Rúmur þriðjungur beri illa skuldir sínar

Þetta segir í nýrri greiningu KPMG á fjárhagsstöðu ferðaþjónustunnar sem unnin var fyrir Ferðmálastofu. Þá er það sagt brýnt að reyna að finna lausn á skuldavandanum. Fram kemur í skýrslunni, sem byggir á ársreikningum ferðaþjónustufyrirtækja, að eigið fé þeirra hafi lækkað um 35 milljarða króna árið 2020 þegar mörg glímdu við tekjuhrun.

Ferðaþjónustufyrirtækjum hafi þó tekist að aðlaga sig með því að lækka kostnað og úrræði stjórnvalda skipt miklu í þeirri aðlögun. Um þriðjungur fyrirtækja í ferðaþjónustu skilaði jákvæðri rekstrarafkomu árið 2020.

Að sögn KPMG er hlutfall vaxtaberandi skulda miðað við afkomu of hátt í greininni og áætlað að um 800 félög af 2.200 beri illa skuldir sínar í árslok 2021 miðað við afkomu rekstrar árið 2019. Fjallað er um greininguna á vef Ferðamálastofu en hún nær ekki til fyrirtækja í flugtengdri starfsemi.

Eiginfjárhlutfall hélt áfram að lækka í fyrra

Þegar horft er til reksturs á árinu 2021 sást fjölgun ferðamanna á þriðja ársfjórðungi eftir heldur dræma mánuði fyrri hluta árs. Aftur dró úr komu ferðamanna þegar faraldurinn fór í vöxt hér á landi og erlendis.

Ferðamenn voru um 690 þúsund í fyrra en meðaldvalarlengd jókst og var tæplega 20% lengri en árið 2019. Eiginfjárhlutfall ferðaþjónustufyrirtækja utan flugs lækkaði úr 19% í árslok 2020 í 12% í árslok 2021.

Skarphéðinn Berg Steinarsson ferðamálastjóri segir að skýrslan sýni að staðan sé erfið en fyrirtækin hafi sýnt sveigjanleika og náð að aðlaga reksturinn að breyttum forsendum.

„Það þarf að skoða hvort gera megi ráð fyrir að afkoma greinarinnar á næstu árum geti staðið undir skuldsetningu og þeirri fjárfestingu sem mun þurfa að eiga sér stað á komandi árum. Viðspyrna greinarinnar þarf að verða möguleg,“ segir hann í tilkynningu.

Byrjað að halla undan fæti eftir fall WOW

Benedikt Magnússon, sviðsstjóri ráðgjafasviðs KPMG segir að staða ferðaþjónustunnar hafi verið byrjuð að þrengjast árið 2019, áður en faraldurinn skall á.

„Það má því segja að fyrirtæki hafi að einhverju leyti farið inn í faraldurinn með uppsöfnuð vandamál eins og háa skuldastöðu og minnkandi framlegð. Stuðningsaðgerðir stjórnvalda hafa án efa forðað mörgum félögum frá gjaldþroti en nú þegar loksins dregur úr mestu óvissunni vegna COVID þurfa fyrirtæki að horfast í augu við stöðuna. Það eru ýmsir möguleikar til að bregðast við stöðunni, og einhver þeirra geta mögulega selt frá sér eignir sem nýta má með öðrum hætti en fyrir ferðaþjónustu, til dæmis hótel og gistirými.“