Jöfn tækifæri barna eru ekki sjálfgefin, við þurfum að tryggja þau Unnur Ólöf Tómasdóttir skrifar 6. maí 2026 08:00 Það á ekki að skipta máli hvar barn býr eða við hvaða aðstæður það elst upp þegar kemur að þátttöku í íþrótta- og tómstundastarfi. Rannsóknir sýna að slík þátttaka hefur víðtæk jákvæð áhrif, hún eykur líkamlega og andlega heilsu, styrkir félagsfærni og eflir sjálfsmynd barna. Samt er raunveruleikinn sá að aðgengi er ekki jafnt. Sífellt hærri ferðakostnaður er orðinn veruleg hindrun fyrir margar fjölskyldur, sérstaklega á landsbyggðinni. Þegar kostnaður við að sækja æfingar og keppnir verður of hár, minnkar þátttaka. Börn hætta, eða fá aldrei tækifæri til að byrja. Þannig verða til ójöfn tækifæri sem geta haft langvarandi áhrif á lífsgæði og möguleika barna. Við viljum samfélag sem styður fjölskyldur og tryggir raunverulegt aðgengi allra barna að íþróttum og tómstundum. Þess vegna viljum við draga úr ferðakostnaði ungmenna og vinna markvisst með íþróttahreyfingunni, sveitarfélögum og stjórnvöldum að raunhæfum lausnum. Þar þarf ríkið að koma skýrar að borðinu, meðal annars með auknum stuðningi við íþróttastarf og markvissari útfærslu á niðurgreiðslu flugs, til dæmis með styrkingu Loftbrúar. Slíkar aðgerðir eru ekki kostnaður heldur fjárfesting sem skilar sér margfalt til baka í sterkara samfélagi. En verkefnið stoppar ekki þar. Það er sérstaklega mikilvægt að horfa til þátttöku fatlaðra barna. Hindranirnar liggja sjaldnast hjá barninu sjálfu, heldur í umhverfinu, í því hvernig við skipuleggjum starf, mótum viðhorf og tryggjum aðgengi. Hugmyndafræði algildrar hönnunar minnir okkur á að það er á ábyrgð samfélagsins að skapa aðstæður þar sem allir geta tekið þátt frá upphafi, á eigin forsendum. Til þess að það verði að veruleika þarf meira en góðan vilja. Það krefst aukinnar þekkingar, markvissrar þróunar á starfsháttum og hagnýtra lausna í daglegu starfi. Við þurfum að efla fræðslu til þjálfara og starfsfólks, styrkja samstarf milli skóla, íþróttafélaga og fjölskyldna og tryggja að úrræði séu sveigjanleg og aðgengileg. Þátttaka fatlaðra barna á ekki að vera undantekning, hún á að vera sjálfsögð. Þegar við tryggjum aðgengi allra barna, óháð búsetu eða aðstæðum, erum við ekki aðeins að fjölga iðkendum. Við erum að byggja réttlátara og sterkara samfélag þar sem öll börn fá tækifæri til að njóta sín og leggja sitt af mörkum. Við berum öll ábyrgð og nú þurfum við að láta verkin tala. Höfundur er í 16.sæti á lista Sjálfstæðisflokksins í Múlaþingi, að ljúka B.S.-gráðu í iðjuþjálfunarfræði og er móðir þriggja barna á Egilsstöðum. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson Skoðun Útlendingarnir sem við Íslendingar erum sjálf Karen María Jónsdóttir Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson Skoðun Þegar ESB beitir smáþjóð ofríki Júlíus Valsson Skoðun Skoðun Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson skrifar Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Alvarleg og viðvarandi hernaðarógn Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun 30% lækkun skiptir sveitir landsins máli Axel Sæland skrifar Skoðun Er ný fjármálaáætlun á áætlun? Birta Karen Tryggvadóttir skrifar Skoðun Á að kenna íslensku við Háskóla Íslands? Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Enginn á að ýta Íslandi inn um bakdyrnar Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Þegar ESB beitir smáþjóð ofríki Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hver á stjórnsýsluna? Þórólfur Júlían Dagsson skrifar Skoðun Farsældarlögin: Samþætting án úrræða Elín Anna Baldursdóttir skrifar Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir skrifar Skoðun Leggjum mannréttindaráð Reykjavíkur niður Helgi Áss Grétarsson skrifar Skoðun Þegar „kerfið“ spilar vörn Jón Þorsteinn Sigurðsson skrifar Skoðun Börn eiga ekki að alast upp inni í símanum Þorvaldur Davíð Kristjánsson skrifar Skoðun Bumbubað Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Sannleikurinn um íslenska kvótakerfið: Þegar almannaeign varð að einkavæddum ránsfengi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Ísland á auðlindir sem Danir eiga ekki – hvers vegna eru kjörin betri í Danmörku? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Lífseigla gæskunnar Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Hvað gerir Íslendinga einstaka? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Vel upplýst þjóð neitar að láta spila með sig Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Börn á krossurum á gangstéttum höfuðborgarsvæðisins Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Háannatími má ekki vera griðland fyrir leyfislausan rekstur Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Sjá meira
Það á ekki að skipta máli hvar barn býr eða við hvaða aðstæður það elst upp þegar kemur að þátttöku í íþrótta- og tómstundastarfi. Rannsóknir sýna að slík þátttaka hefur víðtæk jákvæð áhrif, hún eykur líkamlega og andlega heilsu, styrkir félagsfærni og eflir sjálfsmynd barna. Samt er raunveruleikinn sá að aðgengi er ekki jafnt. Sífellt hærri ferðakostnaður er orðinn veruleg hindrun fyrir margar fjölskyldur, sérstaklega á landsbyggðinni. Þegar kostnaður við að sækja æfingar og keppnir verður of hár, minnkar þátttaka. Börn hætta, eða fá aldrei tækifæri til að byrja. Þannig verða til ójöfn tækifæri sem geta haft langvarandi áhrif á lífsgæði og möguleika barna. Við viljum samfélag sem styður fjölskyldur og tryggir raunverulegt aðgengi allra barna að íþróttum og tómstundum. Þess vegna viljum við draga úr ferðakostnaði ungmenna og vinna markvisst með íþróttahreyfingunni, sveitarfélögum og stjórnvöldum að raunhæfum lausnum. Þar þarf ríkið að koma skýrar að borðinu, meðal annars með auknum stuðningi við íþróttastarf og markvissari útfærslu á niðurgreiðslu flugs, til dæmis með styrkingu Loftbrúar. Slíkar aðgerðir eru ekki kostnaður heldur fjárfesting sem skilar sér margfalt til baka í sterkara samfélagi. En verkefnið stoppar ekki þar. Það er sérstaklega mikilvægt að horfa til þátttöku fatlaðra barna. Hindranirnar liggja sjaldnast hjá barninu sjálfu, heldur í umhverfinu, í því hvernig við skipuleggjum starf, mótum viðhorf og tryggjum aðgengi. Hugmyndafræði algildrar hönnunar minnir okkur á að það er á ábyrgð samfélagsins að skapa aðstæður þar sem allir geta tekið þátt frá upphafi, á eigin forsendum. Til þess að það verði að veruleika þarf meira en góðan vilja. Það krefst aukinnar þekkingar, markvissrar þróunar á starfsháttum og hagnýtra lausna í daglegu starfi. Við þurfum að efla fræðslu til þjálfara og starfsfólks, styrkja samstarf milli skóla, íþróttafélaga og fjölskyldna og tryggja að úrræði séu sveigjanleg og aðgengileg. Þátttaka fatlaðra barna á ekki að vera undantekning, hún á að vera sjálfsögð. Þegar við tryggjum aðgengi allra barna, óháð búsetu eða aðstæðum, erum við ekki aðeins að fjölga iðkendum. Við erum að byggja réttlátara og sterkara samfélag þar sem öll börn fá tækifæri til að njóta sín og leggja sitt af mörkum. Við berum öll ábyrgð og nú þurfum við að láta verkin tala. Höfundur er í 16.sæti á lista Sjálfstæðisflokksins í Múlaþingi, að ljúka B.S.-gráðu í iðjuþjálfunarfræði og er móðir þriggja barna á Egilsstöðum.
Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun
Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun
Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson Skoðun
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar
Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar
Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir skrifar
Skoðun Sannleikurinn um íslenska kvótakerfið: Þegar almannaeign varð að einkavæddum ránsfengi Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Ísland á auðlindir sem Danir eiga ekki – hvers vegna eru kjörin betri í Danmörku? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir Skoðun
Dánaraðstoð: réttur fárra má ekki skaða aðra Þórhildur Kristinsdóttir,Arna Dögg Einarsdóttir,Sigurdís Haraldsdóttir,Hrönn Harðardóttir,Helga Tryggvadóttir,Guðrún Nína Óskarsdóttir Skoðun
Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson Skoðun