Fjölbreytt skólastarf í litlum skóla Guðmundur FInnbogason skrifar 18. maí 2026 11:32 Nú þegar stutt er í annan enda skólaásins er venjan að líta um öxl og rifja upp það sem áorkast hefur í vetur. Stundum er gert lítið úr fámennum skólum utan höfuðborgarsvæðisins og fólk ímyndar sér að vegna smæðarinnar sé erfitt að halda úti gæða skólastarfi. Það er auðvitað ekki rétt því að þessir skólar hafa oftar en ekki meira tækifæri en þeir stærri til að stunda gæðastarf, fara út fyrir boxið og einstaklingsmiða námið. Sérstaklega þegar samfélagið tekur vel utan um starfsemi þeirra. Undirritaður er svo heppinn að vinna í einum slíkan skóla í Uppsveitum Árnessýslu og vera í samstarfi við enn fleiri slíka skóla á svæðinu og hef séð með eigin augum hvað hægt er að gera. Við Þjórsárskóla í Skeiða- og Gnúpverjahreppi, fer fram metnaðarfullt og magnað skólastarf. Eftirfarandi er bara örlítið af því sem öflugt lið kennarar og nemenda hefur fengist við í vetur. Skólaárið hófst á útilegu þar sem að allur skólinn, kennarar og nemendur, fóru inn í Þjórsárdal og gistu í tjöldum. Svona ferðir kenna þrautseigju sem að hjálpa nemendum að takast á við krefjandi verkefni innan og utan skólastofunnar ásamt því að vera einn besti vettvangurinn til að læra um náttúruna. Nemendur í 9. bekk skólans er að undirbúa námsferð til Berlínar næsta haust en sú vinna hefur verið mjög fræðandi fyrir þau og verður svo ljóslifandi þegar allur undirbúningurinn og námið nær hápunkti í borginni sjálfri. Útinám hefur verið stór hluti af starfi skólans í mörg ár og þessi vetur er engin undantekning. Nemendur hafa notið þess að vera í námi útivið í hverri viku allan veturinn. Samkennsla árganga er frábært tæki til að efla nemendur, stækka vinahópinn og stuðlar að öflugu einstaklingsmiðuðu námi. Lestrarkennsla hefur skipað stóran sess í öllu starfi skólans á öllum stigum bæði í gegnum allt skólastarfið og með fjölbrettum og skemmtilegum lestrarátökum, og verkefnum. Nemendur úr leikskólanum Leikholti í Skeiða- og Gnúpverjahreppi hafa komið vikulega í heimsókn eftir áramótin. Í þessum heimsóknum fá þau að taka þátt í skólastarfinu, fá að kynnast kennurunum og nemendunum og koma því tilbúin til leiks í haust. Meðal verkefna í náttúrufræði eru tilraunavikur þar sem nemendur finna og gera tilraunir af ýmsum toga og taka þær upp á myndbönd til að sýna foreldrum og hvort öðru. List og verkgreinum er gert hátt undir höfði. Í þeim tímum hafa nemendur á unglingastigi t.d. smíðað sínar eigin fjallferðarskrínur sem að eiga eftir að fylgja þeim upp á hálendið næstu árin. Greinarnar hafa fengið aukið rými í nýju list og verkgreinahúsi sem var tekið í notkun í vetur. Þar hefur heimilisfræðin, myndmennt og textílmennt blómstrað með fjölbreyttum og spennandi verkefnum. Stoðþjónusta í litlum skólum skiptir máli og þar hjálpar smæðin oft til þannig að öll fá stuðninginn sem þau þurfa þegar þau þurfa hann og það hefur svo sannarlega verið raunin hjá okkur. Miðstigið fór í skálaferð í vetur þar sem þau gistu og unglingastigið endar veturinn á skálaferð í skálann Klett sem staðsettur er inn á afrétti Flóa og Skeiða. Árleg sundkeppni fór fram í frábæru veðri í vikunni. Þar bauðst nemendum á miðstigi að taka þátt og keppa um farandbikar og bætingarverðlaun og nemendur á yngsta stigi komu og hvöttu keppendur áfram og fengu í leiðinni að fylgjast með frábærum fyrirmyndum, svo var ekki leiðinlegt að henda skólastjóranum og kennurunum í laugina. Næsta haust tökum við svo í gagnið fullbúið íþróttahús af stærstu gerð sem mun breyta íþróttakennslunni til framtíðar. Þetta er auðvitað langt því frá tæmandi listi yfir allt það sem litlir skólar gera og geta gert og dregur ekkert úr öllu því frábæra námi sem fer fram í öllum greinum í skólanum. En þegar við erum á fullu að tala niður skólakerfið okkar þá má ekki gleyma því að það er bæði fjölbreytt og magnað og þar fer fram starf sem skiptir öllu máli fyrir unga fólkið okkar og fyrir samfélögin sama af hvaða stærð þau eru. Gleðilegt sumar Höfundur er skólastjóri Þjórsárskóla. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Grunnskólar Skeiða- og Gnúpverjahreppur Mest lesið Verðmætin verða ekki til af sjálfu sér Hafdís Gunnarsdóttir Skoðun Til foreldra trans barna og ungmenna María Gunnarsdóttir Skoðun Laxeldi á Seyðisfirði Kristján Ingimarsson Skoðun 60 milljarðarnir sem enginn talar um Kári Sigurðsson Skoðun Skólamál verða ekki byggð á hentistefnu Valdimar Víðisson Skoðun Allir vinna – fjárfestum í því sem við eigum Birna Ósk Einarsdóttir Skoðun Lyf eru fjárfesting í fólki og framtíðinni Erla Sigríður Skarphéðinsdóttir Skoðun Valkvætt samhengi Ásdísar svo hún geti teiknað upp réttu fyrirsögnina Eydís Inga Valsdóttir Skoðun Náttúruverndargjald: Rétt hugmynd, of þröng útfærsla Guðmundur Björnsson Skoðun Þrjú höfuð eru betri en eitt Sæþór Randalsson Skoðun Skoðun Skoðun Verðmætin verða ekki til af sjálfu sér Hafdís Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Hvað varð um tillögurnar? Ragnhildur Jónsdóttir skrifar Skoðun Spyrjið okkur hvað við sjáum á TikTok Lena Amirsdóttir Mulamuhic skrifar Skoðun Erum við að borða það sem við höldum að við séum að borða? Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Lyf eru fjárfesting í fólki og framtíðinni Erla Sigríður Skarphéðinsdóttir skrifar Skoðun Mikilvæg niðurstaða fyrir launafólk Finnbjörn A. Hermannsson skrifar Skoðun Valkvætt samhengi Ásdísar svo hún geti teiknað upp réttu fyrirsögnina Eydís Inga Valsdóttir skrifar Skoðun Laxeldi á Seyðisfirði Kristján Ingimarsson skrifar Skoðun Til foreldra trans barna og ungmenna María Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Vextir og vöxtur nýsköpunar Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Allir vinna – fjárfestum í því sem við eigum Birna Ósk Einarsdóttir skrifar Skoðun Þrjú höfuð eru betri en eitt Sæþór Randalsson skrifar Skoðun Náttúruverndargjald: Rétt hugmynd, of þröng útfærsla Guðmundur Björnsson skrifar Skoðun 60 milljarðarnir sem enginn talar um Kári Sigurðsson skrifar Skoðun Skólamál verða ekki byggð á hentistefnu Valdimar Víðisson skrifar Skoðun Rétt mönnun í hjúkrun er fjárfesting í öryggi og gæðum Helga Rósa Másdóttir skrifar Skoðun Sá sem vinnur gervigreindarstríðið vinnur heiminn. En hver ræður þá heiminum? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Bær í vexti - nýtt aðalskipulag Hafnarfjarðar Stefán Már Gunnlaugsson skrifar Skoðun Áhrifavaldar já, Gestgjafinn nei Sigríður Dagný Sigurbjörnsdóttir skrifar Skoðun Forvarnir gerast ekki af sjálfu sér Arna Hrönn Aradóttir,Sigríður Arndís Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Hvað kostar venjulegt líf? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Persónulegt níð skilar engum árangri Halldóra Sigr. Sveinsdóttir skrifar Skoðun Hvað fáum við fyrir reikninginn? Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Samstaða um Suðurnesin sem drifkraft vaxtar Berglind Kristinsdóttir,Pálmi Freyr Randversson,Guðjón Skúlason skrifar Skoðun Hvað fær Ísland fyrir fiskeldi? Kristinn H. Gunnarsson skrifar Skoðun Byggingalóðir – tækifæri fyrir ungt fólk í húsnæðisleit eða hilluskraut fjármagnseigenda? Jón Pálsson skrifar Skoðun Treysta Alþingismenn ekki Alþingi? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Ertu að segja sögu? Helga Edwardsdóttir,Hanna Birna Valdimarsdóttir,Sigríður Elín Ásgeirsdóttir,Steinunn Júlía Rögnvaldsdóttir Robinson skrifar Skoðun Þegar vinstrið slær á framtakið Ragnar Sigurðsson skrifar Skoðun Kynami. Þegar vanlíðan barns er gefið rangt nafn Júlíus Valsson skrifar Sjá meira
Nú þegar stutt er í annan enda skólaásins er venjan að líta um öxl og rifja upp það sem áorkast hefur í vetur. Stundum er gert lítið úr fámennum skólum utan höfuðborgarsvæðisins og fólk ímyndar sér að vegna smæðarinnar sé erfitt að halda úti gæða skólastarfi. Það er auðvitað ekki rétt því að þessir skólar hafa oftar en ekki meira tækifæri en þeir stærri til að stunda gæðastarf, fara út fyrir boxið og einstaklingsmiða námið. Sérstaklega þegar samfélagið tekur vel utan um starfsemi þeirra. Undirritaður er svo heppinn að vinna í einum slíkan skóla í Uppsveitum Árnessýslu og vera í samstarfi við enn fleiri slíka skóla á svæðinu og hef séð með eigin augum hvað hægt er að gera. Við Þjórsárskóla í Skeiða- og Gnúpverjahreppi, fer fram metnaðarfullt og magnað skólastarf. Eftirfarandi er bara örlítið af því sem öflugt lið kennarar og nemenda hefur fengist við í vetur. Skólaárið hófst á útilegu þar sem að allur skólinn, kennarar og nemendur, fóru inn í Þjórsárdal og gistu í tjöldum. Svona ferðir kenna þrautseigju sem að hjálpa nemendum að takast á við krefjandi verkefni innan og utan skólastofunnar ásamt því að vera einn besti vettvangurinn til að læra um náttúruna. Nemendur í 9. bekk skólans er að undirbúa námsferð til Berlínar næsta haust en sú vinna hefur verið mjög fræðandi fyrir þau og verður svo ljóslifandi þegar allur undirbúningurinn og námið nær hápunkti í borginni sjálfri. Útinám hefur verið stór hluti af starfi skólans í mörg ár og þessi vetur er engin undantekning. Nemendur hafa notið þess að vera í námi útivið í hverri viku allan veturinn. Samkennsla árganga er frábært tæki til að efla nemendur, stækka vinahópinn og stuðlar að öflugu einstaklingsmiðuðu námi. Lestrarkennsla hefur skipað stóran sess í öllu starfi skólans á öllum stigum bæði í gegnum allt skólastarfið og með fjölbrettum og skemmtilegum lestrarátökum, og verkefnum. Nemendur úr leikskólanum Leikholti í Skeiða- og Gnúpverjahreppi hafa komið vikulega í heimsókn eftir áramótin. Í þessum heimsóknum fá þau að taka þátt í skólastarfinu, fá að kynnast kennurunum og nemendunum og koma því tilbúin til leiks í haust. Meðal verkefna í náttúrufræði eru tilraunavikur þar sem nemendur finna og gera tilraunir af ýmsum toga og taka þær upp á myndbönd til að sýna foreldrum og hvort öðru. List og verkgreinum er gert hátt undir höfði. Í þeim tímum hafa nemendur á unglingastigi t.d. smíðað sínar eigin fjallferðarskrínur sem að eiga eftir að fylgja þeim upp á hálendið næstu árin. Greinarnar hafa fengið aukið rými í nýju list og verkgreinahúsi sem var tekið í notkun í vetur. Þar hefur heimilisfræðin, myndmennt og textílmennt blómstrað með fjölbreyttum og spennandi verkefnum. Stoðþjónusta í litlum skólum skiptir máli og þar hjálpar smæðin oft til þannig að öll fá stuðninginn sem þau þurfa þegar þau þurfa hann og það hefur svo sannarlega verið raunin hjá okkur. Miðstigið fór í skálaferð í vetur þar sem þau gistu og unglingastigið endar veturinn á skálaferð í skálann Klett sem staðsettur er inn á afrétti Flóa og Skeiða. Árleg sundkeppni fór fram í frábæru veðri í vikunni. Þar bauðst nemendum á miðstigi að taka þátt og keppa um farandbikar og bætingarverðlaun og nemendur á yngsta stigi komu og hvöttu keppendur áfram og fengu í leiðinni að fylgjast með frábærum fyrirmyndum, svo var ekki leiðinlegt að henda skólastjóranum og kennurunum í laugina. Næsta haust tökum við svo í gagnið fullbúið íþróttahús af stærstu gerð sem mun breyta íþróttakennslunni til framtíðar. Þetta er auðvitað langt því frá tæmandi listi yfir allt það sem litlir skólar gera og geta gert og dregur ekkert úr öllu því frábæra námi sem fer fram í öllum greinum í skólanum. En þegar við erum á fullu að tala niður skólakerfið okkar þá má ekki gleyma því að það er bæði fjölbreytt og magnað og þar fer fram starf sem skiptir öllu máli fyrir unga fólkið okkar og fyrir samfélögin sama af hvaða stærð þau eru. Gleðilegt sumar Höfundur er skólastjóri Þjórsárskóla.
Valkvætt samhengi Ásdísar svo hún geti teiknað upp réttu fyrirsögnina Eydís Inga Valsdóttir Skoðun
Skoðun Valkvætt samhengi Ásdísar svo hún geti teiknað upp réttu fyrirsögnina Eydís Inga Valsdóttir skrifar
Skoðun Sá sem vinnur gervigreindarstríðið vinnur heiminn. En hver ræður þá heiminum? Sigvaldi Einarsson skrifar
Skoðun Forvarnir gerast ekki af sjálfu sér Arna Hrönn Aradóttir,Sigríður Arndís Jóhannsdóttir skrifar
Skoðun Samstaða um Suðurnesin sem drifkraft vaxtar Berglind Kristinsdóttir,Pálmi Freyr Randversson,Guðjón Skúlason skrifar
Skoðun Byggingalóðir – tækifæri fyrir ungt fólk í húsnæðisleit eða hilluskraut fjármagnseigenda? Jón Pálsson skrifar
Skoðun Ertu að segja sögu? Helga Edwardsdóttir,Hanna Birna Valdimarsdóttir,Sigríður Elín Ásgeirsdóttir,Steinunn Júlía Rögnvaldsdóttir Robinson skrifar
Valkvætt samhengi Ásdísar svo hún geti teiknað upp réttu fyrirsögnina Eydís Inga Valsdóttir Skoðun