Einmitt, alveg hreint stórkostleg vörn Hjörtur J. Guðmundsson skrifar 20. maí 2026 09:30 Við Íslendingar myndum greiða með okkur ef við gengjum í Evrópusambandið. Við myndum þannig greiða meira í sjóði sambandsins en skilaði sér til baka úr þeim í hvers kyns styrki. Þar á meðal í bæði landbúnaðar- og byggðastyrki. Einungis er deilt um það hversu marga milljarða eða tugi milljarða króna á ári. Við yrðum í hópi minnihluta ríkja Evrópusambandsins sem greiða reikninginn. Ástæða er einkum háar þjóðartekjur okkar miðað við flest ríki sambandsins. Meirihluti ríkja Evrópusambandsins fær þannig meira úr sjóðum þess en þau leggja í púkkið eða 17 af 27. Flest gengu þau í sambandið fyrir meira en 20 árum og alls óvíst hvenær þau fara að greiða meira en þau fá til baka. Tíu önnur ríki eru annað hvort samþykkt umsóknarríki, þar á meðal Úkraína og Moldóva, eða möguleg umsóknarríki. Komi til inngöngu þeirra í Evrópusambandið munu þau sömuleiðis öll fá meira frá sambandinu en þau munu greiða til þess. Fyrir vikið er áhugavert svo ekki sé meira sagt þegar harðir Evrópusambandssinnar hér á landi, eins og til dæmis Magnús Árni Skjöld Magnússon, formaður Evrópuhreyfingarinnar, í grein á Vísi í vikunni, reyna að freista okkar með digrum sjóðum Evrópusambandsins sem við kæmumst í innan þess. Ekki sízt styrki til byggðamála og innviðauppbyggingar. Sem sagt sjóðum sem við myndum greiða meira í en fengist til baka sem nota mætti í slíka uppbyggingu hérlendis. Hliðstætt má segja um evruna sem Magnús nefndi einnig til sögunnar. Það er ástæða fyrir því að harðir Evrópusambandssinnar tala helzt aldrei um aðrar hagstærðir en vexti þegar hún er annars vegar. Þannig tala þeir til dæmis ekki um hagvöxt, framleiðni eða atvinnuleysi. Enda ekkert til að hrópa húrra yfir eins og lesa má um í skýrslum sem unnar hafa verið fyrir Evrópusambandið. Lágir vextir evrusvæðisins eru það ekki heldur enda birtingarmynd efnahagslegrar stöðnunar. Magnús nefndi einnig öryggi og skjól í þeim efnum og sagði Evrópusambandið standa vörð um sameiginlega hagsmuni ríkja þess þegar kæmi að öryggismálum „sem og í tollastríðum samtímans.“ Svona eins og þegar sambandinu og ríkjum þess tókst að koma efnahagsöryggi sínu í fullkomið uppnám með því að verða háð rússneskri orku áratugum saman þrátt fyrir ítrekaðar viðvaranir og um leið fjármagna hernað Rússlands að sögn forystumanna sambandsins sjálfs? Hvað varðar tollamálin var upphaflega lagður 10% grunntollur á Ísland af Bandaríkjunum sem síðan var færður upp í 15%. Hins vegar var lagður 20% tollur á Evrópusambandið þegar Ísland fékk á sig 10%. Donald Trump Bandaríkjaforseti hótaði sambandinu síðan 50% tolli en færði þá tölu síðar niður í 30%. Í kjölfar viðskiptasamnings á milli Bandaríkjanna og Evrópusambandsins, sem fól í sér ýmsa eftirgjöf af hálfu sambandsins, endaði tollurinn í 15%. Til þess að fá 15% toll, sama toll og Ísland, þurfti Evrópusambandið til að mynda að samþykkja stóraukin kaup ríkja þess á orku og vopnum frá Bandaríkjunum og fella niður tolla á tilteknar bandarískar vörur. Forystumenn sambandsins féllu nánast á kné og samþykktu meira eða minna allt sem Trump fór fram á. Á sama tíma er 15% tollurinn á Íslandi án allra slíkra skilyrða. Einmitt, alveg hreint stórkostleg vörn sem felst ljóslega í því að vera í sambandinu í þessum efnum! Höfundur er sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur (MA í alþjóðasamskiptum) og heldur úti vefsíðunni Stjornmalin.is. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Afvegaleiðingum og rangfærslum Gauta svarað Konráð S. Guðjónsson Skoðun Íslands-Lúpínan Kristján Hreinsson Skoðun Aðlögun, hvaða aðlögun? Halldór Jörgen Olesen Skoðun Gervigreindarskrif Halldórs Jörgen Olesen Hjörvar Sigurðsson Skoðun Hefur þú komið á Þjóðhátíð? Íris Róbertsdóttir Skoðun Samningurinn sem stækkar í kyrrþey Hjálmar Vilhjálmsson Skoðun Svar við grein Per Ekström varðandi varanlegar undanþágur Hjörvar Sigurðsson Skoðun Áhættumat í röngum höndum Magnús Guðmundsson Skoðun Þegar gróðureldar verða að samfélagsógn Snorri Birgisson Skoðun Kíkt í pakkann Júlíus Valsson Skoðun Skoðun Skoðun Hvað er dýrmætara en rétturinn og valdið til að ráða okkar málum sjálf? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindarskrif Halldórs Jörgen Olesen Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Íslands-Lúpínan Kristján Hreinsson skrifar Skoðun Afvegaleiðingum og rangfærslum Gauta svarað Konráð S. Guðjónsson skrifar Skoðun Áhættumat í röngum höndum Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Ábyrgð Ríkisstjórnar Íslands áður en aðildarviðræður við ESB hefjast Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hefur þú komið á Þjóðhátíð? Íris Róbertsdóttir skrifar Skoðun Kíkt í pakkann Júlíus Valsson skrifar Skoðun Samningurinn sem stækkar í kyrrþey Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Hvað kostar léleg umsýsla ríkissjóðs okkur í raun? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Þegar gróðureldar verða að samfélagsógn Snorri Birgisson skrifar Skoðun Flestir nota gervigreind eins og leitarvél Þórdís Inga Ingigerðardóttir skrifar Skoðun Sex staðreyndir um dánaraðstoð Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Aðlögun, hvaða aðlögun? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Svar við grein Per Ekström varðandi varanlegar undanþágur Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Veganismi og dýraskaði Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Þjóðaratkvæðagreiðslan er lýðræðisleg aðferð og lærdómsferli Þorsteinn Gunnarsson skrifar Skoðun Tími varanlegra undanþága er liðinn Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Málefnið liggur á götunni Steindór Þórarinsson skrifar Skoðun Finnska fordæmið – aðlögun að afnámi tollverndar eða umbreytingu stuðningskerfis? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Er betra að vita en halda? Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Eitt lítið og saklaust skref í einu í átt til Brussel Einar Geir Þorsteinsson skrifar Skoðun Það er ekki eftir neinu að bíða Trausti Hjálmarsson skrifar Skoðun Þess vegna já Arnór Sighvatsson skrifar Skoðun Smá standard, takk Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Erlent vald er vesen Guðmundur Fertram Sigurjónsson skrifar Skoðun Hvernig getum við stöðvað innbrotaölduna í Reykjavík? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Finnar elska ESB Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Kúnstin að naga blýanta Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Hverju erum við eiginlega að fórna fyrir „lægra atvinnuleysi“? Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Sjá meira
Við Íslendingar myndum greiða með okkur ef við gengjum í Evrópusambandið. Við myndum þannig greiða meira í sjóði sambandsins en skilaði sér til baka úr þeim í hvers kyns styrki. Þar á meðal í bæði landbúnaðar- og byggðastyrki. Einungis er deilt um það hversu marga milljarða eða tugi milljarða króna á ári. Við yrðum í hópi minnihluta ríkja Evrópusambandsins sem greiða reikninginn. Ástæða er einkum háar þjóðartekjur okkar miðað við flest ríki sambandsins. Meirihluti ríkja Evrópusambandsins fær þannig meira úr sjóðum þess en þau leggja í púkkið eða 17 af 27. Flest gengu þau í sambandið fyrir meira en 20 árum og alls óvíst hvenær þau fara að greiða meira en þau fá til baka. Tíu önnur ríki eru annað hvort samþykkt umsóknarríki, þar á meðal Úkraína og Moldóva, eða möguleg umsóknarríki. Komi til inngöngu þeirra í Evrópusambandið munu þau sömuleiðis öll fá meira frá sambandinu en þau munu greiða til þess. Fyrir vikið er áhugavert svo ekki sé meira sagt þegar harðir Evrópusambandssinnar hér á landi, eins og til dæmis Magnús Árni Skjöld Magnússon, formaður Evrópuhreyfingarinnar, í grein á Vísi í vikunni, reyna að freista okkar með digrum sjóðum Evrópusambandsins sem við kæmumst í innan þess. Ekki sízt styrki til byggðamála og innviðauppbyggingar. Sem sagt sjóðum sem við myndum greiða meira í en fengist til baka sem nota mætti í slíka uppbyggingu hérlendis. Hliðstætt má segja um evruna sem Magnús nefndi einnig til sögunnar. Það er ástæða fyrir því að harðir Evrópusambandssinnar tala helzt aldrei um aðrar hagstærðir en vexti þegar hún er annars vegar. Þannig tala þeir til dæmis ekki um hagvöxt, framleiðni eða atvinnuleysi. Enda ekkert til að hrópa húrra yfir eins og lesa má um í skýrslum sem unnar hafa verið fyrir Evrópusambandið. Lágir vextir evrusvæðisins eru það ekki heldur enda birtingarmynd efnahagslegrar stöðnunar. Magnús nefndi einnig öryggi og skjól í þeim efnum og sagði Evrópusambandið standa vörð um sameiginlega hagsmuni ríkja þess þegar kæmi að öryggismálum „sem og í tollastríðum samtímans.“ Svona eins og þegar sambandinu og ríkjum þess tókst að koma efnahagsöryggi sínu í fullkomið uppnám með því að verða háð rússneskri orku áratugum saman þrátt fyrir ítrekaðar viðvaranir og um leið fjármagna hernað Rússlands að sögn forystumanna sambandsins sjálfs? Hvað varðar tollamálin var upphaflega lagður 10% grunntollur á Ísland af Bandaríkjunum sem síðan var færður upp í 15%. Hins vegar var lagður 20% tollur á Evrópusambandið þegar Ísland fékk á sig 10%. Donald Trump Bandaríkjaforseti hótaði sambandinu síðan 50% tolli en færði þá tölu síðar niður í 30%. Í kjölfar viðskiptasamnings á milli Bandaríkjanna og Evrópusambandsins, sem fól í sér ýmsa eftirgjöf af hálfu sambandsins, endaði tollurinn í 15%. Til þess að fá 15% toll, sama toll og Ísland, þurfti Evrópusambandið til að mynda að samþykkja stóraukin kaup ríkja þess á orku og vopnum frá Bandaríkjunum og fella niður tolla á tilteknar bandarískar vörur. Forystumenn sambandsins féllu nánast á kné og samþykktu meira eða minna allt sem Trump fór fram á. Á sama tíma er 15% tollurinn á Íslandi án allra slíkra skilyrða. Einmitt, alveg hreint stórkostleg vörn sem felst ljóslega í því að vera í sambandinu í þessum efnum! Höfundur er sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur (MA í alþjóðasamskiptum) og heldur úti vefsíðunni Stjornmalin.is.
Skoðun Hvað er dýrmætara en rétturinn og valdið til að ráða okkar málum sjálf? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar
Skoðun Ábyrgð Ríkisstjórnar Íslands áður en aðildarviðræður við ESB hefjast Eggert Guðmundsson skrifar
Skoðun Þjóðaratkvæðagreiðslan er lýðræðisleg aðferð og lærdómsferli Þorsteinn Gunnarsson skrifar
Skoðun Finnska fordæmið – aðlögun að afnámi tollverndar eða umbreytingu stuðningskerfis? Erna Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Hverju erum við eiginlega að fórna fyrir „lægra atvinnuleysi“? Sveinn Atli Gunnarsson skrifar