Samgönguráðherra: Uppbygging í pattstöðu næstu áratugi án gjaldtöku

„Þær framkvæmdir sem verið er að skoða eru af þeirri stærðargráðu að augljóst er að þær munu tæpast komast á áætlun á næstu árum nema að takmörkuðu leyti, ef þær ætti að fjármagna af vegafé sem veitt er af fjárlögum,“ segir Jón Gunnarsson, ráðherra samgöngu- og sveitarstjórnarmála, um stórframkvæmdir í samgöngumálum út frá höfuðborgarsvæðinu.

Jón skipaði starfshóp um miðjan febrúar til að kanna hvernig umfangsmiklum framkvæmdum við stofnleiðir út frá höfuðborgarsvæðinu verði best háttað. Starfshópurinn á að vinna hratt og skila af sér á næstu vikum.

Jón segir í skriflegu svari til Fréttablaðsins að á þessu ári sé fjárveiting til nýframkvæmda á öllu landinu um ellefu milljarðar króna. Á sama tíma er starfshópurinn að vega og meta samgöngubætur sem eru af stærðargráðunni 100 milljarðar króna. Það eru meðal annars Sundabraut, ný Hvalfjarðargöng, tvöföldun eða 2+1 vegur upp í Borgarnes, tvöföldun vegarins til Keflavíkur og austur fyrir Selfoss með nýrri brú á Ölfusá.

„Ég nefni 100 milljarða með fyrirvara, en nákvæmari kostnaðargreining er eitt þeirra verkefna sem starfshópurinn […] er með á sinni könnu. Þegar þetta er skoðað í samhengi sést að þessar framkvæmdir myndu soga til sín álíka fjárhæð og nífalt vegafé þessa árs. Þá er nokkuð augljóst að það munu líða áratugir þar til við gætum séð þessar framkvæmdir verða að veruleika. Það er með þá staðreynd í huga sem ég er að láta skoða möguleika á því að fjármagna þær með samfjármögnun og kostnaður við framkvæmdirnar yrði greiddur með veggjöldum,“ segir Jón.

Jón segir að ef tillögur starfshópsins verða álitlegar, og samstaða næst um þær, gætu framkvæmdir hafist með skömmum fyrirvara eða strax á næsta ári, enda undirbúningi sumra þeirra lokið eða hann langt kominn.

„Þá verður hægt að búa til framkvæmdaáætlun til hliðar við samgönguáætlun og hefjast síðan handa. Ekki er ósennilegt að framkvæmdatími gæti verið allt að tíu ár, með Sundabraut og nýjum Hvalfjarðargöngum, fái ég grænt ljós,“ segir Jón.

Spurður um nýlega skoðanakönnun MMR sem sýndi að 56% svar­enda sögð­ust á móti veggjöld­um, telur Jón skoðanakannanir um málið ekki tímabærar – nauðsynlegt sé að sjá hverju vinna starfshópsins skilar. Á þeim grundvelli geti fólk fyrst tekið upplýsta ákvörðun um hvort verkefnið sé álitlegt eða ekki.

Ávinningur framkvæmda til hliðar við samgönguáætlun er ekki síst landsbyggðarinnar, að mati Jóns.

„Það er alveg ljóst að verði farið í þessar framkvæmdir út frá höfuðborgarsvæðinu, þá mun skapast rými til að ráðast fyrr en ella í brýn verkefni um land allt. Það er víða kallað eftir umbótum, ekki síst á fjölförnum ferðamannaleiðum. Með innheimtu veggjalda á áðurnefndum leiðum erum við líka að fá ferðamenn, þessa nýju stórnotendur að íslenska vegakerfinu, til að taka þátt í uppbyggingu samgönguinnviða með okkur,“ segir Jón.