Ís­lenskar get­raunir og ó­lög­leg veð­mála­fyrir­tæki

Ýmsir aðilar sem hafa fjárhagslega hagsmuni af starfsemi erlendra veðmálafyrirtækja sem starfa hér á landi með ólögmætum hætti, hafa stigið fram á undanförnum dögum og lofsungið starfsemi þessara fyrirtækja. Þessi fyrirtæki séu svo heiðarleg og góð, starfi fyrir opnum tjöldum og fari eftir öllum lögum og reglum. Ekki er minnist á að þessi fyrirtæki brjóta á hverjum degi íslensk lög. Né heldur að það sé ekki í fyrsta sinn sem þessi fyrirtæki brjóta lög þegar það hentar þeim og verður örugglega ekki heldur það síðasta. Nú síðast birtist grein á Visir.is eftir Maarten Haijer sem er framkvæmdastjóri samtaka sex veðmálafyrirtækja sem öll eiga það sameiginlegt að brjóta lög á Íslandi.

Íslenskar getraunir og Íslensk getspá hafa verið í fararbroddi þegar kemur að ábyrgri spilun og voru fyrst happdrættisfyrirtækja á Íslandi til að fá vottun frá European Lotterites með 70 meðlimi og World Lottery Association sem hefur 157 meðlimi innanborðs.

Ábyrg spilun

Í öllum rannsóknum sem gerðar hafa verið á Íslandi um spilavanda og spilafíkn hafa leikir Getspár og Getrauna aldrei tengst á marktækan hátt spilavanda og spilafíkn. Það gerist hinsvegar ekki af tilviljun, heldur vegna vel ígrundaðra ákvarðana sem teknar hafa verið í stjórnum fyrirtækjanna með ábyrga spilun í huga.

Nokkur atriði skipta miklu máli í þessu sambandi og sýnir muninn á Íslenskum getraunum sem reka m.a. Lengjuna og Lengjan beint og erlendum ólöglegum veðmálafyrirtækjum.

Inngöngubónusar

Erlendu veðmálafyrirtækin bjóða upp á inngöngubónusa fyrir þá sem koma nýir inn á síður þeirra. Geta þeir numið hundruðum evra sem nýir viðskiptavinir fá „gefins“. Rannsóknir sýna að inngöngubónusar eru öflugasta aðferðin til að sækja unga viðskiptavini. Íslenskar getraunir bjóða ekki upp á inngöngubónusa.

Neikvæð veðmál

Erlend veðmálafyrirtæki bjóða upp á neikvæð veðmál svo sem fjöldi gulra eða rauðra spjalda þar sem auðvelt er að hagræða úrslitum. Íslenskar getraunir bjóða ekki upp á neikvæð veðmál.

Fjöldi leikja

Erlend ólögleg veðmálafyrirtæki bjóða upp á hundruðir leikja, bæði dag og nótt sem hægt er að veðja á meðan á leiknum stendur og hundruðir veðmöguleika á hvern leik. Rannsóknir sýna að grundvöllurinn fyrir þróun spilafíknar er tíðni leikja sem boðið er uppá og endurgjöfin til þess sem veðjar. Þess vegna hafa Íslenskar getraunir tekið ákvörðun um að bjóða aðeins uppá 12 – 25 leiki á dag sem hægt er að veðja á meðan á leiknum stendur og almennt enga slíka leiki á næturnar.

Hámarksupphæð

Íslenskar getraunir eru með hámarksupphæð sem hver og einn getur spilað fyrir á dag, viku og mánuð. Enn fremur geta viðskiptavinir lækkað þá upphæð kjósi þeir svo, eða útilokað sig frá spilun hjá Getspá eða Getraunum. Erlend veðmálafyrirtæki eru flest hver ekki með hámarksupphæð sem hægt er að spila fyrir á dag eða viku.

Markaðssetning fyrir ungt fólk

Ný íslensk rannsókn dr. Daníels Ólasonar prófessors í sálfræði við Háskóla Íslands sýnir að allt að 20% ungra karlmanna á aldrinum 18 – 25 ára á Íslandi spili á erlendum veðmálasíðum. Ástæðan er sú að ólöglegar erlendar veðmálasíður herja á þennan markhóp með auglýsingum sínum í gegnum áhrifavalda sem höfða sérstaklega til ungra karlmanna að ekki sé talað um jafn ósmekklega óbeina auglýsingu eins og að auglýsa hjá 16-18 ára verslunarskólanemendum. Íslenskar getraunir beina auglýsingum sínum ekki sérstaklega að ungu fólki í gegnum samfélagsmiðla eða áhrifavalda eins og erlendu ólöglegu veðmálasíðurnar gera.

Unglingaleikir

Erlend veðmálafyrirtæki bjóða upp á veðmál um úrslit í yngri flokkum á Íslandi þar sem börn og unglingar eru að keppa. Það er ekki til fyrirmyndar og býður uppá hagræðingu úrslita og óeðlilegan þrýsting á ungt íþróttafólk þegar þeir sem eru að veðja á slíka leiki eru að reyna að komast yfir upplýsingar um liðin sem eru að keppa. Íslenskar getraunir bjóða ekki upp á unglingaleiki þar sem börn og unglingar keppa.

Erlend ólögleg veðmálafyrirtæki og spilafíkn

Niðurstöður rannsóknar dr. Daníels Ólasonar sýna að það eru ólöglegar erlendar veðmálasíður sem hafa marktæk tengsl við spilavanda og spilafíkn á Íslandi og þeim hörmungum sem slíku getur fylgt. Þeir sem spila á þessum veðmálasíðum eru fjórtán sinnum líklegri til að þróa með sér spilavanda og spilafíkn heldur en þeir sem gera það ekki.

Leikir Íslenskra getrauna hafa engin markæk tengsl við spilavanda og spilafíkn samkvæmt sömu rannsókn. Þarna liggur munurinn annarsvegar á löglegri getraunastarfsemi og hinsvegar ólöglegri getraunastarfsemi á Íslandi.

Höfundur er upplýsingafulltrúi Getspár/Getrauna.