Pólitísk ábyrgð hlýtur að hafa afleiðingar Erna Bjarnadóttir skrifar 1. september 2026 20:02 Þjóðaratkvæðagreiðslan um hvort hefja ætti á ný aðildarviðræður við Evrópusambandið var í raun og sann persónulegt pólitískt verkefni utanríkisráðherra. Hún stofnaði stjórnmálaflokk beinlínis til að vinna að því markmiði að Ísland yrði aðili að Evrópusambandinu, fékk forystu Evrópusambandsins til liðs við málstað sinn og lét hraða atkvæðagreiðslunni innan kjörtímabils núverandi ríkisstjórnar vegna þess að hún taldi ummæli Trumps Bandaríkjaforseta á Alþjóðaefnahagsráðstefnunni í Davos myndu nýtast málstað hennar. Hún lagði fjármuni og stofnanir ríkisins, einkum og sér í lagi utanríkisráðuneytið, undir sína eigin pólitísku stefnu. Þá byggði hún málflutning sinn fremur á vafasömum fullyrðingum og tilfinningalegum þrýstingi en yfirveguðum rökum. Með þessu var hún reiðubúin að valda djúpstæðri sundrungu meðal þjóðarinnar í þágu eigin pólitísks metnaðar. Þrátt fyrir að öllu þessu pólitíska valdi, fjármunum og áhrifum væri teflt fram í þágu verkefnisins hafnaði þjóðin því með afgerandi hætti. Þá niðurstöðu ber að virða. Ráðherra sem sjálf hrindir af stað pólitísku metnaðarmáli af þessari stærðargráðu, leiðir það og bíður síðan ósigur getur ekki einfaldlega haldið áfram eins og ekkert hafi í skorist. Pólitísk ábyrgð hlýtur að hafa afleiðingar. Utanríkisráðherra hefur augljóslega glatað trausti stórs hluta kjósenda. Afsögn er ekki aðeins viðeigandi. Hún er nauðsynleg afleiðing þess sem gerst hefur. Höfundur er með MSc í hagfræði frá University College of Wales og Diploma í opinberri stjórnsýslu frá Háskóla Íslands Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Erna Bjarnadóttir Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Gott bú stendur undir sér Róbert Ragnarsson Skoðun Þegar samþykki virðist verða að ábyrgð brotaþola Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir Skoðun Fæðingarorlof fyrir ömmu og afa? Magnea Gná Jóhannsdóttir Skoðun Skörum fram úr í skaðlegu skattaumhverfi Elliði Vignisson Skoðun Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun Af þreyttasta frumvarpi íslenskrar þingsögu Árni Guðmundsson Skoðun Hvers vegna skiptir bókun 35 máli? Eiríkur S. Svavarsson Skoðun Börn þurfa úrræði, ekki innantóm loforð Ása Berglind Hjálmarsdóttir Skoðun Hver ætlar að hjúkra þér? Helga Rósa Másdóttir Skoðun Var Stonehenge sláturhús? Ása Hlín Benediktsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Samráð stórveldanna þriggja – ný leið til heimsfriðar? Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Mikilvægt er að draga lærdóm af smáíbúðamálinu i Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Farsælt ferðalag fólks og fisks Heiðrún Lind Marteinsdóttir skrifar Skoðun Orkan í ólgusjó efnahagsmála Tinna Traustadóttir skrifar Skoðun Fæðingarorlof fyrir ömmu og afa? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Gott bú stendur undir sér Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Loksins get ég notið þess að vera heima Ingibjörg Dóra Scheving Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar samþykki virðist verða að ábyrgð brotaþola Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar Skoðun Sama fötlun en ólík réttindi - Aldurinn ræður úrslitum - Ásta Ólafsdóttir skrifar Skoðun Umskiptingar Flokks fólksins á Alþingi Júlíus Valsson skrifar Skoðun Okkar fé í Heimum Bergur Hauksson skrifar Skoðun Hver ætlar að hjúkra þér? Helga Rósa Másdóttir skrifar Skoðun Er alveg sama hvað Ísland er dýrt? Björn Ragnarsson skrifar Skoðun Krossinn er ekki matseðill Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Við mælum hávaða en mælum við óskýrleikann? Ragnhildur Bjarkadóttir skrifar Skoðun Hvað gerist í síðari hálfleik? Lovísa Oktovía Eyvindsdóttir skrifar Skoðun Hvers vegna skiptir bókun 35 máli? Eiríkur S. Svavarsson skrifar Skoðun Skörum fram úr í skaðlegu skattaumhverfi Elliði Vignisson skrifar Skoðun Hvernig getum við dregið úr einmanaleika mæðra í fæðingarorlofi? Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar Skoðun Arfurinn og réttur ríkisins til skattheimtu Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Undir sömu stjörnu – ópera fyrir alla þjóðina Sævar Þór Halldórsson skrifar Skoðun Börn þurfa úrræði, ekki innantóm loforð Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Ísland á ekki að verða land gjaldhliða Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Fokk, ég er með ristilkrabbamein! Matthías Freyr Matthíasson skrifar Skoðun Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Af þreyttasta frumvarpi íslenskrar þingsögu Árni Guðmundsson skrifar Skoðun Samfélagsbanki: Opið bréf til ríkisstjórnarinnar Guðmundur D. Haraldsson,Sævar Finnbogason skrifar Skoðun Var Stonehenge sláturhús? Ása Hlín Benediktsdóttir skrifar Skoðun Það er alltaf til fé fyrir næstu framkvæmd—Hvenær ætlum við að læra? Vilhelm Jónsson skrifar Skoðun Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir skrifar Sjá meira
Þjóðaratkvæðagreiðslan um hvort hefja ætti á ný aðildarviðræður við Evrópusambandið var í raun og sann persónulegt pólitískt verkefni utanríkisráðherra. Hún stofnaði stjórnmálaflokk beinlínis til að vinna að því markmiði að Ísland yrði aðili að Evrópusambandinu, fékk forystu Evrópusambandsins til liðs við málstað sinn og lét hraða atkvæðagreiðslunni innan kjörtímabils núverandi ríkisstjórnar vegna þess að hún taldi ummæli Trumps Bandaríkjaforseta á Alþjóðaefnahagsráðstefnunni í Davos myndu nýtast málstað hennar. Hún lagði fjármuni og stofnanir ríkisins, einkum og sér í lagi utanríkisráðuneytið, undir sína eigin pólitísku stefnu. Þá byggði hún málflutning sinn fremur á vafasömum fullyrðingum og tilfinningalegum þrýstingi en yfirveguðum rökum. Með þessu var hún reiðubúin að valda djúpstæðri sundrungu meðal þjóðarinnar í þágu eigin pólitísks metnaðar. Þrátt fyrir að öllu þessu pólitíska valdi, fjármunum og áhrifum væri teflt fram í þágu verkefnisins hafnaði þjóðin því með afgerandi hætti. Þá niðurstöðu ber að virða. Ráðherra sem sjálf hrindir af stað pólitísku metnaðarmáli af þessari stærðargráðu, leiðir það og bíður síðan ósigur getur ekki einfaldlega haldið áfram eins og ekkert hafi í skorist. Pólitísk ábyrgð hlýtur að hafa afleiðingar. Utanríkisráðherra hefur augljóslega glatað trausti stórs hluta kjósenda. Afsögn er ekki aðeins viðeigandi. Hún er nauðsynleg afleiðing þess sem gerst hefur. Höfundur er með MSc í hagfræði frá University College of Wales og Diploma í opinberri stjórnsýslu frá Háskóla Íslands
Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun
Skoðun Mikilvægt er að draga lærdóm af smáíbúðamálinu i Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Skoðun Hvernig getum við dregið úr einmanaleika mæðra í fæðingarorlofi? Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Samfélagsbanki: Opið bréf til ríkisstjórnarinnar Guðmundur D. Haraldsson,Sævar Finnbogason skrifar
Skoðun Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir skrifar
Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun