Tryggingar lækki verulega verði ráðist í nauðsynlegar úrbætur

Berghildur Erla Bernharðsdóttir skrifar 21. febrúar 2026 13:55

Breki Karlsson formaður Neytendasamtakanna segir að þriggja ára skoðun á íslenskum tryggingamarkaði sýni að hægt sé að hagræða verulega sem geti skilað neytendum verulegum ábata. Samtökin leggja til margvíslegar úrbætur á kerfinu. Vísir

Neytendur gætu sparað sér háar fjárhæðir ef farið yrði í úrbætur á íslenskum tryggingamarkaði að mati Neytendasamtakanna. Bótakerfi tryggingafélaganna sé óþarflega flókið og fáir hafi yfirsýn yfir alla anga þess. Formaður Neytendasamtakanna segir umtalsvert svigrúm til hagræðingar, einföldunar og aukins gagnsæis.

Neytendasamtökin hafa síðustu þrjú ár unnið að úttekt á íslenska vátryggingamarkaðnum eða á tryggingafélögunum Sjóvá- Almennum, TM, Verði og VÍS. Niðurstöður hafa verið birtar í þremur skýrslum.

Flókið tryggingakerfi

Breki Karlsson formaður samtakanna segir að meðal þess sem hafi komið í ljós sé að einfalda þurfi bótakerfið.

„Helstu niðurstöður okkar eru að bótakerfið er óþarflega flókið. Fáir hafa í raun nauðsynlega yfirsýn yfir alla anga þess. Það væri hægt að greiða úr þessum flækjum með ákveðnum aðgerðum og gera það mun skilvirkara og ódýrara fyrir neytendur,“ segir Breki.

Erfitt sé fyrir neytendur að átta sig á því hvernig vátryggingarétturinn virkar.

„Það þarf að einfalda fólki að sækja um bætur en í dag þarf að fara á marga staði með mismunandi viðmið vegna sama tjóns. Við leggjum til að ein stofnun haldi utan um öll slík mál líkt og á við á öðrum Norðurlöndum,“ segir Breki.

Heimilin gætu sparað sér verulega fjármuni

Neytendasamtökin telja að með skýrari afmörkun bótaskyldu, samræmdara matsferli og aukinni samkeppni væri unnt að lækka kostnað, bæta virkni kerfisins og tryggja sanngjarnari skiptingu ávinnings.

„Við teljum t.d. að örorkumat eigi að vera samræmt og á einni hendi. Við gjöldum jafnframt varhug við árangurstengingu þóknana lögmanna í minni málum eins og í nágrannalöndum okkar. Þá þarf að kanna hvort árangurstenging launa sölufólks séreignartrygginga skapi óæskilegan hvata í sölu trygginga,“ segir Breki.

Breki bendir á að meðalheimili verji að minnsta kosti 400 þúsund krónum á ári í tryggingar. Ef farið verði að tillögum Neytendasamtakanna muni heimilin geta sparað umtalsverðar fjárhæðir

„Verði ráðist í úrbæturnar gæti sparnaður fyrir heimilin numið tugum prósenta í útgjöldum til trygginga,“ segir Breki að lokum.

Tryggingar Fjármál heimilisins Fjármálafyrirtæki Neytendur