Erfiðara að viðhalda kröfum

Skuldir einstaklinga fyrnast tveimur árum eftir gjaldþrot í stað fjögurra áður, samkvæmt frumvarpi sem ríkisstjórnin tók fyrir á fundi sínum í gær. „Með þessu verða þeir sem fara í gjaldþrot ekki eltir út yfir gröf og dauða. Málið fer væntanlega fyrir þingið í vikunni,“ sagði Jóhanna Sigurðardóttir forsætisráðherra á blaðamannafundi eftir ríkisstjórnarfundinn.

Fyrir svörum sat einnig Steingrímur J. Sigfússon fjármálaráðherra.

Enn verður þó til farvegur í gegnum dómstóla til að viðhalda kröfum, að sögn Steingríms, séu til þess réttmætar ástæður. „Það er ekki ástæða til þess að skaðabætur, sektir eða annað sem menn hafa verið dæmdir í fyrnist,“ sagði hann. Farvegur til þess að endurnýja og viðhalda kröfum yrði hins vegar þrengdur til muna og sýna yrði fram á það fyrir dómi að slíkar aðgerðir þjónuðu tilgangi og líkur væru á að eitthvað hefðist upp í kröfuna.

Jóhanna sagði fleiri mál sem sneru að „bráðavanda“ heimilanna hafa verið rædd í ríkisstjórn í gær. Búast mætti við að frumvarp efnahags- og viðskiptaráðherra um gengistryggð lán yrði lagt fyrir ríkisstjórnina á föstudag, sem og svonefnt „lyklafrumvarp“. Vegna skaðabótaábyrgða yrði ekki hægt að láta ákvæði lyklafrumvarpsins vera afturvirkt. Eins sagði Jóhanna verið að skoða stöðu ábyrgðarmanna, en líkt og með lyklafrumvarpið þyrfti að ná samningum við lánastofnanir um hvernig farið yrði með mál þeirra.

Steingrímur sagði æskilegast að samkomulagi yrði náð um stöðu ábyrgðarmanna, enda væri mál þeirra mjög snúið. „Sú hugmynd hefur verið rædd að ábyrgð og lánsveð sæti sambærilegri niðurfærslu í skuldaendurskipulagningu og aðrar kröfur. Krafan lækki hlutfallslega í samræmi við niðurfærslu skuldarinnar, en standi að öðru leyti.“ Eins segir hann hafa verið rætt að ekki verði gengið að ábyrgðarmönnum umfram greiðslugetu. „En það þarf samkomulag til, því það er alveg ljóst að stjórnarskráin ver þetta ígildi eignarréttar sem þarna er á ferð, alveg eins og annað.“

Steingrímur og Jóhanna áréttuðu bæði mikil­vægi þess að mynd úrlausna fyrir bæði fólk og fyrirtæki í greiðsluvanda skýrðist sem fyrst. Frumvörp væru á mismunandi stigum og vonandi styttist í samkomulag við fjármálafyrirtækin um aðgerðapakka fyrir fyrirtæki. „En það er eitt sem er mikilvægt og vert að halda til haga,“ sagði Steingrímur. „Það þarf enginn að fresta því að fara í úrvinnslu sinna mála, standi honum til boða úrræði í dag, vegna þess að það verður aldrei neinn betri réttur af fólki tekinn. Þannig er eðli allra þessara aðgerða.“