Húsbændur hoppuðu á öðrum fæti í annarri buxnaskálminni Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 19. janúar 2018 20:30 Ólína Kjerúlf Þorvarðardóttir. Vísir Þótt Íslendingar hafi frá fornu fari viðhaft þann sið að þreygja þorra lagðist siðurinn sennilega af um tíma að sögn þjóðfræðings. Í dag er haldið upp á bóndadaginn venju samkvæmt á fyrsta degi þorra en sitt sýnist hverjum um þorramatinn. Löngum hefur tíðkast að húsmæður geri vel við bónda sinn á bóndadaginn, til dæmis með góðum mat, enda var matur oft af skornum skammti yfir hörðustu vetrarmánuðina hér áður fyrr. Þótt enn sé haldið upp bóndadaginn virðist þó sem sumir siðir tíðkist ekki lengur. „Það voru nú ýmsir æslasiðir líka sem tengdust þorrakomunni, bóndinn átti til dæmis að hoppa á öðrum fæti í kringum húsið í annarri buxnaskálminni, þannig að það er greinilegt að menn hafa nú séð ástæðu til þess að hafa gleði og galskap, kannski til að stytta sér stundir áharðasta vetrarmánuðinum, þeir að minnsta kosti mistu ekki húmorinn á þorra,“ segir Ólína Þorvarðardóttir þjóðfræðingur í samtali við Stöð 2. Að sögn Ólínu er þorrinn gamall veðravættur sem sennilega hefur lengi verið blíðkaður. „Ég held að við höfum frá fornu fari viðhaft þennan sið en hann lagðist af um tíma og hans verður í rauninni ekkert mikið vart íheimildum fyrr en er komið fram á 19. öld,“ segir Ólína. Þá hafi aftur orðið vinsælt meðal heldri manna og stúdenta í Kaupmannahöfn að halda upp á þorra með gleðskap, mat og drykk. Veitingastaðurinn Naustið hafi svo brotið blað árið 1958 með því að bjóða upp á þorramat en síðan hafi þorrablót verið órjúfanlegur þáttur í matarmenningu Íslendinga. Mest lesið Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Innlent Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Innlent Sniðganga Hvíta húsið Erlent Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Innlent Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Innlent Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Innlent Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Innlent Lárus Welding á endastöð hjá MDE Innlent Hefði þegið samtal við Jóhannes Innlent Sigmar í veikindaleyfi Innlent Fleiri fréttir Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Lárus Welding á endastöð hjá MDE Segja Icelandair hafa hafnað boði um frestun verkfalls Bifreið fjarlægð með krana eftir að eldur kviknaði Litlu nær um peningana í Fljótagöng Hefði þegið samtal við Jóhannes Tekjur af fiski utan kvóta rúmlega fjórfaldast á fimm árum „Norðurlöndin eru ekki að eltast við skráningarskyldu hlaðvarpa“ Muni grípa til nauðsynlegra aðgerða vegna verkfallsins Tveir á vinnupalli sem hrundi Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Útgjaldaaukningin mest hjá Ragnari Skoða hvort útlendingar þurfi að bíða eftir fullri aðstoð Niður í ellefu ára bruni um á allt að 100 kílómetra hraða Börn á rafmagnskrossurum og Kópavogur vill herða reglur Sigmar í veikindaleyfi Tafir á Keflavíkurflugvelli Vilja þingkosningar og staðgöngumæður Samninganefnd Reykjavíkurborgar leyst undan störfum Barn á rafmagnskrossara sótt af foreldrum sínum Rýma húsið: „Draumurinn er að Reykjavíkurborg geti hjálpað okkur“ Skattadrottning þurfti að borga álag eftir allt saman Vill þyngja hámarksrefsingu fyrir að kaupa vændi af barni „Mikill skilningur á því að það þurfti að fara í breytingar“ Hólmarnir í Tjörninni fá andlitslyftingu Missti stjórn á bílnum og hafnaði á vegg Sjá meira
Þótt Íslendingar hafi frá fornu fari viðhaft þann sið að þreygja þorra lagðist siðurinn sennilega af um tíma að sögn þjóðfræðings. Í dag er haldið upp á bóndadaginn venju samkvæmt á fyrsta degi þorra en sitt sýnist hverjum um þorramatinn. Löngum hefur tíðkast að húsmæður geri vel við bónda sinn á bóndadaginn, til dæmis með góðum mat, enda var matur oft af skornum skammti yfir hörðustu vetrarmánuðina hér áður fyrr. Þótt enn sé haldið upp bóndadaginn virðist þó sem sumir siðir tíðkist ekki lengur. „Það voru nú ýmsir æslasiðir líka sem tengdust þorrakomunni, bóndinn átti til dæmis að hoppa á öðrum fæti í kringum húsið í annarri buxnaskálminni, þannig að það er greinilegt að menn hafa nú séð ástæðu til þess að hafa gleði og galskap, kannski til að stytta sér stundir áharðasta vetrarmánuðinum, þeir að minnsta kosti mistu ekki húmorinn á þorra,“ segir Ólína Þorvarðardóttir þjóðfræðingur í samtali við Stöð 2. Að sögn Ólínu er þorrinn gamall veðravættur sem sennilega hefur lengi verið blíðkaður. „Ég held að við höfum frá fornu fari viðhaft þennan sið en hann lagðist af um tíma og hans verður í rauninni ekkert mikið vart íheimildum fyrr en er komið fram á 19. öld,“ segir Ólína. Þá hafi aftur orðið vinsælt meðal heldri manna og stúdenta í Kaupmannahöfn að halda upp á þorra með gleðskap, mat og drykk. Veitingastaðurinn Naustið hafi svo brotið blað árið 1958 með því að bjóða upp á þorramat en síðan hafi þorrablót verið órjúfanlegur þáttur í matarmenningu Íslendinga.
Mest lesið Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Innlent Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Innlent Sniðganga Hvíta húsið Erlent Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Innlent Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Innlent Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Innlent Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Innlent Lárus Welding á endastöð hjá MDE Innlent Hefði þegið samtal við Jóhannes Innlent Sigmar í veikindaleyfi Innlent Fleiri fréttir Barnaníðingur fékk ekki annað leyfi hjá Hæstarétti Ljóst hvar hnífurinn stendur í kúnni Bílastæði við Stúdentagarða verða einkastæði Verði að bregðast við „bullandi launarýrnun“ Flugvirkjar eigi að sýna vilja sinn í verki Lárus Welding á endastöð hjá MDE Segja Icelandair hafa hafnað boði um frestun verkfalls Bifreið fjarlægð með krana eftir að eldur kviknaði Litlu nær um peningana í Fljótagöng Hefði þegið samtal við Jóhannes Tekjur af fiski utan kvóta rúmlega fjórfaldast á fimm árum „Norðurlöndin eru ekki að eltast við skráningarskyldu hlaðvarpa“ Muni grípa til nauðsynlegra aðgerða vegna verkfallsins Tveir á vinnupalli sem hrundi Landlæknir fellir niður starfsleyfi sex lækna Útgjaldaaukningin mest hjá Ragnari Skoða hvort útlendingar þurfi að bíða eftir fullri aðstoð Niður í ellefu ára bruni um á allt að 100 kílómetra hraða Börn á rafmagnskrossurum og Kópavogur vill herða reglur Sigmar í veikindaleyfi Tafir á Keflavíkurflugvelli Vilja þingkosningar og staðgöngumæður Samninganefnd Reykjavíkurborgar leyst undan störfum Barn á rafmagnskrossara sótt af foreldrum sínum Rýma húsið: „Draumurinn er að Reykjavíkurborg geti hjálpað okkur“ Skattadrottning þurfti að borga álag eftir allt saman Vill þyngja hámarksrefsingu fyrir að kaupa vændi af barni „Mikill skilningur á því að það þurfti að fara í breytingar“ Hólmarnir í Tjörninni fá andlitslyftingu Missti stjórn á bílnum og hafnaði á vegg Sjá meira