„Við getum ekki endalaust skotið sama fjallið“

Tökur hófust í Nepal á kvikmynd Baltasars Kormáks, Everest, á mánudag. Baltasar segir hæpið að einhver hluti takanna fari fram hér á landi eins og til stóð og telur hann íslensk stjórnvöld ekki vera að fullnýta þá möguleika sem felast í framleiðslu erlendra kvikmynda hér á landi.

„Þetta er pólitískt og leiðinlegt mál,“ segir Baltasar í samtali við Vísi um ástæður þess að flytja þurfti verkefnið frá Íslandi. „Það var ekki hægt að fá Universal, framleiðanda myndarinnar, til þess að leggja út fyrir 20 prósentunum sem íslenska ríkið endurgreiðir.“

Stjörnvöld endurgreiða erlendum framleiðendum sem taka kvikmyndir og sjónvarpsþætti hér á landi 20 prósent af framleiðslukostnaði, en að sögn Baltasars tók langan tíma að fá umrædda endurgreiðslu fyrir myndina Oblivion, sem tekin var hér á landi í fyrra.

„Þetta er mjög mikilvægur þáttur í ferlinu. Að lánafyrirtækin sem leggja út fyrir 20 prósentunum geti treyst því að fá endurgreitt. Í þessu tilfelli dróst það fram úr öllu. Svo fengu þeir á endanum greitt en þá var það orðið of seint. Þetta er skaði sem þarf að laga.“

Kerfið ekki nógu vakandi

Baltasar segir að þó mikið af erlendum stórmyndum hafi verið teknar hér á landi undanfarið sé í flestum tilfellum um fjallatökur að ræða. Hann segir að nauðsynlegt sé að erlendir framleiðendur hafi traust á íslenska kerfinu og þá muni hugsanlega koma hingað til lands verkefni í heilu lagi.

„Við getum ekki endalaust skotið sama fjallið. Það verður að vera vit í þessu peningalega. Við erum með sendinefndir þegar kemur að álverum. Það vantar einhverja til að liðka fyrir til að menn hafi traust á kerfinu, þó Íslandsstofa standi sig ágætlega. Ég er ekki að ásaka neinn um klúður heldur að benda á að kerfið er ekki nógu vakandi. Það er pirrandi að fara með 60 milljón dollara verkefni til Ítalíu þegar ég gæti tekið það hér.“

Gera þarf iðnaðinn meira viðvarandi

Baltasar er ekki fyrsti kvikmyndagerðarmaðurinn til að benda á hvað betur megi fara þegar kemur að framleiðslu erlendra kvikmynda hér á landi. Í samtali við Vísi í apríl á síðasta ári sagði Leifur P. Dagfinnsson hjá True North að gera þyrfti kvikmyndagerð hagstæðari hér á landi.

„Það eru margir sem halda að það sé allt svo frábært en það er ekki rétt. Við sem hrærumst í þessu daginn út og inn vitum það.“

Líkt og Baltasar segir Leifur að nauðsynlegt sé að ná heilum verkefnum hingað til lands.

„Eins og hugmynd sem ég kom með um daginn varðandi gjaldeyrishöftin, þessar aflandskrónur. Af hverju bjóðum við það ekki út til framleiðenda sem eru að gera myndir fyrir minna en fimm til tíu milljónir dala og leyfum þeim að kaupa íslenska krónu á lægra gengi? Það væri ekki afsláttur sem ríkið væri að gefa heldur fjármagnseigendur, og Seðlabankinn er með útboð á. Af hverju gerum við ekki eitthvað sniðugt með það og bætum við fimmtán eða tuttugu prósenta afslætti í viðbót? Þá værum við að tala um fjörutíu prósent. Þegar ég segi stúdíóunum þetta úti er spurt „Hvað eruð þið með mörg kvikmyndaver? Hvað getum við skotið margar myndir í einu?“. Þá byrja þær spurningar, hvort hægt sé að færa verkefni í heild sinni hingað til að gera iðnaðinn meira viðvarandi, ekki bara hvort hægt sé að koma í tvær vikur og skjóta í einhverri auðn.“