„Þjóðin á rétt á að vita“

Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 14. ágúst 2026 13:26

Guðrún gagnrýnir Þorgerði. Vísir/Samsett

Guðrún Hafsteinsdóttir, formaður Sjálfstæðisflokksins, segir það skýrt eftir viðtal við utanríkisráðherra í Íslandi í dag að ríkisstjórnin vilji fyrst fá umboð þjóðarinnar og síðan ákveða endanleg samningsmarkmið. Guðrún segist treysta þjóðinni.

Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra var í ítarlegu viðtali í Íslandi í dag um þjóðaratkvæðagreiðsluna sem fer fram þann 29. ágúst.

Þorgerður sagðist þar ekki ætla að láta stilla sér upp við vegg þegar hún var spurð að því hvort hún myndi ráðleggja þjóðinni að hafna aðildarsamningi ef ekki fengjust undanþágur í sjávarútvegi, þrátt fyrir þann mikla öryggislega ávinning sem hún telur að felist í Evrópusambandinu.

Guðrún birti færslu í dag þar sem hún gagnrýnir orð ráðherrans.

„Í athyglisverðu viðtali við utanríkisráðherra í gærkvöldi gat hún ekki sagt að varanleg yfirráð Íslendinga yfir fiskveiðiauðlindinni væru ófrávíkjanlegt skilyrði ríkisstjórnarinnar. Ekki einu sinni þegar hún var spurð beint og ítrekað hvort lausnin þyrfti að vera varanleg eða ævarandi,“ skrifar Guðrún.

Þess í stað hafi Þorgerður talað um „full forráð“ og að verja hagsmuni til skemmri og lengri tíma í stað varanlegra.

Úr viðtali Elísabetar Ingu við Þorgerði:

Bara þannig að það sé algjörlega skýrt því margir segja að það sé bara hægt að fá tímabundnar undanþágur. Þú munt ekki fara fram á neitt annað en ævarandi undanþágu frá reglum ESB þegar kemur að sjávarútvegi?

„Ég mun ekki fara með neitt annað fram heldur en sem tryggir íslenska hagsmuni til skemmri og lengri tíma.“

Ævarandi?

„Til skemmri og lengri tíma.“

Þannig það gæti komið samningur fyrir þjóðina þar sem við fáum undanþágur í sjávarútvegi en bara til fimmtíu ára?

„Nei Elísabet Inga, þú færð mig ekki til að segja já við þessu, kemur ekki til greina.“

En á þjóðin ekki rétt á að vita þetta?

„Ég er búin að segja það. Við munum fara í hörðustu samningaviðræður sem við ætlum í út af sjávarútvegi og ef að niðurstaðan þjónar ekki samningum Íslands þá mun ég segja nei. Hversu skýrt þarf það að vera? Það þýðir ekki að fara í einhvern orðhengilshátt hér.“

Treystir þjóðinni

Guðrún segist hafa margoft kallað eftir þessum svörum.

„Það er alveg skýrt að ríkisstjórnin vill fá umboð þjóðarinnar fyrst og ákveða síðan endanleg samningsmarkmið. Það kemur raunar skýrt fram í tillögu utanríkisráðherra um atkvæðagreiðsluna,“ skrifar Guðrún.

Það sé rangt að halda því fram að samningsmarkmið ríkisstjórnarinnar liggi þegar fyrir heldur sé einungis verið að biðja þjóðina um umboð til að hefja aðildarferlið sem hófst árið 2009.

„Ég treysti þjóðinni fullkomlega til að taka þá ákvörðun,“ segir Guðrún og svarar einnig þannig gagnrýni Þorgerðar sem sagðist telja forsvarsmenn stjórnarandstöðunnar ekki þora að segja að þau treystu þjóðinni.

„Þjóðin á rétt á að vita áður en hún veitir umboðið hvort full og varanleg yfirráð Íslendinga yfir auðlindum þjóðarinnar séu ófrávíkjanlegt skilyrði,“ bætir Guðrún við.

„Í gærkvöldi fengum við svarið að svo er ekki.“

Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Sjálfstæðisflokkurinn Viðreisn Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur