atvinnuleysi fimm prósent í júní Sviptingar í stjórn Amaroq Félag Höllu fær fimmtíu milljónir í arð Icelandair tapaði fjórum milljörðum en samt með mettekjur Crowberry fjárfestir í Jónsbók Sjá meira