Innlent

Vara við hættu­legum að­stæðum við Sólheimajökul

Árni Sæberg skrifar
Núverandi aðstæður við jaðar Sólheimajökuls.
Núverandi aðstæður við jaðar Sólheimajökuls. Jón Heiðar Andrésson/Vedur.is

Undanfarnar vikur hafa orðið verulegar breytingar við sporð Sólheimajökuls sem hafa gert aðkomu að jöklinum erfiðari og varasamari. Óstöðugur jökulís við jökullónin og grjóthrun úr hlíðum geta skapað hættu fyrir fólk sem fer um svæðið.

Í tilkynningu þess efnis á vef Veðurstofunnar segir að lítið lón hafi myndast austan við sporð Sólheimajökuls. Á milli þess og aðaljökullónsins framan við Sólheimajökul hafi myndast íshaft, sem myndi tengingu frá ströndinni að jöklinum. Haftið hafi minnkað hratt undanfarnar vikur vegna bráðnunar og kelfingar en til skýringar verði kelfingar þegar jakar brotna fram í lónið. Nú geti hætta skapast af því að fara um íshaftið. Bæði sé hætta á að óstöðugur ís gefi sig og að fólki skriki fótur og falli í lónin öðru hvoru megin við haftið. Aðkoma að sporði Sólheimajökuls sé því mun erfiðari og varasamari en áður.

Hafa fellt niður ferðir

Miklar breytingar á aðstæðum hafi orðið frá degi til dags og óvissa sé um áframhaldandi þróun. Mikilvægt sé að fólk sem fer um svæðið á eigin vegum gæti varúðar við jökulsporðinn og fari ekki út á óstöðugan jökulís og svæði þar sem hætta sé á falli ofan í köld og djúp jökullón.

Leiðsögumenn á svæðinu vakti breytingarnar og ferðaþjónustufyrirtæki hafi nú í forvarnarskyni fellt niður ferðir og hugað sé að nýjum og öruggari leiðum.

Hætta á grjóthruni

Veðurstofan vekur jafnframt athygli á grjóthrunshættu úr Jökulhaus, fjallinu ofan aðkomuleiðarinnar að suðaustanverðum Sólheimajökli. Fólk ætti að lágmarka viðveru undir bröttum hlíðum. Grjót sem falli á aðkomuleiðina geti verið stór og skapað verulega hættu fyrir ferðafólk. Meðfram öllum göngustígunum sé grjóthrunshætta og því sé mikilvægt að sýna aðgát.

Ferðafólk sé hvatt til að skoða brattar hlíðar vel og vera vakandi fyrir merkjum um grjóthrun, svo sem nýföllnu grjóti eða hljóðum úr hlíðinni. Grjóthrun verði skyndilega og ekki sé hægt að spá nákvæmlega fyrir um hvenær það á sér stað. Líkur á grjóthruni geti þó aukist í mikilli úrkomu og við snöggar hitabreytingar, til dæmis þegar frýs og þiðnar til skiptis.

Aðstæður breytast vegna hops

Loks segir að flestir jöklar landsins hörfi nú í hlýnandi loftslagi, sem leiði til margvíslegra breytinga við jökulsporðana, sem geti haft áhrif á öryggi fólks og aðstæður vegna jöklaferða.

Jaðarlón myndist og stækki, sem geti hindrað för, aurbleytur myndist við jökulsporða og landslag sé óstöðugt þar sem jöklar hafi áður stutt við fjallshlíðar í dölum. Vert sé að hafa í huga að aðgengi að jökulsporðum er óvíða jafn auðvelt og hér á landi. Það sé aðeins á örfáum stöðum í heiminum þar sem finna má malbikaða vegi sem ná langleiðina að jökulsporði. 

„Óvant ferðafólk á því auðvelt með að koma sér í hættulegar aðstæður. Mikilvægt er að fólk geri sér grein fyrir hættunum, fylgi leiðbeiningum, sýni varúð, beri virðingu fyrir því umhverfi sem ferðast er um og hugi að síbreytilegum aðstæðum sem ríkja framan skriðjökla.“




Fleiri fréttir

Sjá meira


×