Kveðst hafa varað flugstjórann við lágflugi fyrir brotlendingu á Akureyri

Rannsóknarnefnd flugslysa segir flugstjóra sjúkraflugvélar Mýflugs hafa valdið því að vélin fórst ofan við Akureyri um verslunarmannahelgina 2013. Flugstjórinn og sjúkraflutningamaður um borð létust. Aðstoðarflugmaðurinn sem lifði slysið af kveðst hafa varað flugstjórann við hættulegu lágflugi.

Sjúkraflugvélin TF-MYX skall á braut Bílaklúbbs Akureyrar í Hlíðarfjalli mánudaginn 5. ágúst 2013. Þar fór fram kappaksturskeppni. Eins og fram kom í Fréttablaðinu var flugstjórinn gjaldkeri bílaklúbbsins. Keppnin sjálf var nefnd eftir afa aðstoðarflugmannsins. TF-MYX var að koma frá Reykjavík eftir að hafa flutt sjúkling frá Hornafirði til Reykjavíkur. Samkvæmt aðstoðarflugmanninum nefndi flugstjórinn á bakaleiðinni norður að hann vildi fljúga yfir keppnisstaðinn.

Að því er rannsóknarnefndin segir hafði flugstjórinn einu sinni áður flogið yfir akstursbrautina, þó úr gagnstæðri átt og án þeirrar kröppu beygju sem reyndin varð þennan afdrifaríka mánudag, 5. ágúst 2013. Sjúkraflutningamaður, bróðir sjúkraflutningamannsins sem lést, sagðist reyndar í samtali við Stöð 2 í janúar 2013 hafa farið í tvö slík lágflug með umræddum flugstjóra yfir akstursbrautinni.

Beygjan sem flugmaðurinn tók er hann steypti vélinni yfir var 72 gráður sem er vel yfir uppgefnum hættumörkum framleiðanda vélarinnar. Nokkru fyrr kveðst aðstoðarflugmaðurinn hafa gert athugasemdir við að flughæðin væri aðeins 800 fet og þá hafi flugstjórinn hækkað vélina um stundarsakir í 1.000 fet. Um vitnisburð aðstoðarflugmannsins í skýrslunni segir meðal annars

Samkvæmt aðstoðarflugmanninum, í aðfluginu að kappakstursbrautinni, þá lýsti hann áhyggjum sínum varðandi fjölda áhorfenda á brautarsvæðinu og að hann vildi ekki fljúga lágt yfir svæðið

Kom á daginn að engu munaði að vélin skylli á áhorfendum þar sem hún brotlenti og brotnaði í marga hluta sem þeyttust allt að 400 metra eftir brautinni og út af enda hennar.

Að sögn rannsóknarnefndarinnar var það ákvörðun flugstjórans um lágflugið og framkvæmd þess sem olli slysinu. Ekkert hafi verið athugavert við flugvélina sjálfa. Í hinni kröppu beygju hafi hann brugðist rangt við með því að reyna að lyfta vélinni í stað þess að rétt hana af fyrst.

Rannsóknarnefndin segir slík frávik frá venjubundnum ferlum hafa verið talin ásættanleg hjá sumum áhafnarmeðlimum hjá Mýflugi. Það hafi ekki gilt um stjórnendur félagsins. Síðari staðhæfingin stangast reyndar á við frásögn Björns Gunnarssonar læknis sem flaug mörg sjúkraflug með Mýflugi er hann starfaði á sjúkrahúsinu á Akureyri í áratug fram til 2012.

Þannig sagði Björn frá því sem dæmi í viðtali við Fréttablaðið fimm mánuðum eftir slysið að framkvæmdastjóri og einn aðaleigandi Mýflugs, Leifur Hallgrímsson, hefði tekið lágflug yfir Akureyrarflugvelli á flugdegi sem þar var haldinn  hátíðlegur.

Það loddi við fara í einhver „show off“ og í þetta skipti varð ég virkilega hræddur. Það var langt út fyrir öll þægindamörk. Leifur reif vélina upp í krappa beygju þannig að maður fékk mörg g í þyngdarkraft. Ég hélt að minn síðasti dagur væri kominn.

Í viðtalinu kvaðst Björn jafnframt ítrekað hafa varað heilbrigðisráðuneytið og stjórnendur sjúkrahússins við vinnubrögðum Mýflugs. „En öllu var svarað út í hött og lítið gert úr öllum umkvörtunum þar sem lýst var áhyggjum af öryggismálum. Maður sá að þetta leiddi ekki til neins og á endanum hætti maður,“ sagði Björn. Undir lokin hafi reksturinn þó batnað og hann „haft heldur minni áhyggjur“.

Í yfirlýsingu frá Sigurði Bjarna Jónssyni, flugöryggisfulltrúa Mýflugs, í tilefni af útkomu skýrslu rannsóknarnefndarinnar, segir að félagið hafi gert breytingar frá því slysið varð.