Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um framhald ESB-viðræðna

Sól­veig Anna um stöðu verka­fólks innan eða utan ESB

Í viðtali við Sólveigum Önnu Jónsdóttur, formann Eflingar, í Morgunblaðinu 14. apríl um að Evrópusambandið, er því haldið fram að verkafólk sé betur sett í íslensku umhverfi en innan ESB.

Tæki­færi og á­skoranir í samninga­við­ræðum við ESB

Undirrituð hefur verið beðin um að svara því hvaða tækifæri og áskoranir fælust í því að hefja samningaviðræður um aðild að Evrópusambandinu (ESB) á ný á ráðstefnunni Alþjóðasamvinna á krossgötum: Hvert stefnir Ísland? í Norræna húsinu 14. apríl nk.

Höfum við ekki nóg við peningana að gera?

Í kvöldfréttum RÚV laugardagskvöldið 11. apríl sagði Kristrún Frostadóttir forsætisráðherra orðrétt: „Við erum ekki að kjósa um inngöngu.“ Hvað erum við þá að kjósa um, Kristrún? 

Ljósið elt út í haug

„Menn geta kallað það hvað sem er. Ég hef ekki sent neitt bréf þar sem fram kemur að einhverju sé rift eða það dregið til baka.“

Inn­ganga Ís­lands í ESB: Hvað verður um líf­eyris­sjóðinn þinn?

Ekki er ýkja langt síðan að öllum varagjaldeyrissjóði Íslands var stolið af óprúttnum aðilum og hann færður í skjól hjá Arion banka í Luxemburg þar sem hann gufaði upp á kostnað almennings á Íslandi.

Landskjör­stjórn gerir at­huga­semd við spurninguna

Í grein eftir undirritaða sem birtist 31. mars á Vísi, „Á Landskjörstjórn að gera athugasemdir við spurninguna?“, var bent á að orðalagið „halda áfram viðræðum“ gæfi í skyn ákveðna stöðu sem væri ekki sjálfgefin — og að slíkt orðalag gæti haft áhrif á það hvernig kjósendur skilja spurninguna.

Afvegaleiðing um­ræðu um ESB

Prófessor í íslenskri málfræði segir “íslensk málfræði felst í því að vera á verði gagnvart því sem sjórnvöld og önnur valdamikil öfl misbeiti tungumálinu í blekkingarskyni”.

Hafa af þér full­veldið, Ei­ríkur??

Málflutningur hérlendra Evrópusambandssinna verður sífellt áhugaverðari. Frá hótun Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur utanríkisráðherra í Heimildinni á dögunum um að það hefði „afdrifaríkar afleiðingar“ fyrir þjóðina, ef ekki yrði samþykkt í fyrirhuguðu þjóðaratkvæði í lok ágúst að hefja umsóknarferli að Evrópusambandinu, yfir í vefsíðu Vilhjálms Þorsteinssonar, kaupsýslumanns og fyrrverandi gjaldkera Samfylkingarinnar, þar sem stuðst er við gervigreind, reyndar fleiri en eitt slíkt forrit, sem tjáði honum meðal annars ranglega nýverið að Írland hefði alls engan her.

Evrópa fyrir ís­lendinga

Umræðan um tengsl Íslands við Evrópusambandið verður gjarnan óskýr vegna þess að hún snýst meira um kerfi en fólk. Fyrir hvern einstakling skiptir meira máli hvað það kostar að búa hér og hversu fyrirsjáanlegt það er að reka hér heimili.

Gervi­greind, á­byrgð og fram­tíð sam­fé­lags okkar

Á undanförnum árum höfum við orðið vitni að örum tækniframförum sem eru að breyta lífi okkar með margvíslegu móti. Í raun hefur bylting átt sér stað, bylting sem sér ekki fyrir endann á. Hröð þróun gervigreindar mun halda áfram að hafa djúpstæð og víðtæk áhrif á samfélag okkar, þar með talið menntun, störf og lýðræðislega umræðu.

Að setja puttana í eyrun og kalla það stefnu

Af hverju er verið að kjósa? Fyrir stuttu var ég spurður: “Af hverju þurfum við að kjósa um samningaviðræður? Þetta er eins og að þurfa að fá leyfi frá vinum þínum til að fara í atvinnuviðtal.”

Engar samninga­við­ræður lengur - einungis sótt um inn­göngu.

Í umræðunni um hugsanlega inngöngu Íslands í ESB heyrist oft það orðalag að við eigum að halda áfram eða klára samningaviðræður við sambandið og sjá samninginn. Svona rétt eins og þegar Norðmenn áttu í viðræðum við ESB fyrir rúmum þrem áratugum síðan.

Tala þvert á það sem ESB sjálft segir

Hvers vegna tala hérlendir Evrópusambandssinnar þvert á það sem Evrópusambandið segir sjálft að felist í umsóknarferlinu að því? Eins og til dæmis Þorvaldur Ingi Jónsson, stjórnarmaður í öldungaráði Viðreisnar, í grein á Vísi í vikunni þar sem hann hélt því fram að ekki þyrfti að koma til aðlögunar að sambandinu samhliða viðræðunum sem eru hluti ferlisins. Raunar er ekki nóg að það gangi þvert á það sem Evrópusambandið segir heldur einnig utanríkisráðuneytið.

Efna­hags­legur raun­veru­leiki: Ís­land dregst enn frekar aftur úr smá­ríkjum innan Evrópu­sam­bandsins

Nú þegar ríkisstjórnin er búin að setja aðild að Evrópusambandinu (ESB) formlega á dagskrá með þingsályktunartillögu er ekki úr vegi að skoða aðeins efnahagslega stöðu smærri aðildarríkja innan ESB.

Á nú að hafa af manni full­veldið?

Það er mörgum snúið að gera upp við sig hvort skynsamlegt sé að ganga í Evrópusambandið. Aðild fylgja að því er virðist kostir og búast má við löstum.

Óttinn við nei-ið

Stjórnarmeirihluti landsins vekur sjaldnast aðdáun. Einu verulegu tilfþrifin sem hann sýnir er í að búa til mismunandi orðaleppa yfir skattahækkanir en þar býr hann bæði yfir úthaldi og þrjósku. Annan hæfileika hefur hann sem er að tala niður til þjóðarinnar.

Að kljúfa þjóð í herðar niður

Á sama hátt og oflátungsháttur fer okkur Íslendingum fremur illa er minnimáttarkenndin engu betri. Drambsemi um eigið ágæti getur gert einstaklinga og heilar þjóðir broslegar í augum annarra, jafnvel hlægilegar og þegar verst gegnir orðið til þess að valda viðkomandi miklu tjóni. Þetta þekkjum við frá því að við reyndum að telja okkur og raunar heimbyggðinni allri trú um að hér á Íslandi hefði okkur tekist að þróa hagkerfi og gjaldmiðil sem væri göldrum lík og byggði á arfleifð allar götur frá víkingaöld sem færði okkur hagsæld sem bæri af öðru á því sviði um víða veröld. Peningar streymdu frá útlöndum því margir trúðu þjóðsögunni. En svo sprakk blaðran og Ísland varð að athlægi, gekk síðan í gegnum mikla kreppu eins og kunnugt er.

Sérlausnir á grund­velli 349. greinar Sátt­málans um starfs­hætti Evrópu­sam­bandsins? Spyrjið Möltu

Af og til skýtur þeirri hugmynd upp að Ísland geti sóst eftir ýmsum sérlausnum í „framhaldi viðræðna um aðild að Evrópusambandinu“. Þar hefur grein 349. í Sáttmálanum um starfshætti Evrópusambandsins (SSEB) verið nefnd meðal þess sem byggja mætti á.

Viltu vita?

Sér­hags­munir eða al­manna­hagur

Það er athyglisvert að sjá og heyra sömu stjórnmálamenn og áður kölluðu eftir þjóðaratkvæðagreiðslu um ESB berjast nú gegn því að þjóðin fái yfirhöfuð að taka afstöðu til þess hvort klára eigi samning við ESB sem síðar færi í þjóðaratkvæði.

Sex á­stæður til að segja já við ESB-viðræðum

Íslendingar standa frammi fyrir mjög mikilvægu vali: Viljum við halda áfram að kanna aðild að Evrópusambandið – eða loka á þann möguleika áður en þjóðin fær að taka upplýsta ákvörðun?

Verða ríki fá­tæk af því að ganga í Evrópu­sam­bandið?

Nei‑sinnar á Íslandi hafa beitt ýmsum rökum til að draga upp neikvæða mynd af mögulegri aðild Íslands að Evrópusambandinu. Einn þeirra er Halldór Benjamín Þorbergsson, hagfræðingur og forstjóri fasteignafélagsins Heima.

Eins gott að þjóðin viti ekki of mikið

Komið hefur sífellt betur í ljós að ríkisstjórnin treystir ekki þjóðinni fyrir réttum upplýsingum vegna fyrirhugaðs þjóðaratkvæðis í lok sumars um það hvort stefna eigi að inngöngu í Evrópusambandið.

Flott að fá það á hreint, Þor­gerður

Miðað við grein Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur utanríkisráðherra á Vísi fyrr í vikunni er ljóst að þegar hún segist ætla að tryggja yfirráð okkar Íslendinga yfir fiskveiðilögsögunni, hefjist umsóknarferli að Evrópusambandinu, er hún að vísa til reglu þess um hlutfallslega stöðugar veiðar sem byggir á sögulegri veiðireynslu.

Tvennt getur verið rétt á sama tíma

Það er hægt að aðhyllast aukið alþjóðasamstarf og samstöðu með líkt þenkjandi ríkjum, meðal annars með því að vilja þétta böndin við Evrópu og sjá hvað okkur sem þjóð býðst ef við eigum sæti við borðið – en um leið vilja verja fullveldi okkar og sjálfstæði, íslenska menningu og tungu. Það er engin mótsögn í því vera sjálfstæð þjóð og vera virk í alþjóðasamstarfi. Þvert á móti. Fyrir smáþjóð eins og Ísland er virk þátttaka í alþjóðasamfélaginu einmitt forsenda þess að við getum varið okkar hagsmuni, gildi og lífskjör.

Er aðildar­um­sókn að ESB eins og hvert annað hefð­bundið dægurmálaþras?

Þegar tekist er á um hvort hefja skuli að nýju viðræður um aðild Íslands að Evrópusambandinu (ESB) kristallast ágreiningurinn oft í því hvernig menn nálgast sjálft viðfangsefnið. Er þar um að ræða stjórnskipulegt grundvallarmál sem krefst skýrs umboðs í kosningum, eða er þetta hefðbundið pólitískt úrlausnarefni sem hægt er að vísa til þjóðarinnar hvenær sem er á kjörtímabilinu?

Ef þú átt rætur í Grinda­vík - þá getur þú haft á­hrif á fram­tíð hennar

Undanfarin misseri höfum við Grindvíkingar þurft að takast á við ólíkar aðstæður og taka erfiðar ákvarðanir og leiðir okkar hafa því legið í mismunandi áttir. Sumir eru komnir aftur heim, aðrir ekki, og enn aðrir eru óákveðnir um næstu skref. Allt er það skiljanlegt.

Á Lands­kjör­stjórn að gera at­huga­semdir við spurninguna?

Fyrir Alþingi liggur tillaga um að efna til þjóðaratkvæðagreiðslu um hvort halda eigi áfram viðræðum um aðild Íslands að Evrópusambandinu. Björn Bjarnason fyrrverandi ráðherra og fleiri hafa vakið máls á mikilvægi þess hvernig spurningin sem lögð er fyrir kjósendur er orðuð. Til eru alþjóðleg viðmið til að styðjast við í því efni, meðal annars í svokölluðum Feneyjaviðmiðum Evrópuráðsins um framkvæmd þjóðaratkvæðagreiðslna. Þar er lögð áhersla á að spurningar skuli vera skýrar, ekki villandi og þannig fram settar að kjósendur geti skilið efni þeirrar ákvörðunar sem þeir eru beðnir um að taka.

Þeir fiska sem róa

Við erum stórþjóð þegar kemur að fiskveiðum. Íslenskur sjávarútvegur er öðrum þjóðum fyrirmynd, ekki síst vegna þeirra kerfisbreytinga sem ráðist var í á síðustu öld.

Mætti vera sam­mála sjálfum sér

„Það er auðvitað augljóst að það þarf auðvitað að vera vilji til þess að stíga skrefið inn í Evrópusambandið til þess að hefja aðildarviðræður að nýju,“ sagði Magnús Árni Skjöld Magnússon, formaður Evrópuhreyfingarinnar, í samtali við Dv.is 10. janúar síðastliðinn.