Skilvirkir ferlar, betri reglur Einar Bárðarson skrifar 9. mars 2026 11:02 Einföldun regluverks var rauði þráðurinn á nýliðnu Iðnþingi Samtaka iðnaðarins, þar sem lögð var áhersla á að þótt regluverk sé nauðsynlegt til að tryggja öryggi og gæði geti of flókið og íþyngjandi kerfi dregið úr verðmætasköpun, sérstaklega hjá litlum og meðalstórum fyrirtækjum. Markmiðið ætti því ekki endilega að vera færri reglur heldur betri reglur: skilvirkari ferlar, samræmdar kröfur og betri stjórnsýsla sem gerir frumkvöðlum og fyrirtækjum kleift að verja meiri tíma í nýsköpun, vöxt og þjónustu við viðskiptavini.Í kjölfar þess þegar svokallað Hygge-mál náði hámarki í umræðunni síðastliðið haust og Samtök fyrirtækja í veitingarekstri (SVEIT) birtu viðhorfskönnun meðal félagsmanna um starfsemi heilbrigðiseftirlita landsins varð ljóst að margir rekstraraðilar upplifa regluverkið sem þungt og óskilvirkt. Í framhaldinu tók ráðherra, Jóhann Páll Jóhannsson, mikilvægt skref þegar hann afnam kröfu um fjögurra vikna auglýsingatíma vegna starfsleyfa í veitingarekstri sem hafði þá nýverið tekið gildi og olli öllu meira tjóni en henni var ætlað að fyrirbyggja.Með þeirri breytingu var stigið skref í átt að einfaldara og skynsamlegra regluverki fyrir íslenskt atvinnulíf.Um árabil hafa lítil og meðalstór fyrirtæki þurft að starfa innan regluverks sem í mörgum tilfellum hefur orðið flóknara og meira íþyngjandi en þörf er fyrir. Fjögurra vikna auglýsingaskylda vegna starfsleyfa var eitt dæmi um slíkt fyrirkomulag. Hún olli óþarfa töfum í rekstri án þess að ljóst væri að raunveruleg þörf væri fyrir slíkt ferli. Raunar virðist sem fáir hafi kallað eftir þessari skyldu – og síst þau heilbrigðiseftirlit sem sinna framkvæmd reglnanna.Það er því ánægjulegt þegar stjórnvöld taka skref til að einfalda ferla og draga úr óþarfa skriffinnsku. Fyrirtæki þurfa að geta einbeitt sér að því sem skiptir mestu máli: að skapa verðmæti, þjónustu og störf. Þegar stjórnsýslan er einföld og skilvirk nýtist tími og orka betur bæði hjá fyrirtækjum og hjá hinu opinbera.Nú er mikilvægt að halda áfram á þessari vegferð og taka fleiri skref í átt að einfaldara og skilvirkara regluverki fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki. Slíkar umbætur eru ekki aðeins til hagsbóta fyrir atvinnulífið, heldur fyrir samfélagið allt. Ég heyrði Jóhann Pál boða það í erindinu sínu á Iðnþinginu að hann ætlaði að leita frekari leiða til einföldunar og við hjá Sveit styðjum alla slíka leit.Höfundur er framkvæmdastjóri Sveit, samtaka fyrirtækja á veitingamarkaði. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Einar Bárðarson Mest lesið Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Halldór 20.06.2026 Halldór „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Sjá meira
Einföldun regluverks var rauði þráðurinn á nýliðnu Iðnþingi Samtaka iðnaðarins, þar sem lögð var áhersla á að þótt regluverk sé nauðsynlegt til að tryggja öryggi og gæði geti of flókið og íþyngjandi kerfi dregið úr verðmætasköpun, sérstaklega hjá litlum og meðalstórum fyrirtækjum. Markmiðið ætti því ekki endilega að vera færri reglur heldur betri reglur: skilvirkari ferlar, samræmdar kröfur og betri stjórnsýsla sem gerir frumkvöðlum og fyrirtækjum kleift að verja meiri tíma í nýsköpun, vöxt og þjónustu við viðskiptavini.Í kjölfar þess þegar svokallað Hygge-mál náði hámarki í umræðunni síðastliðið haust og Samtök fyrirtækja í veitingarekstri (SVEIT) birtu viðhorfskönnun meðal félagsmanna um starfsemi heilbrigðiseftirlita landsins varð ljóst að margir rekstraraðilar upplifa regluverkið sem þungt og óskilvirkt. Í framhaldinu tók ráðherra, Jóhann Páll Jóhannsson, mikilvægt skref þegar hann afnam kröfu um fjögurra vikna auglýsingatíma vegna starfsleyfa í veitingarekstri sem hafði þá nýverið tekið gildi og olli öllu meira tjóni en henni var ætlað að fyrirbyggja.Með þeirri breytingu var stigið skref í átt að einfaldara og skynsamlegra regluverki fyrir íslenskt atvinnulíf.Um árabil hafa lítil og meðalstór fyrirtæki þurft að starfa innan regluverks sem í mörgum tilfellum hefur orðið flóknara og meira íþyngjandi en þörf er fyrir. Fjögurra vikna auglýsingaskylda vegna starfsleyfa var eitt dæmi um slíkt fyrirkomulag. Hún olli óþarfa töfum í rekstri án þess að ljóst væri að raunveruleg þörf væri fyrir slíkt ferli. Raunar virðist sem fáir hafi kallað eftir þessari skyldu – og síst þau heilbrigðiseftirlit sem sinna framkvæmd reglnanna.Það er því ánægjulegt þegar stjórnvöld taka skref til að einfalda ferla og draga úr óþarfa skriffinnsku. Fyrirtæki þurfa að geta einbeitt sér að því sem skiptir mestu máli: að skapa verðmæti, þjónustu og störf. Þegar stjórnsýslan er einföld og skilvirk nýtist tími og orka betur bæði hjá fyrirtækjum og hjá hinu opinbera.Nú er mikilvægt að halda áfram á þessari vegferð og taka fleiri skref í átt að einfaldara og skilvirkara regluverki fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki. Slíkar umbætur eru ekki aðeins til hagsbóta fyrir atvinnulífið, heldur fyrir samfélagið allt. Ég heyrði Jóhann Pál boða það í erindinu sínu á Iðnþinginu að hann ætlaði að leita frekari leiða til einföldunar og við hjá Sveit styðjum alla slíka leit.Höfundur er framkvæmdastjóri Sveit, samtaka fyrirtækja á veitingamarkaði.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar