Erlent

Auka fjár­út­lát til varnar­mála um tæpan fimmtung

Samúel Karl Ólason skrifar
Taívanskir hermenn við æfingar á skriðdrekum af gerðinni M60A3.
Taívanskir hermenn við æfingar á skriðdrekum af gerðinni M60A3. AP/Varnarmálaráðuneyti Taívan

Ríkisstjórn Taívan lagði í gær fram fjárlagafrumvarp sem felur í sér gífurlega aukningu í útlátum til varnarmála. Aukningin samsvarar átján prósentum á milli ára og verði frumvarpið samþykkt mun eyríkið verja 3,1 prósenti af landsframleiðslu til varnarmála. Til stendur að hækka hlutfallið enn frekar vegna hernaðarógnana frá Kína.

Samkvæmt fjárlagafrumvarpinu stendur til að verja um 4,3 billjónum króna (tólf núll) til varnarmála í Taívan á næsta ári. Það er eins og áður segir aukning um tæpan fimmtung og ætlar ríkisstjórnin að hækka upphæðirnar enn frekar á komandi árum.

Markmiðið er að sem hlutfall af landsframleiðslu verði fjárútlát til varnarmála komin í prósent árið 2030. Það yrði með því hæsta í heiminum.

Meðal þess sem til stendur að verja peningunum í eru eldflaugar sem hannaðar eru til að granda skipum, dróna og flugskeyti í loftvarnarkerfi.

Sjá einnig: Taívanar líta til Úkraínu og Íran

Lai Ching Te, forseti, segir að með þessu séu Taívanir að fjárfesta í friði. Með því að styrkja varnir sínar séu þeir að koma í veg fyrir innrás frá Kína.

Mun meiri þrýstingur

Ferðum kínverskra herskipa og herflugvéla kringum Taívan hefur fjölgað verulega á undanförnum árum. Ráðamenn í Taívan segja Kínverja vera að auka þrýstinginn á eyríkið verulega og mögulega séu þeir að undirbúa það að setja Taívan í herkví ef til átaka kemur.

Kínverski herinn starfar nærri því daglega nærri Taívan en strandgæslan hefur spilað sífellt stærri rullu í þeim aukna þrýstingi sem Kínverjar beita Taívana. Þeim þrýstingi er ætlað að grafa undan vörnum eyríkisins með því að þreyta Taívana með auknu álagi.

Sjá einnig: Auka þrýstinginn á Taívan verulega

Taívanar héldu nýverið umfangsmiklar æfingar sem sneru að því hvernig hægt væri að bregðast við innrás Kínverja. Slíkar æfingar eru reglulegar en þetta árið var í fyrsta sinn gert ráð fyrir umfangsmiklum fjarskiptatruflunum.

Gífurleg hernaðaruppbygging

Eins og frægt er gera Kínverjar tilkall til Taívan og hefur Xi heitið því að sameina Kína og Taívan og gera það með valdi ef svo þarf. Hann er sagður hafa gert það að markmiði sínu að ná völdum á Taívan og hefur hann sagt að það markmið megi ekki enda á höndum komandi kynslóða.

Undanfarin ár hafa Kínverjar beitt Taívan sífellt meiri þrýstingi með því markmiði að grafa undan vörnum ríkisins. Herafli Kína hefur sömuleiðis gengist undir mikla nútímavæðingu og uppbyggingu en Xi er sagður hafa skipað forsvarsmönnum hersins að vera tilbúnir fyrir mögulega innrás í Taívan árið 2027. Það ár mun marka aldarafmæli kínverska hersins.

Í skýrslu bandarísku hugveitunnar Center for strategic and international studies um herafla Kína, sem birt var í fyrra, kemur fram að fjárútlát ríkisins til varnarmála hafa þrettánfaldast á undanförnum þrjátíu árum.

Samhliða því hefur hlutfall Kína af fjárútlátum allra ríkja heimsins til varnarmála aukist til muna.

Þessir peningar hafa farið í mikla nútímavæðingu herafla, fjölgun kjarnorkuvopna og gífurlega fjölgun herskipa, svo eitthvað sé nefnt.

Forseti Taívan segir að þessi gífurlega aukning í fjárútlátum til varnarmála sé fjárfesting í friði.AP/Chiang Ying-ying

Stærsti sjóher heims

Árið 2014 tóku Kínverjar fram úr Bandaríkjamönnum þegar kemur að fjölda herskipa. Árið 2023 er talið að Kínverjar hafi átt 332 herskip en Bandaríkjamenn 291. Áætlanir gera ráð fyrir að árið 2030 muni kínverskum herskipum hafa fjölgað í 435 en bandarísk herskip verði 294 talsins.

Það er þó ekki eingöngu fjöldi herskipa sem segir til um mátt sjóherja ríkja en auk þess að fjölga skipum hafa Kínverjar gert umfangsmiklar breytingar á því hvernig skip um er að ræða. Sjóherinn er ekki lengur bundinn við strandlengju Kína og geta Kínverjar beitt honum sífellt lengra frá heimalandinu.

Sjá einnig: Sigldu tveimur flugmóðurskipum lengra en áður út á Kyrrahafið

Kínverjar hafa ekki fjölgað herflugvélum sínum mikið, þó þær séu nokkur hundruðum fleiri en þær voru árið 2009. Helsti munurinn þar er í nútímavæðingu. Hlutfallslega hefur nýrri herþotum fjölgað verulega í kínverska hernum á undanförnum árum.

Hermenn æfa notkun M1166 HMMWV-bíla með TOW-eldflaugar, sem hannaðar eru til að granda skriðdrekum.AP/Chiang Ying-ying

Fleiri eldflaugar og gervihnettir

Ráðamenn í Kína hafa á undanförnum árum lagt línurnar að töluverðri fjölgun kjarnorkuvopna. Í þó nokkur ár höfðu Kínverjar átt, samkvæmt áætlunum, færri en þrjú hundruð kjarnorkuodda. Þeim hefur þó fjölgað hratt og voru í fyrra taldir sex hundruð talsins.

Varnarmálaráðuneyti Bandaríkjanna áætlar að kjarnorkuvopnin verði orðin um 1.500 talsins fyrir árið 2035.

Sjá einnig: Sagðir ætla að þrefalda fjölda kjarnorkuvopna á næstu árum

Hefðbundnum eldflaugum Kínverja hefur einnig fjölgað mjög á undanförnum árum. Það á sérstaklega við langdrægar skotflaugar, sem eru margar hannaðar sérstaklega til að ná til bandarískra herstöðva á Kyrrahafi og í Asíu og til að granda bandarískum flugmóðurskipum og öðrum herskipum.

Þar að auki hafa Kínverjar skotið fjölda gervihnatta á loft á undanförnum árum. Margir þeirra eru taldir hannaðir til eftirlits og upplýsingaöflunar og gætu verið notaðir til að finna áðurnefnd herskip. Samskiptagervihnöttum hefur einnig fjölgað töluvert, samkvæmt greiningu CSIS.

Mun færri hermenn

Sagan breytist nokkuð þegar litið er til kínverska hersins. Hermönnum hefur fækkað hratt en það á reyndar líka við háttsetta herforingja. Samkvæmt greiningu CSIS voru kínverskir hermenn um 1,6 milljónir talsins árið 2014. Tíu árum síðar hafði þeim fækkað í 960 þúsund.

Þetta er þó í takt við aukna nútímavæðingu og áherslu á reyndari og betur þjálfaða hermenn en áður.

Herforingjum hefur einnig fækkað hratt í Kína. Xi Jinping, forseti, hefur staðið fyrir miklum hreinsunum á því sviði en margir herforingjar hafa verið sviptir embættum og sakaðir um spillingu og önnur brot.

Flestir höfðu þeir verið skipaðir í embætti af Xi sjálfum.

Yrði erfitt að stöðva Kínverja

Ef Kínverjar gera innrás í Taívan myndi hún að öllum líkindum hefjast á umfangsmiklum eldflauga- og loftárásum og flutningi sérsveita yfir Taívan-sund í flugvélum, svo eitthvað sé nefnt. Sérstök áhersla yrði lögð á ratsjár og eldflaugar Taívana.

Þetta þyrftu Taívanir að standa af sér og í kjölfarið verjast umfangsmeiri hermannaflutningum yfir sundið. Þá myndu þeir vonast til þess að bandamenn þeirra kæmu þeim til aðstoðar og þyrftu Taívanar að mynda sér svigrúm til að taka á móti þeirri aðstoð, ef hún berst, og vinna sér inn tíma svo hún geti borist.

Sú sigling yrði um 130 kílómetra löng og Taívanar hafa haft sjötíu ár til að undirbúa varnir sínar og víggirða þá fáu staði þar sem hægt væri að lenda umfangsmiklum herafla. Kínverjar eiga stærsta flota heims, í fjölda skipa talið, og hafa þar að auki aðgengi að fjölmörgum flutningaskipum og öðrum skipum í eigu kínverskra aðila.

Kínverjar hafa einnig þróað sérstök lendingarskip sem talin eru eiga að flytja herafla til Taívan. Þau notast við einskonar stultur og langar brýr til að auðvelda flutning hergagna í land.


Tengdar fréttir

Áhyggjufullir bandamenn í Asíu: Vilja taka fulla stjórn á eigin vörnum

Forseti Suður-Kóreu kallaði í morgun, þriðjudag, eftir sterku bandalagi við Bandaríkin. Það er eftir að Donald Trump skipaði yfirmönnum bandaríska hersins að draga verulega úr heræfingum með Suður-Kóreu, á þeim grunni að engin ógn stafaði af Norður-Kóreu vegna vinasambands hans og Kims Jong Un og að Suður-Kóreumenn hefðu ekki viljað aðstoða Bandaríkin gegn Íran.

Xi í heimsókn hjá Kim: Í keppni við Pútín um áhrif í Pyongyang

Xi Jinping, forseti Kína, sótti í morgun kollega sinn Norður-Kóreu heim. Kim Jong Un tók vel á móti Xi og saman hétu þeir því að styrkja samband ríkjanna. Dregið hefur úr áhrifum Kínverja í Norður-Kóreu, samhliða auknum áhrifum Rússa þar og auknu efnahagslegu sjálfstæði Kóreumanna.

Hafnar ásökunum um nýtt hernaðarbrölt Japana

Ráðamenn víða um Asíu hyggja á aukna hernaðaruppbyggingu og þá að miklu leyti vegna áhyggja af gífurlegri uppbyggingu í Kína. Kínverjar kalla eftir samstöðu gegn nýju hernaðarbrölti Japana, sem hafna slíkum ásökunum og benda á uppbygginguna í Kína.




Fleiri fréttir

Sjá meira


×