Bjóða Frosta að ræða „villu­ljós“ í Há­skóla Ís­lands

Bók sem Frosti, fyrrverandi þingmaður Framsóknarflokksins, gaf út um loftslagsmál á eigin vegum í vetur er full af rangfærslum um loftslagsvísindi. Þær hafa að hluta til verið raktar í bókardómi á Vísi.

Halldór Björnsson, fagstjóri veðurs og loftslags hjá Veðurstofu Íslands, sagði fullyrðingar um vísindi í bók Frosta sjaldnast standast skoðun og byggjast að miklum hluta á löngu hröktum fullyrðingum í ítarlegri vísindalegri rýni sem birtist í vikuritinu Vísbendingu fyrr í þessum mánuði.

„[...] bók sem byggir á slíkum fullyrðingum missir síðan marks þegar ræða á stefnu þjóðarinnar í losunarmálum og viðbrögðum við loftslagsbreytingum. Það er kannski það sem er mest svekkjandi við bókina, hún styður ekki upplýsta umræðu um loftslagsmál, því vísindalegur hluti hennar er því miður nánast alfarið villuljós,“ skrifaði Halldór í grein sinni.

Vilja hlusta þótt stofnunin taki ekki afstöðu sjálf

Gagrýnin kom þó ekki í veg fyrir að Hagfræðistofnun byði Frosta að halda fyrirlestur um sjónarmiðin sem hann reifar í bókinni í Háskóla Íslands á föstudaginn.

Sigurður Jóhannesson, forstöðumaður Hagfræðistofnunar HÍ, segir að stofnuninni hafi verið bent á að Frosti hafi gefið út bók sína í vetur og því hafi honum verið boðið að halda fyrirlestur um málefnið.

„Við tökum ekki afstöðu til þeirra sem tala hérna ef menn hafa eitthvað interessant að segja að okkar dómi. Það að hann tali hérna felur ekki í sér að við séum að taka undir með honum á neinn hátt. En við viljum augljóslega hlusta á hann,“ segir Sigurður.

Margir hafi talað hjá Hagfræðistofnun sem þeir séu ekki sammála en það þýði ekki að þeir ræðumenn hafi ekki rétt á að koma sínum skoðunum á framfæri.

„Ég þekki nú Frosta og hann er klár maður. Það er enginn vafi á því,“ segir forstöðumaðurinn.

Ekki lesið bókina sjálfur

Sigurður segist hafa séð gagnrýni Halldórs frá Veðurstofunni á vísindalegan hluta bókar Frosta. 

„Ég hef satt að segja ekki lesið bókina. Ég veit ekki alveg hvort hann er beinlínis að efast um að hlýnun jarðar sé af mannavöldum eða hvort hann er að deila á kostnað sem sé verið að leggja í.“

Hvoru tveggja.

„Það er bara eitthvað sem menn mega gera,“ segir Sigurður.

Skrifaði kynninguna sjálfur

Spurt er að því í auglýsingu fyrir viðburð Hagfræðistofnunar hvort að vísindin sem baráttan gegn losun koltvísýrings grundvallast á sé hafin yfir vafa. Vísindaleg vissa um afleiðingar losunar á loftslag jarðar hefur hins vegar legið að mestu fyrir um fleiri áratuga skeið.

Sigurður segir að Frosti hafi sjálfur skrifað kynningartexta viðburðarins.

Það er áhugavert að þetta sé í háskólanum þar sem að það sem hann segir í vísindahluta bókarinnar er efnislega rangt. Þarna er sérfræðingur Veðurstofunnar búinn að taka sér tíma í skrifa mjög langa og ítarlega vísindalega rýni þar sem hann segir að það standi ekki steinn yfir neinu sem Frosti skrifar í vísindahlutanum sem ég sé að er vísað til í auglýsingunni fyrir viðburðinn.

„Þetta eru nú bara orð hans. Þetta er vettvangur skoðanaskipta, ekki að að við séum að segja að einhver hafi rétt fyrir sér,“ segir Sigurður við Vísi.

Strámaður um stöðugt loftslag

Þá er spurt í lýsingu viðburðarins hvort að loftslagið verði stöðugt ef mannkynið nær markmiðum Parísarsamkomulagsins. Frosti svaraði þeirri spurningu sjálfur í bók sinni og komst að þeirri niðurstöðu að loftslagsið „hætti líklega ekki að breytast þótt kolefnishlutleysi yrði náð“.

Markmið Parísarsamkomulagsins eru bundin við að hnattrænni hlýnun, sem losun manna á gróðurhúsalofttegundum veldur, verði haldið innan ákveðinna marka, 1,5 til 2 gráða miðað við viðmiðunartímabil fyrir iðnbyltingu.

Parísarsamkomulagið felur þannig ekki í að komið verði á stöðugleika í loftslagi jarðar enda verður það áfram háð náttúrulegum breytileika sem á sér almennt stað yfir mun lengri tímabil en núverandi hlýnun af völdum manna. Markmið samningsins er þess í stað að koma í veg fyrir að menn valdi enn stórtækari breytingum á stöðugleika loftslagsins en þeir hafa þegar gert.