Læra nemendur meira ef skóladögum fjölgar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifar 29. mars 2026 10:00 Í fréttunum á föstudag voru bornir saman fjöldi skóladaga í grunnskólum á Íslandi miðað við Norðurlöndin. Upplýsingarnar komu frá Mennta- og barnamálaráðuneytinu. Samkvæmt ráðuneytinu eru 170 skóladagar á Íslandi, þar sem aðrir dagar, svo sem þemadagar, skólaslit og jólaskemmtanir, eru ekki taldir með. Þegar fjöldi skóladaga á Norðurlöndunum er skoðaður á veraldarvefnum koma fram sömu tölur og ráðuneytið gefur upp, nema fyrir Ísland. Skóladagar á Íslandi eru 180. Þetta vekur spurningar: ,,Eru engir sambærilegir uppbrotsdagar í skólum á Norðurlöndunum?” Jú, svo er. Ráðuneytið leggur áherslu á að fækka fjölda skóladaga á Íslandi en miðar við óbreyttar tölur annars staðar. Mikilvægt er að byggja slíkan samanburð á réttum forsendum. Við hvern eigum við að miða okkur við? Hvaða Norðurland er best að miða okkur við? Er betra að horfa til Danmerkur fremur en Finnlands, því dönsk börn eru lengur í skólanum? Finnar hafa komið best út úr PISA af öllum Norðurlöndunum á síðustu árum. Finnsk skólabörn eru 190 daga í skólanum á ári en íslensk börn 180 daga. Þrátt fyrir það eru finnsk börn í færri klukkustundir á dag í skólanum miðað við íslensk börn. Munurinn á milli viðveru í skólanum er því svipaður. Eistland kom mjög vel út úr PISA síðast, með 175 skóladaga á ári. Tengslin á milli dagafjölda og námsárangurs helst því ekki í hendur. Ef hugmyndin er að auka fjölda skóladaga sem á að vera lykillinn að betri námsárangri erum við á villigötum. Fjöldi rannsókna sýnir að gæði kennslu skiptir mun meira máli en magn kennslustunda eða fjölda skóladaga. Við verðum að byrja á að horfa inn á við og greina vandann áður en farið er í róttækar aðgerðir eins og að lengja skólaárið. Börnin eru oft á síðustu bensíndropunum í júní og lengra skólaár er ekki ávísun á betri námsárangur hjá börnum þessa lands. Gæði í kennslu skiptir meira máli en fjöldi skóladaga Gæði kennslu er einn lykilþátta í námsárangri nemenda. Kennarar hafa kallað eftir minni nemendahópum vegna aukinna áskorana inni í kennslustofunni. Kennararnir okkar þurfa stuðning. Í dag er oft ekki hægt að leggja fyrir eins krefjandi verkefni og áður fyrr. Mörgum íslenskum börnum skortir seiglu í námi og sum hver gefast fljótt upp. Við þurfum að byrja á því að finna leiðir til að leggja fyrir krefjandi verkefni og efla þrautseigju nemenda. Kennarar hafa jafnvel þurft að minnka kröfurnar þegar nemendur ráða ekki við verkefnin. Foreldrar þurfa að koma til aðstoðar. Við foreldrar verðum að gæta þess að börnin okkar fá ekki allt upp í hendurnar. Börnin verða að hafa fyrir hlutunum. Það skapar meiri seiglu. Hættum að pakka börnunum okkar inn í bómull og hjálpum þeim að vaxa. Fjölgum kennurum Margt bendir til þess að fagþekking innan skólanna sé að minnka með hverju árinu og fjölgun skóladaga mun ekki leysa þann vanda. Einn vandinn sem við glímum við er yfirvofandi kennaraskortur, sem nú þegar hefur áhrif á skólastarfið. Við þurfum að útskrifa fleiri kennara. Með því að lengja skólaárið fáum við ekki fleiri kennara til starfa í skóla landsins. Í stað þess að bera okkur saman við önnur lönd þurfum við frekar að skoða hvernig við getum styrkt skólana okkar. Styrkjum innviðina Markmiðið þarf að vera skýrt. Fjölgun skóladaga bjargar ekki gæðum í skólastarfi. Við megum ekki taka skyndiákvarðanir. Styrkjum innviði grunnskólans, eflum fagþekkingu í skólum og veitum kennurum þann stuðning sem þeir þurfa. Gerum kröfur til nemenda og fáum foreldra til aðstoðar. Við þurfum að hjálpast að sem samfélag að styrkja börnin okkar. Þetta eru málefni sem við í Viðreisn í Kópavogi leggjum ríka áherslu á í komandi kosningum. Eitt pennastrik og ein kerfislæg ákvörðun leysir ekki vandann. Gæði umfram magn er lykilatriði. Höfundur er í 4. sæti á lista Viðreisnar í Kópavogi og skólastjóri Hörðuvallaskóla Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Kópavogur Skóla- og menntamál Viðreisn Mest lesið Værum við jafn andvaralaus ef þorskurinn væri í húfi? Halla Hrund Logadóttir Skoðun Er ég bara ónýtt kolefniseining? Jóhanna Malen Skúladóttir Skoðun Dauði risaeðlunnar og þolmörk jarðar Stefán Jón Hafstein Skoðun Órói Kolbrúnar: fyrirlitning, ekki röksemdir Íris Erlingsdóttir Skoðun Hver vængstýfði hvern við samningaborðið? Vilhelm Jónsson Skoðun Kynami. Þegar vanlíðan barns er gefið rangt nafn Júlíus Valsson Skoðun Listamannalaun: Eru tækifærin raunverulega opin öllum? Valerio Gargiulo Skoðun Hlaðvarps grátkór – 15 mínútna eyðublaðið Ari Sigurðsson Skoðun Leigubremsan leysir ekki húsnæðisvandann ein og sér Jóhann Ingi Óskarsson Skoðun Álagsstýring: Burðarþol er meira en tala Guðmundur Björnsson Skoðun Skoðun Skoðun Þegar vinstrið slær á framtakið Ragnar Sigurðsson skrifar Skoðun Kynami. Þegar vanlíðan barns er gefið rangt nafn Júlíus Valsson skrifar Skoðun Sérhagsmunir í nafni almennings Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Leigubremsan leysir ekki húsnæðisvandann ein og sér Jóhann Ingi Óskarsson skrifar Skoðun Listamannalaun: Eru tækifærin raunverulega opin öllum? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun KFUM og KFUK – rannsókn eða krísustjórnun? Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Skoppandi skrítlandi gervigreindartraust Kristján Logason skrifar Skoðun Órói Kolbrúnar: fyrirlitning, ekki röksemdir Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Hlaðvarps grátkór – 15 mínútna eyðublaðið Ari Sigurðsson skrifar Skoðun Hver vængstýfði hvern við samningaborðið? Vilhelm Jónsson skrifar Skoðun Álagsstýring: Burðarþol er meira en tala Guðmundur Björnsson skrifar Skoðun Dauði risaeðlunnar og þolmörk jarðar Stefán Jón Hafstein skrifar Skoðun Heita stríðið Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Er ég bara ónýtt kolefniseining? Jóhanna Malen Skúladóttir skrifar Skoðun Værum við jafn andvaralaus ef þorskurinn væri í húfi? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Þegar líkaminn særir egóið Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Alþjóðlegi geðheilbrigðisdagurinn – Hlustum á raddir fólks með reynslu Helga Arnardóttir skrifar Skoðun Hvert fara milljarðarnir og hver hjálpar fólki út úr neyslunni? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Réttið upp hönd sem eruð á móti Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Ríkið hefur gert sig að ritstjóra Sigríður Dagný Sigurbjörnsdóttir skrifar Skoðun Afkomuöryggi er forsenda listsköpunar Jóna Hlíf Halldórsdóttir skrifar Skoðun Tóm-stundar-iðkun Kristín Björg Viggósdóttir skrifar Skoðun Sjáðu þig - taktu eftir breytingum Birgitta Lind Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Hálf sagan um fjármagnstekjuskatt Björn Brynjúlfur Björnsson skrifar Skoðun Geðheilbrigði - sameiginlegt verkefni okkar allra Snæfríður Jóhannesdóttir,Þórey Rósa Einarsdóttir skrifar Skoðun Í hverju felst virðing fyrir lífinu? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hvað er títt af Seðlabankastjóra og unnustu hans? Einar Steingrímsson skrifar Skoðun Ríkið stal þremur árum frá ungum föður og syni hans Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Glassúrfólkið Ólöf Skaftadóttir,Kristín Gunnarsdóttir,Hjörvar Hafliðason,Birkir Karl Sigurðsson,Leifur Þorsteinsson,Þórarinn Hjartarson,Gísli Freyr Valdórsson,Gurrý Jónsdóttir,Lína Birgitta,Sólrún Diego skrifar Skoðun Hvenær á að segja upp kjarasamningum? Jónas Yngvi Ásgrímsson skrifar Sjá meira
Í fréttunum á föstudag voru bornir saman fjöldi skóladaga í grunnskólum á Íslandi miðað við Norðurlöndin. Upplýsingarnar komu frá Mennta- og barnamálaráðuneytinu. Samkvæmt ráðuneytinu eru 170 skóladagar á Íslandi, þar sem aðrir dagar, svo sem þemadagar, skólaslit og jólaskemmtanir, eru ekki taldir með. Þegar fjöldi skóladaga á Norðurlöndunum er skoðaður á veraldarvefnum koma fram sömu tölur og ráðuneytið gefur upp, nema fyrir Ísland. Skóladagar á Íslandi eru 180. Þetta vekur spurningar: ,,Eru engir sambærilegir uppbrotsdagar í skólum á Norðurlöndunum?” Jú, svo er. Ráðuneytið leggur áherslu á að fækka fjölda skóladaga á Íslandi en miðar við óbreyttar tölur annars staðar. Mikilvægt er að byggja slíkan samanburð á réttum forsendum. Við hvern eigum við að miða okkur við? Hvaða Norðurland er best að miða okkur við? Er betra að horfa til Danmerkur fremur en Finnlands, því dönsk börn eru lengur í skólanum? Finnar hafa komið best út úr PISA af öllum Norðurlöndunum á síðustu árum. Finnsk skólabörn eru 190 daga í skólanum á ári en íslensk börn 180 daga. Þrátt fyrir það eru finnsk börn í færri klukkustundir á dag í skólanum miðað við íslensk börn. Munurinn á milli viðveru í skólanum er því svipaður. Eistland kom mjög vel út úr PISA síðast, með 175 skóladaga á ári. Tengslin á milli dagafjölda og námsárangurs helst því ekki í hendur. Ef hugmyndin er að auka fjölda skóladaga sem á að vera lykillinn að betri námsárangri erum við á villigötum. Fjöldi rannsókna sýnir að gæði kennslu skiptir mun meira máli en magn kennslustunda eða fjölda skóladaga. Við verðum að byrja á að horfa inn á við og greina vandann áður en farið er í róttækar aðgerðir eins og að lengja skólaárið. Börnin eru oft á síðustu bensíndropunum í júní og lengra skólaár er ekki ávísun á betri námsárangur hjá börnum þessa lands. Gæði í kennslu skiptir meira máli en fjöldi skóladaga Gæði kennslu er einn lykilþátta í námsárangri nemenda. Kennarar hafa kallað eftir minni nemendahópum vegna aukinna áskorana inni í kennslustofunni. Kennararnir okkar þurfa stuðning. Í dag er oft ekki hægt að leggja fyrir eins krefjandi verkefni og áður fyrr. Mörgum íslenskum börnum skortir seiglu í námi og sum hver gefast fljótt upp. Við þurfum að byrja á því að finna leiðir til að leggja fyrir krefjandi verkefni og efla þrautseigju nemenda. Kennarar hafa jafnvel þurft að minnka kröfurnar þegar nemendur ráða ekki við verkefnin. Foreldrar þurfa að koma til aðstoðar. Við foreldrar verðum að gæta þess að börnin okkar fá ekki allt upp í hendurnar. Börnin verða að hafa fyrir hlutunum. Það skapar meiri seiglu. Hættum að pakka börnunum okkar inn í bómull og hjálpum þeim að vaxa. Fjölgum kennurum Margt bendir til þess að fagþekking innan skólanna sé að minnka með hverju árinu og fjölgun skóladaga mun ekki leysa þann vanda. Einn vandinn sem við glímum við er yfirvofandi kennaraskortur, sem nú þegar hefur áhrif á skólastarfið. Við þurfum að útskrifa fleiri kennara. Með því að lengja skólaárið fáum við ekki fleiri kennara til starfa í skóla landsins. Í stað þess að bera okkur saman við önnur lönd þurfum við frekar að skoða hvernig við getum styrkt skólana okkar. Styrkjum innviðina Markmiðið þarf að vera skýrt. Fjölgun skóladaga bjargar ekki gæðum í skólastarfi. Við megum ekki taka skyndiákvarðanir. Styrkjum innviði grunnskólans, eflum fagþekkingu í skólum og veitum kennurum þann stuðning sem þeir þurfa. Gerum kröfur til nemenda og fáum foreldra til aðstoðar. Við þurfum að hjálpast að sem samfélag að styrkja börnin okkar. Þetta eru málefni sem við í Viðreisn í Kópavogi leggjum ríka áherslu á í komandi kosningum. Eitt pennastrik og ein kerfislæg ákvörðun leysir ekki vandann. Gæði umfram magn er lykilatriði. Höfundur er í 4. sæti á lista Viðreisnar í Kópavogi og skólastjóri Hörðuvallaskóla
Skoðun Alþjóðlegi geðheilbrigðisdagurinn – Hlustum á raddir fólks með reynslu Helga Arnardóttir skrifar
Skoðun Hvert fara milljarðarnir og hver hjálpar fólki út úr neyslunni? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar
Skoðun Geðheilbrigði - sameiginlegt verkefni okkar allra Snæfríður Jóhannesdóttir,Þórey Rósa Einarsdóttir skrifar
Skoðun Glassúrfólkið Ólöf Skaftadóttir,Kristín Gunnarsdóttir,Hjörvar Hafliðason,Birkir Karl Sigurðsson,Leifur Þorsteinsson,Þórarinn Hjartarson,Gísli Freyr Valdórsson,Gurrý Jónsdóttir,Lína Birgitta,Sólrún Diego skrifar