Upp­lýsingaóreiða for­manns utan­ríkis­mála­nefndar

Formaður utanríkismálanefndar, Pawel Bartozsek, hefur gert matvælaverð og mögulega lækkun þess að umræðuefni við ESB aðild að umtalsefni á sínum samfélagsmiðlum undanfarið. Þar hefur einna hæst borið þá fullyrðingu hans að verð á skyndibitum eins og vefjum af tilteknum veitingastað geti lækkað um 25% gerist Ísland aðili að ESB.

Sem áhugamanneskja um matvælaverð til áratuga ákvað ég að ráðast í sjálfstæða rannsókn á þessari fullyrðingu á grundvelli þeirra gagna sem tiltæk væru og ganga þannig skrefi lengra en Pawel og byggja á tölulegum staðreyndum og skoðun á innihaldi í slíkum vefjum.

Í þessum tilgangi lagði ég leið mína á veitingastaðinn Saffran við Dalveg mánudagskvöldið 23. júní. Það keypti ég eina hunangshollustuvefju á 2.590 kr. Þjónustan var til fyrirmyndar og vefjan stóðst allar mínar væntingar svo það sé sagt, starfmenn aðstoðuðu við að nota pöntunarviðmótið á staðnum. Þau upplýstu mig aðspurð um að í vefjunni væru 120 g af kjúklingakjöti og það væri kjöt af kjúklingaleggjum sem notað er í vöruna.

Þegar vefjan var komin á diskinn minn skoðaði ég innihaldið lauslega. Ég kom ekki auga á að neitt annað hráefni í henni gæti flokkast undir landbúnaðarvörur sem bera tolla. Grænmeti, sósur, hrísgrjón og vefjan sjálf er allt tollalaust í innflutningi en þar innan um voru líka íslenskar afurðir. Það á sannarlega við um VAXA salatið í vefjunni og mjög líklega agúrkuna þó ekki sé unnt að fullyrða það. Það breytir þó engu um að tollar hafa engin áhrif á innkaupsverðið til veitningahússins, í þessu tilviki Saffran.

Til að fylla inn í myndina var því aðeins nauðsynlegt að fá hugmynd um hvað kjúklingakjötið í hana gæti kostað í innkaupsverði. Til að gera langa sögu stutta þá gæti innkaupsverð á þessum 120 grömmum legið á bilinu 280 – 290 krónur. Hér er átt við fulleldað beinlaust kjöt af kjúklingaleggjum sem rýrnar um ca. 20% við eldun.

Pawel fullyrðir að við ESB – aðild geti verðið lækkað um 25% eða úr 2.590 kr/stk í 1942.50 kr/stk.

Mismunurinn 647,50 kr er 2,25 falt það sem bara kjúklingurinn í vefjuna kostar miðað við þessar forsendur. Ef kjúklingakjötið lækkar um 25% sem er enginn getur þó fullyrt einu orði um hvorki til né frá, nemur lækkunin á hráefniskostnaðinum 72 krónum og vefjan lækkar því úr 2.590 kr í 2.518 krónur eða um 2,8%.

Er Pawel að gefa í skyn að ESB borgi með kjúklingakjöti í skyndibita við ESB aðild eða hvernig fær hann sína niðurstöðu út?

Með öðrum orðum, formaður utanríkismálanefndar ber á borð fyrir alþjóð hreina upplýsingaóreiðu sem flokkur hans sjálfs gumar iðulega af að berjast gegn.

Má þetta bara?

Höfundur er hagfræðingur.