Fátækrahverfin í Reykjavík: „Mér leið eins og ég væri í neyðarskýli fyrir heimilislausa“

„Mér leið eins og ég væri í neyðarskýli fyrir heimilislausa.“ Svona lýsir fyrrverandi leigjandi í Funahöfða 17a reynslu sinni.

Fjallað var um herbergjaleigu í Funahöfða 17a og 19 í heimildarþættinum Brestir á mánudagskvöld. Sambærileg starfsemi fer fram í byggingum í Dalshrauni í Hafnarfirði og á Smiðjuvegi í Kópavogi. Allt eru þetta iðnaðarhúsnæði.

Veikum vísað í Funahöfða

Stór og fjölbreyttur hópur fólks leigir herbergi í þessum byggingu og það í gegnum í gegnum vefinn Leiguherbergi.is. Eignirnar eru skráðar á félög sem Stefán Kjærnested er framkvæmdastjóri yfir.

Í Brestum lýstu leigjendur aðbúnaði á þessum stöðum sem er oft á tíðum afar slæmur. Frá því að þátturinn fór í loftið hefur fjöldi fólks haft samband við fréttastofu og greint frá reynslu sinni. Þetta eru bæði núverandi og fyrrverandi leigjendur.

Ung stúlka sem þjáðist af kvíða bjó í Funahöfða 17a í nokkra mánuði. Hún líkir herbergjaleigunni þar við neyðarskýli fyrir heimilislausa: „Nema ég var að eyða helmingnum af þeim litlu launum sem ég fékk í leigu og hitt fór í mat.“

„Ég er hvorki fíkill né á sakaskrá en ég þurfti að leita þangað. Ég fékk ekki að skoða herbergið fyrr en ég var búin að borga leigu og tryggingu. Á Leiguherbergi.is er öllu fögru lofað. Fyrstu helgina sem bjó í Funahöfða varð ég vitni af sprautufíkli sprauta sig, slagsmálum o.fl.“

Þá voru baðherbergin flest grútskítug og internetið, sem á að vera innifalið, virkaði ekki. „Mér var bent á að kaupa mitt eigið net,“ segir stúlkan en hún fullyrðir að félagsmálayfirvöld í Reykjavík hafi bent henni á Leiguherbergi.is.

Í kvöldfréttum Stöðvar 2 í kom fram að Félagsráðgjafar í Reykjavík og Kópavogi hafa í fjölmörgum tilfellum vísað skjólstæðingum í húsnæðisvanda til leigumiðlunar sem býður upp á ósamþykkt iðnaðarhúsnæði. Þá eru dæmi þess að sveitarfélögin hafi milliðalaust greitt slíkum leigusölum tryggingu fyrir leigutakann.

„Þetta var ekki til að bæta mitt andlega ástand og fór ég snarversnandi við að búa þarna. Það er skammarlegt að Féló sé að benda fólki á svona mannskemmandi staði,“ stúlkan.

Syninum sparkað út án fyrirvara

Móðir drengs sem leigði í Dalshrauni 13 - einnig í gegnum Leiguherbergi.is - segir framkomu leigusala óboðlega. Hún greiddi leigu og tryggingu fyrir son sinn. Eftir stutta dvöl í Dalshrauni var drengnum vísað á dyr.

„Þeim lá svo mikið á að losna við hann að það átti að henda dótinu hans út á götu og það á kostnað sonar míns. Hann átti ekki að fá tækifæri til að tæma húsnæðið,“ segir móðirin. „Við höfðum fengið upplýsingar frá lögreglu að þetta væri skásta húsnæðið á svæðinu.“

Eins og svo margir sem nýta sér þjónustu Leiguherbergi.is var sonurinn í neyslu á þessum tíma. Leigusalar í Dalshrauni fullyrtu að drengurinn hefði unnið skemmdir á slökkvitækjum. Móðirin segir það ekki vera útilokað. Það sé hinsvegar ótækt að leigusali fullyrðir eitthvað rakalaust

„Það má vel vera að sonur minn hafi unnið til þess að vera hent út. En restin er ekki í lagi. Það er virkilega verið að nýta sér neyð fólks.“

Leigjendur hræddir við að tjá skoðanir sínar

„Maður talar ekki um aðbúnað, skítug herbergi og það sem gengur á þarna,“ segir kona sem bjó í Funahöfða 17a. „Einfaldlega vegna þess að maður er hræddur við að missa herbergið.“

Eins og kom fram í Brestum á mánudagskvöld vilja leigjendur sem minnst tjá sig um það sem fer fram í Funahöfða. Eftir að par samþykkti að sýna þáttastjórnendum herbergi sitt í Funahöfða 17a tók húsvörður til sinna ráða og stöðvaði viðtalið.

„Ég vil eiginlega ekki missa íbúðina,“ sagði leigjandinn þá og þar með lauk heimsókninni. 

Leigjendur sem fréttastofa hefur rætt við frá því að þátturinn fór í loftið þekkja þessa tilfinningu. Þeir hafi sleppt því að ræða um aðbúnað, af ótta við að missa íbúðina eða fá ekki leigutryggingu sína til baka.

„Þegar ég fékk herbergið afhent var það skítugt. Það fyrsta sem ég gerði var að þrífa það,“ segir maður sem bjó í Funahöfða á síðasta ári. „Þegar ég loks fór þaðan fékk ég innan við þriðjung af tryggingunni til baka, þó svo að herbergið hafi verið í betra ástandi en þegar ég tók við því.“

Ítrekað hefur verið reynt að ná í Stefán Kjærnested, framkvæmdastjóra Atlants Holding og D-13 en félögin eru skráð fyrir eignum í Funahöfða, Dalshrauni og á Smiðjuvegi.