Sögu­frægt verslunar­hús til sölu

Húsið að Eyrargötu var byggt árið 1887, telur 72 fermetrar og er ásett verð þess 47,9 milljónir króna. Guðlaugur Pálsson rak verslun í húsinu í 74 ár, frá 1919 þar til hann lést 1993, þá 98 ára gamall. 

Inga Lára og Magnús Karel færðu húsið í sama horf og það var við opnun verslunar Guðlaugs og hafa rekið þar verslunina Laugabúð frá árinu 2011.

Húsið er á þremur hæðum. Fyrsta hæð er 37,5 fermetrar, rishæðin er 13,5 fermetrar og kjallari 23 fermetrar (en 21 fermetri sakvæmt fasteignaskrá). Tvö bílastæði eru afmörkuð í deiliskipulagi fyrir framan húsið og aftan við húsið er lítill, gróinn bakgarður.

Á jarðhæðinni er verslunarrými, í risinu er eitt herbergi, í skúrbyggingu við húsið er skrifstofuherbergi, salerni og lítill eldhúskrókur og í kjallaranum er geymsla með inngöngu utan frá og úr verslunarrýminu.

Húsið var byggt sem íbúðarhús árið 1887 og hefur tekið töluverðum breytingum síðan þá. Húsinu var breytt í verslun árið 1919 og settir búðargluggar og dyr á framhliðina og árið 1950 voru byggð íbúðarrými ofan á og aftan við húsið.

Núverandi eigendur keyptu húsið árið 1998 og ákváðu í kjölfarið að færa það í sama horf og árið 1919 sem verslunarhús. Viðbyggingin frá 1950 var rifin niður og gerðar gagngerar endurbætur á húsinu. 

Grunnurinn var þá styrktur með steinsteypu, gert var við grind og timburklæðningar á veggjum, þakgrind endurgerð með nýju timbri, allt einangrað að nýju með steinull og húsið allt klætt nýju bárujárni. Sömuleiðis voru allir gluggar endurnýjaðir, raflögn endurnýjuð og lagðar nýjar hita- og vatnslagnir um húsið. Húsið var allt síðast málað að utan árið 2018. 

Nánar má lesa um eignina á fasteignavef Vísis.

Sjónarhóll, Garðabær eða Settuhús

Húsið var byggt árið 1887 og hefur borið nokkur nöfn í gegnum tíðina, Garðabær, Kirkjustígur 6 og Eyrargata 46, en lengst hefur það þó gengið undir nafninu Sjónarhóll sem kemur fyrst fram í manntali árið 1904. Á þeim tæplega 140 árum, sem húsið Sjónarhóll hefur staðið á Eyrarbakka, hefur það tekið umtalsverðum breytingum. 

Árið 1887 byggði Þórdís Símónardóttir ljósmóðir sér einlyft timburhús með liggjandi klæðningu og bárujárnspaki á steinhlöðnum kjallara í Skúmsstaðalandi. Auk þess að búa þar nýtti Þórdís húsið til kennslu í karlmannafatasaumi og rak þar saumaverkstæði. Hún bjó þó stutt í húsinu og seldi það Jóni Jónssyni bakara árið 1889.

Helga Sigurðardóttir húsfreyja í Árbæ í Holtum missti mann sinn árið 1896 og flutti þá til Eyrarbakka og keypti Sjónarhól af Jóni. Helga lét breyta húsinu, hækkaði þakið og setti á það mansard-þak með bogalagi og breytti gluggaskipan. Ári síðar lét hún byggja skúr eftir langhlið hússins að norðanverðu.

Sigurður Ísleifsson trésmiður keypti húsið af Helgu árið 1907, en hún var fóðursystir hans og hafði hann áður leigt húsið í eitt eða tvö ár. Á þeim árum sem Sigurður átti húsið gekk það líka undir nafninu Settuhús, eftir Sesselju Magnúsdóttur, konu Sigurðar.

Verslun Guðlaugs Pálssonar

Guðlaugur Pálsson kaupmaður hóf verslun í Kirkjuhúsi árið 1917 en keypti svo Sjónarhól árið 1919 af Sigurði Ísleifssyni og breytti því í verslun. Á framhlið hússins voru settir tveir verslunargluggar og dyr milli þeirra og Guðlaugur lét svo stækka skúrinn norðan úr húsinu árið 1925 og byggði ofan á hann til að auka geymslupláss.

Fyrst eftir að Guðlaugur hóf verslunarrekstur í húsinu leigði hann efri hæðina út og bjó þar ekkja ásamt uppkomnum dætrum sínum. Árið 1949 var byggt aftan við og ofan á húsið af Guðmundi Eiríkssyni trésmíðameistara til þess að fá fullgilda íbúð á efri hæð.

Starfsþrek Guðlaugs var með eindæmum enda stóð hann vaktina í versluninni á hverjum degi allt fram undir það síðasta, en hann lést árið 1993, tæplega 98 ára að aldri og hafði þá rekið verslun sína í 76 ár.

Hjónin Magnús Karel og Inga Lára keyptu húsið árið 1998 og færðu það í sama horf og það var í um 1919 með því að bárujárnsklæða húsið, setja á það mansard-þak og fjarlægja skúrinn að aftan. Búðarinnréttinguna fengu þau að láni hjá Byggðasafni Árnesinga en endurgerðu annað eftir ljósmyndum.

Gerðu þau við húsið í samræmi við grundvallarreglur um viðgerðir á friðuðum og varðveisluverðum húsum og reyndu halda í sem mest af gömlu efni, útfærslum og vinnuaðferðum og gerðar voru eins litlar breytingar og unnt var.