„Hver vill ganga í gjaldþrota ríkjasamband?“ Sigurgeir Þorkelsson skrifar 5. júlí 2026 10:54 Öll verslun með hvalaafurðir er bönnuð innan ESB. Samsett „Hver vill ganga í gjaldþrota ríkjasamband?“ spyr Kristján Loftsson, eigandi Hvals ehf., í viðtali við breska blaðið The Telegraph. Blaðið slær því upp að ríkisstjórn Íslands sé tilbúin til að banna hvalveiðar til að auðvelda inngöngu í ESB. Ísland sé eitt þriggja landa, auk Noregs og Japans, sem enn geri slíkt eftir að Alþjóðahvalveiðiráðið lagði bann við hvalveiðum árið 1986. „Hvalveiðar fylgja sama lögmáli og önnur auðlindanýting hafsins. Sé það gert á sjálfbæran hátt, þar sem ekki er veitt of mikið í einu, geta hvalveiðar haldið áfram út í hið óendanlega,“ segir Kristján. Almennt þykir The Telegraph íhaldssamt, á sér langa sögu og er þekkt fyrir gæðaumfjallanir. Blaðið segir hvalveiðar hafa djúpar rætur í íslenskri menningu og yrðu því ákveðin táknmynd tapaðs fullveldis ef af banninu yrði í aðdraganda inngöngu í ESB. „Hvað varðar þjóðaratkvæðagreiðslu um að hefja á ný aðildarviðræður í ágúst, þá er það mín skoðun að Íslendingar séu ekki svo heimskir, sem heild, að kjósa já, svo að það verða alls ekki hafnar neinar viðræður,“ fullyrðir Kristján. Blaðið segir tveggja ára hlé hafa orðið á hvalveiðum sem stafi af efnahagsaðstæðum. Að veiða hval hefði einfaldlega ekki borið sig, meðal annars vegna verðlækkunar á mörkuðum í Japan. Veiðarnar muni dragast inn í mögulegar aðildarviðræður Þá segir í umfjöllun blaðsins að náttúruverndarsinnar og Evrópusinnar hafi trú á að hvalveiðar verði notaðar til að ýfa upp þjóðerniskennd og nýta sem vopn í baráttu gegn ESB-aðild. Nei-sinnar hafi á sama tíma verið tregir til að tengja málefnin tvö beint og hafi þess í stað lagt áherslu á tapaða fiskveiðistjórn við Íslandsstrendur. Blaðið fullyrðir að hvalveiðar hafi þegar verið farnar að valda vandræðum síðast þegar Ísland átti í aðildarviðræðum við Evrópusambandið. Stuðningur við hvalveiðar hafi þá mælst um 60% en hafi farið minnkandi síðastliðinn áratug. Þegar fyrri ríkisstjórn framlengdi síðan leyfi til hvalveiða til næstu fimm ára árið 2024 sýndi könnun að um helmingur landsmanna var mótfallinn þeim. Ríkisstjórnin boðar frumvarp í haust Hanna Katrín Friðriksson atvinnuvegaráðherra hefur boðað lagabreytingu í haust þar sem hvalveiðar verða bannaðar. Bannið tæki þá líklega gildi þegar fimm ára endurnýjunin rennur út árið 2029. Blaðið tekur fram að Hvalur ehf. hafi þó hingað til náð að fá leyfin endurnýjuð, þrátt fyrir þann þrýsting sem Ísland hafi verið beitt á alþjóðasviðinu, með dyggum stuðningi íhaldssamra þingmanna. The Telegraph hefur eftir talsmanni ESB að innan sambandsins sé öll verslun með hvalaafurðir bönnuð. Ísland sé í dag ekki hluti af sambandinu en umræða um þennan málaflokk myndi alltaf þurfa að vera hluti aðildarviðræðna. ESB sé þó meira en tilbúið að ganga „tímanlega til uppbyggilegra viðræðna“. Hvalveiðar Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Bretland Mest lesið „Mér finnst þetta mjög vel gert hjá henni“ Innlent Viðbrögð Mancel við dómsuppkvaðningu komi ekki á óvart Innlent Umfangsmiklar götulokanir í kringum almyrkva Innlent Drjúgdjúpt að kafa eftir gullkistunni í Kattarauga Innlent Hátt hlutfall karlmanna á tvítugsaldri á bótum Innlent Johnson & Johnson greiðir 693 milljarða króna vegna málsókna Erlent Hélt að þrettán manns hefðu séð lykilorðið hennar Innlent Fólk megi lesa í ræðuna umtöluðu eins og það vilji Innlent Vilja fá ókeypis aðgang að gommu af höfundarvörðu efni Innlent Ming Ting dæmd í tólf ára fangelsi Innlent Fleiri fréttir „Mér finnst þetta mjög vel gert hjá henni“ Drjúgdjúpt að kafa eftir gullkistunni í Kattarauga Viðbrögð Mancel við dómsuppkvaðningu komi ekki á óvart Umfangsmiklar götulokanir í kringum almyrkva Mjólkurhvít mengun í Sauðá Skelfur við Landmannalaugar Vonbrigði, götulokanir í almyrkva og handbolta-hástökkvari Fara fram á varðhald á grundvelli almannahagsmuna Hélt að þrettán manns hefðu séð lykilorðið hennar Með áfallastreituröskun eftir hópárás á Austurvelli Slökkti sjálfur eldinn Fólk megi lesa í ræðuna umtöluðu eins og það vilji Vilja fá ókeypis aðgang að gommu af höfundarvörðu efni Ætlar að áfrýja dómnum Ming Ting dæmd í tólf ára fangelsi Fluttur með þyrlunni eftir vinnuslys Meirihluti aðildarfyrirtækjanna andvígur Saka Kristján um að beita Landhelgisgæslunni fyrir sig Hátt í þúsund atkvæði komin: Margfalt fleiri mættu á fyrsta degi Kannast ekki við afskipti af Bandero og uppkvaðning í Edition málinu Stórslysaleg fyrsta upplifun af landinu Hátt hlutfall karlmanna á tvítugsaldri á bótum Enn skelfur í Bárðarbungu Rafmagnslaust í Breiðholti í um klukkustund Kölluðu til Bandero en fengu ekkert svar „Þetta eru hreinlega loftslagsbreytingar“ Senda norðlenskt rusl úr landi Umfangsmestu rýmingar frá seinni heimsstyrjöldinni: „Tunglið var orðið appelsínugult“ Verst frétta um hvað felst nákvæmlega í fyrirhuguðum niðurskurði Stjórnlausir skógareldar og vertar sem fagna Sjá meira
„Hvalveiðar fylgja sama lögmáli og önnur auðlindanýting hafsins. Sé það gert á sjálfbæran hátt, þar sem ekki er veitt of mikið í einu, geta hvalveiðar haldið áfram út í hið óendanlega,“ segir Kristján. Almennt þykir The Telegraph íhaldssamt, á sér langa sögu og er þekkt fyrir gæðaumfjallanir. Blaðið segir hvalveiðar hafa djúpar rætur í íslenskri menningu og yrðu því ákveðin táknmynd tapaðs fullveldis ef af banninu yrði í aðdraganda inngöngu í ESB. „Hvað varðar þjóðaratkvæðagreiðslu um að hefja á ný aðildarviðræður í ágúst, þá er það mín skoðun að Íslendingar séu ekki svo heimskir, sem heild, að kjósa já, svo að það verða alls ekki hafnar neinar viðræður,“ fullyrðir Kristján. Blaðið segir tveggja ára hlé hafa orðið á hvalveiðum sem stafi af efnahagsaðstæðum. Að veiða hval hefði einfaldlega ekki borið sig, meðal annars vegna verðlækkunar á mörkuðum í Japan. Veiðarnar muni dragast inn í mögulegar aðildarviðræður Þá segir í umfjöllun blaðsins að náttúruverndarsinnar og Evrópusinnar hafi trú á að hvalveiðar verði notaðar til að ýfa upp þjóðerniskennd og nýta sem vopn í baráttu gegn ESB-aðild. Nei-sinnar hafi á sama tíma verið tregir til að tengja málefnin tvö beint og hafi þess í stað lagt áherslu á tapaða fiskveiðistjórn við Íslandsstrendur. Blaðið fullyrðir að hvalveiðar hafi þegar verið farnar að valda vandræðum síðast þegar Ísland átti í aðildarviðræðum við Evrópusambandið. Stuðningur við hvalveiðar hafi þá mælst um 60% en hafi farið minnkandi síðastliðinn áratug. Þegar fyrri ríkisstjórn framlengdi síðan leyfi til hvalveiða til næstu fimm ára árið 2024 sýndi könnun að um helmingur landsmanna var mótfallinn þeim. Ríkisstjórnin boðar frumvarp í haust Hanna Katrín Friðriksson atvinnuvegaráðherra hefur boðað lagabreytingu í haust þar sem hvalveiðar verða bannaðar. Bannið tæki þá líklega gildi þegar fimm ára endurnýjunin rennur út árið 2029. Blaðið tekur fram að Hvalur ehf. hafi þó hingað til náð að fá leyfin endurnýjuð, þrátt fyrir þann þrýsting sem Ísland hafi verið beitt á alþjóðasviðinu, með dyggum stuðningi íhaldssamra þingmanna. The Telegraph hefur eftir talsmanni ESB að innan sambandsins sé öll verslun með hvalaafurðir bönnuð. Ísland sé í dag ekki hluti af sambandinu en umræða um þennan málaflokk myndi alltaf þurfa að vera hluti aðildarviðræðna. ESB sé þó meira en tilbúið að ganga „tímanlega til uppbyggilegra viðræðna“.
Hvalveiðar Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Bretland Mest lesið „Mér finnst þetta mjög vel gert hjá henni“ Innlent Viðbrögð Mancel við dómsuppkvaðningu komi ekki á óvart Innlent Umfangsmiklar götulokanir í kringum almyrkva Innlent Drjúgdjúpt að kafa eftir gullkistunni í Kattarauga Innlent Hátt hlutfall karlmanna á tvítugsaldri á bótum Innlent Johnson & Johnson greiðir 693 milljarða króna vegna málsókna Erlent Hélt að þrettán manns hefðu séð lykilorðið hennar Innlent Fólk megi lesa í ræðuna umtöluðu eins og það vilji Innlent Vilja fá ókeypis aðgang að gommu af höfundarvörðu efni Innlent Ming Ting dæmd í tólf ára fangelsi Innlent Fleiri fréttir „Mér finnst þetta mjög vel gert hjá henni“ Drjúgdjúpt að kafa eftir gullkistunni í Kattarauga Viðbrögð Mancel við dómsuppkvaðningu komi ekki á óvart Umfangsmiklar götulokanir í kringum almyrkva Mjólkurhvít mengun í Sauðá Skelfur við Landmannalaugar Vonbrigði, götulokanir í almyrkva og handbolta-hástökkvari Fara fram á varðhald á grundvelli almannahagsmuna Hélt að þrettán manns hefðu séð lykilorðið hennar Með áfallastreituröskun eftir hópárás á Austurvelli Slökkti sjálfur eldinn Fólk megi lesa í ræðuna umtöluðu eins og það vilji Vilja fá ókeypis aðgang að gommu af höfundarvörðu efni Ætlar að áfrýja dómnum Ming Ting dæmd í tólf ára fangelsi Fluttur með þyrlunni eftir vinnuslys Meirihluti aðildarfyrirtækjanna andvígur Saka Kristján um að beita Landhelgisgæslunni fyrir sig Hátt í þúsund atkvæði komin: Margfalt fleiri mættu á fyrsta degi Kannast ekki við afskipti af Bandero og uppkvaðning í Edition málinu Stórslysaleg fyrsta upplifun af landinu Hátt hlutfall karlmanna á tvítugsaldri á bótum Enn skelfur í Bárðarbungu Rafmagnslaust í Breiðholti í um klukkustund Kölluðu til Bandero en fengu ekkert svar „Þetta eru hreinlega loftslagsbreytingar“ Senda norðlenskt rusl úr landi Umfangsmestu rýmingar frá seinni heimsstyrjöldinni: „Tunglið var orðið appelsínugult“ Verst frétta um hvað felst nákvæmlega í fyrirhuguðum niðurskurði Stjórnlausir skógareldar og vertar sem fagna Sjá meira