Veljum vistvænar samgöngur Finnur Ricart Andrason skrifar 19. febrúar 2026 08:02 Þrátt fyrir endalaus loforð um Borgarlínu eru ennþá að minnsta kosti fimm ár í að fyrsta lota af sex verði tilbúinn. Ég vil standa vörð um Borgarlínu því það er sótt að þessu mikilvæga verkefni úr ýmsum áttum, en ég vil líka flýta henni. Almennileg Borgarlína er stærsta forsendan fyrir því að hægt sé að draga úr umferð á höfuðborgarsvæðinu og í leiðinni draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og bæta loftgæði. Það er margfaldur ávinningur sem hlýst af því að vera með almennilegar almenningssamgöngur, m.a. fjárhagslegur ávinningur fyrir heimilin og borgina. En hvernig förum við að því að flýta uppbyggingu Borgarlínu? Jú með því að forgangsraða peningum rétt. Förum yfir nokkrar lykiltölur: Það kostar um 11 milljarða á ári að reka Strætó á höfuðborgarsvæðinu. Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins gerir ráð fyrir um 40 milljörðum í göngu- og hjólastíga, 130 milljörðum í stofnvegi og 130 milljörðum í Borgarlínu. Áætlað er að Sundabraut muni kosta hátt í 200 milljarða. Ef okkur væri alvara um að fá Borgarlínu í gagnið eins hratt og við getum myndum við setja Sundabraut á ís og setja alla þessa milljarða í uppbyggingu hágæða almenningssamgangna. Hluti af þessari forgangsröðun fjármuna snýr að því að efla Strætó og styðja við virka samgöngumáta þar til Borgarlína verður tilbúin. Við þurfum að bæta leiðarkerfi, auka tíðni og fjölga sérakreinum fyrir Strætó og gera hann gjaldfrjálsan fyrir ungt fólk, námsmenn og eldri borgara. Samhliða því þurfum við að fjárfesta í öruggara og þéttara hjólastíganeti með tilraunaverkefnum um upphitaða hjóla- og göngustíga. Einnig væri hægt að lækka kostnað við viðhald á stofnvegum með því að taka gjald fyrir notkun nagladekkja í borginni. Nagladekk slíta vegunum okkar margfalt hraðar en venjuleg dekk, býr til loftmengun með tilheyrandi kostnaði í heilbrigðiskerfinu og löngu kominn tími til að við spornum við þessum vanda. Til að leysa samgönguvandann á höfuðborgarsvæðinu þurfum við að styðja við alla flóru mismunandi samgöngumáta og pass að öll púslin smelli saman. Þröngsýni í samgöngumálum skilar engu því það er best fyrir okkur öll, efnahagslega, félagslega og umhverfislega, ef fjölbreyttir og vistvænir samgöngumátar eru aðgengilegir sem flestum. Borgarlína snýst ekki um að þrengja að einkabílnum heldur um að bjóða fólki upp á raunverulegt valfrelsi sem verður til þess að bílum fækkar á götunum sem gerir það auðveldara fyrir fólk sem vill eða þarf að vera á bíl að komast leiða sinna. Almennilegar almenningssamgöngur gagnast öllum, ekki einungis þeim sem eru virkir notendur þeirra. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Finnur Ricart Andrason Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Vinstri græn Mest lesið 75 milljóna rangfærsla í samþykktum ársreikningi Krabbameinsfélags Íslands Einar Páll Svavarsson Skoðun Skattahækkanir sem beinast gegn Suðurlandi Ásta Stefánsdóttir Skoðun Af morðingjum og mannkostum Svala Magnea Ásdísardóttir Skoðun Innleiðing nýs einkunnakerfis – Sjaldan verður flýtiverk til fagnaðar Skoðun Hvar er karlmannadagurinn? Íris Erlingsdóttir Skoðun Ekki orð um heimsins lengstu biðlista… Vilhjálmur Hjálmarsson Skoðun Sniglar á götunni Kristján Logason Skoðun Virkari eigandi og ný nálgun í stjórn Norðurorku Berglind Ósk Guðmundsdóttir Skoðun Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir Skoðun Gott bú stendur undir sér Róbert Ragnarsson Skoðun Skoðun Skoðun Innleiðing nýs einkunnakerfis – Sjaldan verður flýtiverk til fagnaðar skrifar Skoðun Af morðingjum og mannkostum Svala Magnea Ásdísardóttir skrifar Skoðun Skattahækkanir sem beinast gegn Suðurlandi Ásta Stefánsdóttir skrifar Skoðun Hvar er karlmannadagurinn? Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Ekki orð um heimsins lengstu biðlista… Vilhjálmur Hjálmarsson skrifar Skoðun 75 milljóna rangfærsla í samþykktum ársreikningi Krabbameinsfélags Íslands Einar Páll Svavarsson skrifar Skoðun Virkari eigandi og ný nálgun í stjórn Norðurorku Berglind Ósk Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hækkun matarverðs lífeyrisþega á undan innri úttekt Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Tengslarof ríkistjórnarinna við atvinnulíf og samfélög á landsbyggðinni Sonja Lind E. Eyglóardóttir skrifar Skoðun Hver pantaði börn með þessu ADHD? Jóna Kristín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Sniglar á götunni Kristján Logason skrifar Skoðun Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir skrifar Skoðun Skipulagið grefur undan séreignarstefnunni – brött brekka fyrir fyrstu kaupendur Sigurður Stefánsson skrifar Skoðun Myrkraverk í Afríku Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Skaðabætur frá síðustu öld Hópur lögmanna skrifar Skoðun Að nota börn til að næra sitt eigið egó Helga Snædal skrifar Skoðun Veitingageiranum var hent undir vagninn Einar Bárðarson skrifar Skoðun Ætlum við að fækka bílum eða bara ökumönnum með sjálfkeyrandi bílum? Kristín Hrefna Halldórsdóttir skrifar Skoðun Úr öskunni í eldinn Ingveldur Anna Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hamfarir í hversdagslegum kringumstæðum Sanna Magdalena Mörtudóttir skrifar Skoðun Heimilin eiga ekki alltaf að borga brúsann Alexander M. Árnason skrifar Skoðun Fleiri krónur taldar – fáar nýjar Daði Freyr Ólafsson skrifar Skoðun „The Concert of Three“. Samráð stórveldanna þriggja – ný leið til heimsfriðar? Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Mikilvægt er að draga lærdóm af smáíbúðamálinu i Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Farsælt ferðalag fólks og fisks Heiðrún Lind Marteinsdóttir skrifar Skoðun Orkan í ólgusjó efnahagsmála Tinna Traustadóttir skrifar Skoðun Fæðingarorlof fyrir ömmu og afa? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Gott bú stendur undir sér Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Loksins get ég notið þess að vera heima Ingibjörg Dóra Scheving Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar samþykki virðist verða að ábyrgð brotaþola Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar Sjá meira
Þrátt fyrir endalaus loforð um Borgarlínu eru ennþá að minnsta kosti fimm ár í að fyrsta lota af sex verði tilbúinn. Ég vil standa vörð um Borgarlínu því það er sótt að þessu mikilvæga verkefni úr ýmsum áttum, en ég vil líka flýta henni. Almennileg Borgarlína er stærsta forsendan fyrir því að hægt sé að draga úr umferð á höfuðborgarsvæðinu og í leiðinni draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og bæta loftgæði. Það er margfaldur ávinningur sem hlýst af því að vera með almennilegar almenningssamgöngur, m.a. fjárhagslegur ávinningur fyrir heimilin og borgina. En hvernig förum við að því að flýta uppbyggingu Borgarlínu? Jú með því að forgangsraða peningum rétt. Förum yfir nokkrar lykiltölur: Það kostar um 11 milljarða á ári að reka Strætó á höfuðborgarsvæðinu. Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins gerir ráð fyrir um 40 milljörðum í göngu- og hjólastíga, 130 milljörðum í stofnvegi og 130 milljörðum í Borgarlínu. Áætlað er að Sundabraut muni kosta hátt í 200 milljarða. Ef okkur væri alvara um að fá Borgarlínu í gagnið eins hratt og við getum myndum við setja Sundabraut á ís og setja alla þessa milljarða í uppbyggingu hágæða almenningssamgangna. Hluti af þessari forgangsröðun fjármuna snýr að því að efla Strætó og styðja við virka samgöngumáta þar til Borgarlína verður tilbúin. Við þurfum að bæta leiðarkerfi, auka tíðni og fjölga sérakreinum fyrir Strætó og gera hann gjaldfrjálsan fyrir ungt fólk, námsmenn og eldri borgara. Samhliða því þurfum við að fjárfesta í öruggara og þéttara hjólastíganeti með tilraunaverkefnum um upphitaða hjóla- og göngustíga. Einnig væri hægt að lækka kostnað við viðhald á stofnvegum með því að taka gjald fyrir notkun nagladekkja í borginni. Nagladekk slíta vegunum okkar margfalt hraðar en venjuleg dekk, býr til loftmengun með tilheyrandi kostnaði í heilbrigðiskerfinu og löngu kominn tími til að við spornum við þessum vanda. Til að leysa samgönguvandann á höfuðborgarsvæðinu þurfum við að styðja við alla flóru mismunandi samgöngumáta og pass að öll púslin smelli saman. Þröngsýni í samgöngumálum skilar engu því það er best fyrir okkur öll, efnahagslega, félagslega og umhverfislega, ef fjölbreyttir og vistvænir samgöngumátar eru aðgengilegir sem flestum. Borgarlína snýst ekki um að þrengja að einkabílnum heldur um að bjóða fólki upp á raunverulegt valfrelsi sem verður til þess að bílum fækkar á götunum sem gerir það auðveldara fyrir fólk sem vill eða þarf að vera á bíl að komast leiða sinna. Almennilegar almenningssamgöngur gagnast öllum, ekki einungis þeim sem eru virkir notendur þeirra. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík.
75 milljóna rangfærsla í samþykktum ársreikningi Krabbameinsfélags Íslands Einar Páll Svavarsson Skoðun
Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir Skoðun
Skoðun 75 milljóna rangfærsla í samþykktum ársreikningi Krabbameinsfélags Íslands Einar Páll Svavarsson skrifar
Skoðun Tengslarof ríkistjórnarinna við atvinnulíf og samfélög á landsbyggðinni Sonja Lind E. Eyglóardóttir skrifar
Skoðun Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir skrifar
Skoðun Skipulagið grefur undan séreignarstefnunni – brött brekka fyrir fyrstu kaupendur Sigurður Stefánsson skrifar
Skoðun Ætlum við að fækka bílum eða bara ökumönnum með sjálfkeyrandi bílum? Kristín Hrefna Halldórsdóttir skrifar
Skoðun „The Concert of Three“. Samráð stórveldanna þriggja – ný leið til heimsfriðar? Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar
Skoðun Mikilvægt er að draga lærdóm af smáíbúðamálinu i Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
75 milljóna rangfærsla í samþykktum ársreikningi Krabbameinsfélags Íslands Einar Páll Svavarsson Skoðun
Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir Skoðun