Fundu vefnaðarmiðstöð frá víkingaöld við Árósa Kjartan Kjartansson skrifar 24. júní 2026 08:59 Liv Stidsing Reher-Langberg, fornleifafræðingur frá Moesgaard-safninu, heldur á kljástein sem notaður var við vefnað og fannst í uppgreftrinum nærri Árósum. AP/James Brooks Minjar eftir umfangsmikla vefnaðarframleiðslu frá víkingaöld hafa fundist í uppgreftri utan við Árósa í Danmörku. Fornleifafræðingur segir fundinn sýna að víkingar hafi verið meira en ósiðmenntaðir rustar sem fóru ruplandi og rænandi um Evrópu. Snældur, kljásteinar og svæði til þess að vinna hör er á meðal þess sem fornleifafræðingar frá Moesgaard-safninu hafa fundið á um það bil 100.000 fermetra reit í Søften, tíu kílómetra norður af Árósum á Jótlandi. Talið er að minjarnar séu frá seinni hluta járnaldar og snemma á víkingaöld, um það bil frá 600 til 950, að því er segir í frétt AP-fréttastofunnar. Við uppgröftin komu einnig í ljós um áttatíu hálfniðurgrafnir kofar sem eru taldir hafa verið notaðir sem vinnustofur og bústaðir fyrir menn. Auk vinnusvæðisins fundu fornleifafræðingar stakt íbúðarhús sem þeim þykir benda til að valdamikill maður sem stýrði efni og framleiðslu hafi haft umsjón með starfseminni. Fornleifafræðingur vinnur að uppgreftri í Søften. Þar hafa einnig fundist silfurpeningar og perlur frá tímum víkinganna.AP/James Brooks Árósar voru miðstöð alþjóðlegra viðskipta á víkingaöld. Kasper Andersen, sagnfræðingur frá Moesgaard-safninu, segir að vörur og hráefni hafi líklega verið flutt til borgarinnar frá sveitum og þorpum eins og Søften og síðan seld þaðan. „Þegar þú ert með framleiðslustað af þessari stærðargráðu getur það ekki bara verið til heimabrúks. Það verður aðeins skilið sem hluti af stærra neti, af mun stærri alþjóðlegri mynd,“ segir Andersen. Þá segir hann að uppgötvunin í Søften sýnir að víkingarnir, sem herjuðu á Evrópu, hafi ekki bara verið einfaldir og ósiðmenntaðir villimenn. „Til þess að koma upp stað eins og Søften þarf mjög vel skipulagt samfélag með aðfangakeðju og þú þarft líka markað fyrir framleiðsluna. Vefnaðarvörurnar frá Søften fóru á markað sem var mun stærri en bara nærsvæðin,“ segir Andersen. Danmörk Fornminjar Mest lesið „Farið að minna mig á stöðuna í Bandaríkjunum“ Innlent Hafa skotið um hundrað bjargdúfur í Vestmannaeyjum Innlent Baráttan harðnar í Texas: Dæla milljónum í baráttuna um öldungadeildina Erlent Freyr látinn fara frá Eflingu Innlent Mátti þrífa harkalega í leikskólabarn Innlent Ákærðir fyrir að frelsissvipta mann og nauðga með röri Innlent Ákærður fyrir gróf brot á barnungri stjúpsystur sinni Innlent María Sigurðardóttir er látin Innlent Breiðholtsbraut lokuð allan morgundaginn Innlent Segir Ingu hafa eytt sér á Facebook Innlent Fleiri fréttir Baráttan harðnar í Texas: Dæla milljónum í baráttuna um öldungadeildina Sýnir Xi lýðræðisdjásn Bandaríkjanna Reyna að banna arabíska stjórnmálaflokka Þriggja turna þras í furstadæmunum Holmes flutt á áfangaheimili Banna búrkur og níkab Bygging nýs og stærra glæsihýsis Pútíns langt á veg komin Æðstu herforingjar halda skyndifund um árásir Húta Frægt fólk meðal handtekinna í New York „Höfum aldrei átt betra samband“ Tugir fulltrúa gengu út þegar Netanjahú tók til máls Aftur stríð í Eþíópíu Danir vara við aukinni ógn frá Rússum Skortir fólk til að ná tökum á stjórnlausri ebólu Telur kosningasvik ekki hafa áhrif á stjórnarmyndun Høiby skiptir um verjendur Veturinn verði Rússum erfiður Bannaði Trump að banna fjölmiðla Gervigreind hakkaði sig inn á vef stjórnvalda Hélt á myndum af skólabörnum og sakaði Bandaríkin um hryðjuverk Dreifðu óvart piparúða um þinghúsið fyrir leikmun í innflytjendaumræðu Íslensk lögregla hjálpaði við rannsókn á smygli á fólki til Bretlands Polo einn kröftugasti fellibylur sögunnar Segja aðgengi að heimili forsetans forréttindi en ekki rétt Fögnuður varð að fjöldamorði Taívan og mannréttindi rauðar línur fyrir Kínverja Bað Trump um „vetrarpakka“ Segir stóra ákvörðun framundan Xi vill að Trump sleppi takinu á Taívan Þetta er í samkomulaginu um Grænland Sjá meira
Snældur, kljásteinar og svæði til þess að vinna hör er á meðal þess sem fornleifafræðingar frá Moesgaard-safninu hafa fundið á um það bil 100.000 fermetra reit í Søften, tíu kílómetra norður af Árósum á Jótlandi. Talið er að minjarnar séu frá seinni hluta járnaldar og snemma á víkingaöld, um það bil frá 600 til 950, að því er segir í frétt AP-fréttastofunnar. Við uppgröftin komu einnig í ljós um áttatíu hálfniðurgrafnir kofar sem eru taldir hafa verið notaðir sem vinnustofur og bústaðir fyrir menn. Auk vinnusvæðisins fundu fornleifafræðingar stakt íbúðarhús sem þeim þykir benda til að valdamikill maður sem stýrði efni og framleiðslu hafi haft umsjón með starfseminni. Fornleifafræðingur vinnur að uppgreftri í Søften. Þar hafa einnig fundist silfurpeningar og perlur frá tímum víkinganna.AP/James Brooks Árósar voru miðstöð alþjóðlegra viðskipta á víkingaöld. Kasper Andersen, sagnfræðingur frá Moesgaard-safninu, segir að vörur og hráefni hafi líklega verið flutt til borgarinnar frá sveitum og þorpum eins og Søften og síðan seld þaðan. „Þegar þú ert með framleiðslustað af þessari stærðargráðu getur það ekki bara verið til heimabrúks. Það verður aðeins skilið sem hluti af stærra neti, af mun stærri alþjóðlegri mynd,“ segir Andersen. Þá segir hann að uppgötvunin í Søften sýnir að víkingarnir, sem herjuðu á Evrópu, hafi ekki bara verið einfaldir og ósiðmenntaðir villimenn. „Til þess að koma upp stað eins og Søften þarf mjög vel skipulagt samfélag með aðfangakeðju og þú þarft líka markað fyrir framleiðsluna. Vefnaðarvörurnar frá Søften fóru á markað sem var mun stærri en bara nærsvæðin,“ segir Andersen.
Danmörk Fornminjar Mest lesið „Farið að minna mig á stöðuna í Bandaríkjunum“ Innlent Hafa skotið um hundrað bjargdúfur í Vestmannaeyjum Innlent Baráttan harðnar í Texas: Dæla milljónum í baráttuna um öldungadeildina Erlent Freyr látinn fara frá Eflingu Innlent Mátti þrífa harkalega í leikskólabarn Innlent Ákærðir fyrir að frelsissvipta mann og nauðga með röri Innlent Ákærður fyrir gróf brot á barnungri stjúpsystur sinni Innlent María Sigurðardóttir er látin Innlent Breiðholtsbraut lokuð allan morgundaginn Innlent Segir Ingu hafa eytt sér á Facebook Innlent Fleiri fréttir Baráttan harðnar í Texas: Dæla milljónum í baráttuna um öldungadeildina Sýnir Xi lýðræðisdjásn Bandaríkjanna Reyna að banna arabíska stjórnmálaflokka Þriggja turna þras í furstadæmunum Holmes flutt á áfangaheimili Banna búrkur og níkab Bygging nýs og stærra glæsihýsis Pútíns langt á veg komin Æðstu herforingjar halda skyndifund um árásir Húta Frægt fólk meðal handtekinna í New York „Höfum aldrei átt betra samband“ Tugir fulltrúa gengu út þegar Netanjahú tók til máls Aftur stríð í Eþíópíu Danir vara við aukinni ógn frá Rússum Skortir fólk til að ná tökum á stjórnlausri ebólu Telur kosningasvik ekki hafa áhrif á stjórnarmyndun Høiby skiptir um verjendur Veturinn verði Rússum erfiður Bannaði Trump að banna fjölmiðla Gervigreind hakkaði sig inn á vef stjórnvalda Hélt á myndum af skólabörnum og sakaði Bandaríkin um hryðjuverk Dreifðu óvart piparúða um þinghúsið fyrir leikmun í innflytjendaumræðu Íslensk lögregla hjálpaði við rannsókn á smygli á fólki til Bretlands Polo einn kröftugasti fellibylur sögunnar Segja aðgengi að heimili forsetans forréttindi en ekki rétt Fögnuður varð að fjöldamorði Taívan og mannréttindi rauðar línur fyrir Kínverja Bað Trump um „vetrarpakka“ Segir stóra ákvörðun framundan Xi vill að Trump sleppi takinu á Taívan Þetta er í samkomulaginu um Grænland Sjá meira