Gaslýsingar ráðherra Ingibjörg Einarsdóttir skrifar 18. maí 2026 09:31 Núna hef ég upplifað það fjórum sinnum að vera gaslýst opinberlega af ráðherrum. Tvisvar af Guðmundi Inga og núna tvisvar af Ingu Sæland með stuttu millibili. Hvað gerði ég til að verðskulda það? Ég sagði sannleikann um raunverulega stöðu barna með fjölþættan vanda og hvernig staðan á meðferðarúrræðum á Íslandi er í raun. Fyrst sagði Guðmundur Ingi að það væri ekki áfellisdómur yfir kerfinu að foreldrar þyrftu að leita með börnin sín í meðferð til Suður-Afríku. Hann sagði líka opinberlega að meðferðin þar stæðist ekki staðla sem giltu á Íslandi eða á Norðurlöndum, þrátt fyrir að hafa sjálfur viðurkennt að hafa ekki kynnt sér úrræðið í Suður Afríku. Ég get þó staðfest eitt: Börnin eru edrú þar. Það hefur ekki alltaf verið raunin í úrræðum hér heima. Sannleikurinn er sá að á Íslandi eru engin gæðaviðmið til fyrir fíknimeðferð barna. Því má segja að ekkert gæðaeftirlit sé til staðar svo ég átta mig ekki hvaða staðla þær meðferðir eru að uppfylla. Í skýrslu frá Gæða- og eftirlitsstofnun velferðarmála kemur fram að meðferðarúrræði á vegum BOFS hafi aldrei verið árangursmæld. Samt er sífellt talað um „gagnreyndar aðferðir“. Þá spyr ég: Hvernig geta aðferðir kallast gagnreyndar ef árangurinn hefur aldrei verið mældur? Eru þær kannski gagnreyndar í að mistakast? Við erum að setja viðkvæmustu börn landsins í úrræði sem við vitum í raun ekki hvort hjálpa eða valda skaða. Í sömu skýrslu kemur líka fram að innan þessara úrræða séu börn sem ættu í raun heima innan geðheilbrigðiskerfisins vegna alvarlegra geðrænna veikinda - ekki í úrræðum á vegum BOFS. Það er líka áfellisdómur yfir kerfinu. Eins og ég hef áður sagt: Börn eru bókstaflega að brenna inni í kerfi sem á að bjarga þeim. Síðar sagði Guðmundur Ingi að neysla á Stuðlum væri „gamalt vandamál“. Það var einfaldlega ekki rétt, og ég hef sannanir fyrir öðru. Núna kemur Inga Sæland fram í kommentakerfi og segir að það sem ég hafi sagt sé „BULL“ - í caps lock. Hún fullyrðir í fjölmiðlum að enginn biðtími sé eftir meðferð fyrir börn. Þessu er einnig haldið fram á vef Stjórnarráðsins. Ég veit hins vegar um barn í alvarlegri stöðu sem hefur ítrekað endað á bráðamóttöku og hefur nú beðið í tæpan mánuð eftir meðferð. Ég tók það sérstaklega fram að staðan væri mismunandi eftir úrræðum: Það væri ekki biðlisti í langtímameðferð fyrir drengi akkúrat núna en það væri biðlisti í grunnmeðferð. Þrátt fyrir það var því haldið fram aftur og aftur að „engin börn biðu eftir meðferð“. Seinna var frásögninni breytt og sagt að aðeins hefði verið átt við langtímameðferð. Það stenst einfaldlega ekki þegar horft er á fyrri yfirlýsingar. Mér finnst það mjög alvarlegt þegar barnamálaráðherrar fara opinberlega með ósannindi um jafn viðkvæman málaflokk. Það lagar ekkert að neita raunveruleikanum. Þvert á móti grefur það undan foreldrum, börnum og öllum þeim sem reyna að benda á hvað sé raunverulega að gerast. Þetta er málaflokkur þar sem staðan er oft bókstaflega spurning um líf eða dauða. Sýnum þessum börnum og foreldrum þá virðingu að segja sannleikann eins og hann er. Hættum að sópa óþægilegum staðreyndum undir teppið. Það er ekki hægt að laga kerfi sem neitar að horfast í augu við eigin stöðu. Höfundur er móðir. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Fjárhagsstaða Hafnarfjarðar er grafalvarleg og nauðsynlegt að grípa í taumana strax Árni Rúnar Þorvaldsson Skoðun Aðeins annar hluti jöfnunnar er ekki nóg Sveinn Ólafsson Skoðun Þekkingin hefur aukist en hvað með þjónustuna? Hanna Birna Valdimarsdóttir Skoðun Hvernig viljum við eldast? Janus Guðlaugsson Skoðun Hæsta framlag til Loftbrúar frá upphafi staðreynd Eydís Ásbjörnsdóttir Skoðun Námsmat, aðalnámskrá og fagleg ábyrgð skólastjóra Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun Er þetta ekki nóg? Sigurður Líndal Þórisson Skoðun Einungis tvö kyn Helgi Hrafn Gunnarsson Skoðun Lífæð Vestfjarða hrunin Oddur Jensson Skoðun Mun Ísland missa af hundruðum milljarða? Einar Örn Ólafsson,Daði Pálsson,Jón Kjartan Jónsson,Steinþór Pálsson,Margrét Ágústa Sigurðardóttir Skoðun Skoðun Skoðun Kvittanirnar segja meira en pólitískar fyrirsagnir Ragnar Sigurðsson skrifar Skoðun Nú er komið að þér, Kristrún! Svanur Már Snorrason skrifar Skoðun Hefði Evrópa getað keypt sigur á Rússum fyrir tveimur árum?! Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Það er dýrt að hafa lítið val Svanfríður Bergvinsdóttir,Andri Ólafsson skrifar Skoðun Hækkun þar, hækkun hér, á endanum allt kaupið í skattana fer! Jóhann Friðrik Friðriksson skrifar Skoðun Nýr einkunnakvarði er aðeins hluti af sögunni Margrét Lilja Pálsdóttir skrifar Skoðun Skilaboð til landsbyggðarinnar Trausti Hjaltason skrifar Skoðun Hver ber ábyrgð þegar vernd barns týnist milli kerfa? Inga Henriksen skrifar Skoðun Hæsta framlag til Loftbrúar frá upphafi staðreynd Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Öryggi þjóðarinnar verður ekki tryggt í Excel-skjali Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Þegar stóru ríkin verða veikasti hlekkurinn Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Viðreisn – góð stefna dugar ekki ein og sér Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Lífæð Vestfjarða hrunin Oddur Jensson skrifar Skoðun Fjárhagsstaða Hafnarfjarðar er grafalvarleg og nauðsynlegt að grípa í taumana strax Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Hallgrímskirkja heillar Sigurður Árni Þórðarson skrifar Skoðun Sameiginleg þjónusta þarf að vera aðgengileg öllum Haraldur Líndal Haraldsson skrifar Skoðun Ferkílómetrar eða fólk? Hagsmunir Hveragerðis í nýju orkufrumvarpi Lárus Jónsson,Jónas Guðnason skrifar Skoðun Þegar báðir græða Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Opið bréf til innviðaráðherra og atvinnuvegaráðherra Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Hver króna skilar sér margfalt tilbaka! Nokkur dæmi um ráðdeild í rekstri Borgarbókasafnsins Guðrún Dís Jónatansdóttir skrifar Skoðun Bókaklúbbur borgarstjórans Michelle Spinei skrifar Skoðun Mun Ísland missa af hundruðum milljarða? Einar Örn Ólafsson,Daði Pálsson,Jón Kjartan Jónsson,Steinþór Pálsson,Margrét Ágústa Sigurðardóttir skrifar Skoðun Fyrir hvern erum við að pósta? Sara Margrét Dougherty skrifar Skoðun Nýi kaflinn í iðnsögunni Tinna Traustadóttir skrifar Skoðun Loftbrú: Ráðherra í 0% tengingu við landsbyggðina Ásta Kristín Pjetursdóttir skrifar Skoðun Er þetta ekki nóg? Sigurður Líndal Þórisson skrifar Skoðun Hver á takkana? Þegar aðrir snerta gömul sálræn sár Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Námsmat, aðalnámskrá og fagleg ábyrgð skólastjóra Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar Skoðun Orð eru ekki heldur stefna – opið bréf til bæjarstjóra Ölfuss Nichole Leigh Mosty skrifar Skoðun Aðeins annar hluti jöfnunnar er ekki nóg Sveinn Ólafsson skrifar Sjá meira
Núna hef ég upplifað það fjórum sinnum að vera gaslýst opinberlega af ráðherrum. Tvisvar af Guðmundi Inga og núna tvisvar af Ingu Sæland með stuttu millibili. Hvað gerði ég til að verðskulda það? Ég sagði sannleikann um raunverulega stöðu barna með fjölþættan vanda og hvernig staðan á meðferðarúrræðum á Íslandi er í raun. Fyrst sagði Guðmundur Ingi að það væri ekki áfellisdómur yfir kerfinu að foreldrar þyrftu að leita með börnin sín í meðferð til Suður-Afríku. Hann sagði líka opinberlega að meðferðin þar stæðist ekki staðla sem giltu á Íslandi eða á Norðurlöndum, þrátt fyrir að hafa sjálfur viðurkennt að hafa ekki kynnt sér úrræðið í Suður Afríku. Ég get þó staðfest eitt: Börnin eru edrú þar. Það hefur ekki alltaf verið raunin í úrræðum hér heima. Sannleikurinn er sá að á Íslandi eru engin gæðaviðmið til fyrir fíknimeðferð barna. Því má segja að ekkert gæðaeftirlit sé til staðar svo ég átta mig ekki hvaða staðla þær meðferðir eru að uppfylla. Í skýrslu frá Gæða- og eftirlitsstofnun velferðarmála kemur fram að meðferðarúrræði á vegum BOFS hafi aldrei verið árangursmæld. Samt er sífellt talað um „gagnreyndar aðferðir“. Þá spyr ég: Hvernig geta aðferðir kallast gagnreyndar ef árangurinn hefur aldrei verið mældur? Eru þær kannski gagnreyndar í að mistakast? Við erum að setja viðkvæmustu börn landsins í úrræði sem við vitum í raun ekki hvort hjálpa eða valda skaða. Í sömu skýrslu kemur líka fram að innan þessara úrræða séu börn sem ættu í raun heima innan geðheilbrigðiskerfisins vegna alvarlegra geðrænna veikinda - ekki í úrræðum á vegum BOFS. Það er líka áfellisdómur yfir kerfinu. Eins og ég hef áður sagt: Börn eru bókstaflega að brenna inni í kerfi sem á að bjarga þeim. Síðar sagði Guðmundur Ingi að neysla á Stuðlum væri „gamalt vandamál“. Það var einfaldlega ekki rétt, og ég hef sannanir fyrir öðru. Núna kemur Inga Sæland fram í kommentakerfi og segir að það sem ég hafi sagt sé „BULL“ - í caps lock. Hún fullyrðir í fjölmiðlum að enginn biðtími sé eftir meðferð fyrir börn. Þessu er einnig haldið fram á vef Stjórnarráðsins. Ég veit hins vegar um barn í alvarlegri stöðu sem hefur ítrekað endað á bráðamóttöku og hefur nú beðið í tæpan mánuð eftir meðferð. Ég tók það sérstaklega fram að staðan væri mismunandi eftir úrræðum: Það væri ekki biðlisti í langtímameðferð fyrir drengi akkúrat núna en það væri biðlisti í grunnmeðferð. Þrátt fyrir það var því haldið fram aftur og aftur að „engin börn biðu eftir meðferð“. Seinna var frásögninni breytt og sagt að aðeins hefði verið átt við langtímameðferð. Það stenst einfaldlega ekki þegar horft er á fyrri yfirlýsingar. Mér finnst það mjög alvarlegt þegar barnamálaráðherrar fara opinberlega með ósannindi um jafn viðkvæman málaflokk. Það lagar ekkert að neita raunveruleikanum. Þvert á móti grefur það undan foreldrum, börnum og öllum þeim sem reyna að benda á hvað sé raunverulega að gerast. Þetta er málaflokkur þar sem staðan er oft bókstaflega spurning um líf eða dauða. Sýnum þessum börnum og foreldrum þá virðingu að segja sannleikann eins og hann er. Hættum að sópa óþægilegum staðreyndum undir teppið. Það er ekki hægt að laga kerfi sem neitar að horfast í augu við eigin stöðu. Höfundur er móðir.
Fjárhagsstaða Hafnarfjarðar er grafalvarleg og nauðsynlegt að grípa í taumana strax Árni Rúnar Þorvaldsson Skoðun
Námsmat, aðalnámskrá og fagleg ábyrgð skólastjóra Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun
Mun Ísland missa af hundruðum milljarða? Einar Örn Ólafsson,Daði Pálsson,Jón Kjartan Jónsson,Steinþór Pálsson,Margrét Ágústa Sigurðardóttir Skoðun
Skoðun Hækkun þar, hækkun hér, á endanum allt kaupið í skattana fer! Jóhann Friðrik Friðriksson skrifar
Skoðun Fjárhagsstaða Hafnarfjarðar er grafalvarleg og nauðsynlegt að grípa í taumana strax Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Skoðun Ferkílómetrar eða fólk? Hagsmunir Hveragerðis í nýju orkufrumvarpi Lárus Jónsson,Jónas Guðnason skrifar
Skoðun Hver króna skilar sér margfalt tilbaka! Nokkur dæmi um ráðdeild í rekstri Borgarbókasafnsins Guðrún Dís Jónatansdóttir skrifar
Skoðun Mun Ísland missa af hundruðum milljarða? Einar Örn Ólafsson,Daði Pálsson,Jón Kjartan Jónsson,Steinþór Pálsson,Margrét Ágústa Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Námsmat, aðalnámskrá og fagleg ábyrgð skólastjóra Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar
Fjárhagsstaða Hafnarfjarðar er grafalvarleg og nauðsynlegt að grípa í taumana strax Árni Rúnar Þorvaldsson Skoðun
Námsmat, aðalnámskrá og fagleg ábyrgð skólastjóra Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun
Mun Ísland missa af hundruðum milljarða? Einar Örn Ólafsson,Daði Pálsson,Jón Kjartan Jónsson,Steinþór Pálsson,Margrét Ágústa Sigurðardóttir Skoðun