Hæstiréttur bannar Alabama að taka menn af lífi með köfnunarefni Hólmfríður Gísladóttir skrifar 12. júní 2026 08:05 Ríki Bandaríkjanna leita nú annarra leiða til að taka menn af lífi eftir að erfitt varð að komast yfir lyf til að framkvæma banvæna innspýtingu. Getty Hæstiréttur Bandaríkjanna hefur hafnað umleitan Alabama um að fá að taka fanga af lífi með köfnunarefni. Yfirvöldum í ríkinu hafði áður verið hafnað á tveimur lægri dómstigum, með þeim rökum að um væri að ræða brot gegn ákveðum stjórnarskrárinnar gegn grimmilegum og óvenjulegum refsingum. Eins og venjan er þegar um er að ræða neyðarúrskurð, þá var niðurstaða hæstaréttar ekki rökstudd en þó kom fram að dómararnir Clarence Thomas, Samuel Alito og Nei Gorsuch hefðu verið mótfallnir niðurstöðunni. Alríkisdómstóll bannaði aftökur með köfnunarefni fyrr í þessari viku, eftir réttarhöld þar sem sérfræðingar og vitni komu fyrir dóminn. Sjö hafa verið teknir af lífi í Alabama með notkun köfnunarefnis frá því í janúar 2024 en aðferðin hefur verið harðlega gagnrýnd, þar sem hún veldur köfnunartilfinningu og meðfylgjandi líkamlegri og andlegri þjáningu. Alabama óskaði eftir neyðarúrskurði hæstaréttar í gær, aðeins nokkrum klukkustundum áður en taka átti fangann Jeffrey Lee af lífi. Lee, sem er 49 ára, var fundinn sekur um að myrða tvo einstaklinga þegar hann framdi rán árið 1998. Kviðdómur dæmdi hann í lífstíðarfangelsi en dómarinn ógilti þá niðurstöðu og dæmdi Lee til dauða. Lögum hefur síðar verið breytt þannig að dómarar geta ekki lengur tekið fram fyrir hendur kviðdóma með þessum hætti. Ekki er útilokað að Lee verði tekinn af lífi með annarri aðferð en yfirvöld í Alabama segja niðurstöðu dómstóla varðandi aftökur með köfnunarefni vera svik við fjölskyldur fórnarlamba Lee, sem höfðu í hyggju að fylgjast með því þegar réttlætinu yrði fullnægt. Ríki Bandaríkjanna hafa á undanförnum árum leitað ýmissa leiða til að framkvæmda dauðarefsingar, eftir að lyfjafyrirtæki og erlend ríki fóru að neita að selja þeim lyf til að framkvæmda banvænar innspýtingar. Bandaríkin Dauðarefsingar Hæstiréttur Bandaríkjanna Mest lesið Sjö ára dómur Innlent Sögulegur dómur fyrir námsmenn í Hæstarétti Innlent „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Innlent Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Erlent Gul viðvörun gefin út fyrir landið allt Veður Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Erlent Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað Innlent Ekki ástæða til að rýma bankann Innlent Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Innlent Sakar ráðherra um fordóma og „hvíta forréttindablindu“ Innlent Fleiri fréttir Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Deilt um sönnunargögn og mögulegan vitorðsmann Norðmaður í tuttugu ára fangelsi í Bretlandi vegna leigumorðs Landtökumenn börðu og rændu ljósmyndara Washington Post „Atkvæði gegn Kanada er hættuleg blekking“ Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Árásarmaðurinn sextán ára Skipun um að hægja á Starshield hafi komið úr Hvíta húsinu Minnst fjórir féllu í skotáras í Oregon Lést í stormi í Færeyjum Hættir við að skjóta Hasan í beinni Biðja viðskiptavini að vera á varðbergi Andersson hafnað í sænska þinginu Hófu aftur árásir á olíuvinnslur í Rússlandi Eldur í ráðuneyti og banka í óeirðum í Tirana Tuttugu og sjö nemendur látnir eftir að þak skóla hrundi „Þessi ákvörðun mun kosta mörg mannslíf“ Bækur Rooney teknar úr sölu í Bretlandi Umsátur opinberar skuggastríð málaliða Gefur í skyn að bandarísk stjórnvöld hafi sett takmarkanir á Úkraínumenn Brösugleg byrjun hjá nýjum talsmanni Trumps Handteknir fyrir að féfletta NATO-skip í Noregi Fundu elsta skipsflak heims Árásum fjölgar og Íranir ætla að loka Hormússundi aftur Takmarkanir á Starlink í Úkraínu: „Þetta getur ekki verið tilviljun“ Yfir hálf milljón án rafmagns í Kænugarði eftir árásir Rússa í nótt Segja hálfa milljón hafa tekið þátt Styður Repúblikana með tugum milljarða Páfinn greindist með lungnakrabbamein Fjörutíu ár fyrir morðið á Tupac Sjá meira
Eins og venjan er þegar um er að ræða neyðarúrskurð, þá var niðurstaða hæstaréttar ekki rökstudd en þó kom fram að dómararnir Clarence Thomas, Samuel Alito og Nei Gorsuch hefðu verið mótfallnir niðurstöðunni. Alríkisdómstóll bannaði aftökur með köfnunarefni fyrr í þessari viku, eftir réttarhöld þar sem sérfræðingar og vitni komu fyrir dóminn. Sjö hafa verið teknir af lífi í Alabama með notkun köfnunarefnis frá því í janúar 2024 en aðferðin hefur verið harðlega gagnrýnd, þar sem hún veldur köfnunartilfinningu og meðfylgjandi líkamlegri og andlegri þjáningu. Alabama óskaði eftir neyðarúrskurði hæstaréttar í gær, aðeins nokkrum klukkustundum áður en taka átti fangann Jeffrey Lee af lífi. Lee, sem er 49 ára, var fundinn sekur um að myrða tvo einstaklinga þegar hann framdi rán árið 1998. Kviðdómur dæmdi hann í lífstíðarfangelsi en dómarinn ógilti þá niðurstöðu og dæmdi Lee til dauða. Lögum hefur síðar verið breytt þannig að dómarar geta ekki lengur tekið fram fyrir hendur kviðdóma með þessum hætti. Ekki er útilokað að Lee verði tekinn af lífi með annarri aðferð en yfirvöld í Alabama segja niðurstöðu dómstóla varðandi aftökur með köfnunarefni vera svik við fjölskyldur fórnarlamba Lee, sem höfðu í hyggju að fylgjast með því þegar réttlætinu yrði fullnægt. Ríki Bandaríkjanna hafa á undanförnum árum leitað ýmissa leiða til að framkvæmda dauðarefsingar, eftir að lyfjafyrirtæki og erlend ríki fóru að neita að selja þeim lyf til að framkvæmda banvænar innspýtingar.
Bandaríkin Dauðarefsingar Hæstiréttur Bandaríkjanna Mest lesið Sjö ára dómur Innlent Sögulegur dómur fyrir námsmenn í Hæstarétti Innlent „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Innlent Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Erlent Gul viðvörun gefin út fyrir landið allt Veður Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Erlent Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað Innlent Ekki ástæða til að rýma bankann Innlent Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Innlent Sakar ráðherra um fordóma og „hvíta forréttindablindu“ Innlent Fleiri fréttir Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Deilt um sönnunargögn og mögulegan vitorðsmann Norðmaður í tuttugu ára fangelsi í Bretlandi vegna leigumorðs Landtökumenn börðu og rændu ljósmyndara Washington Post „Atkvæði gegn Kanada er hættuleg blekking“ Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Árásarmaðurinn sextán ára Skipun um að hægja á Starshield hafi komið úr Hvíta húsinu Minnst fjórir féllu í skotáras í Oregon Lést í stormi í Færeyjum Hættir við að skjóta Hasan í beinni Biðja viðskiptavini að vera á varðbergi Andersson hafnað í sænska þinginu Hófu aftur árásir á olíuvinnslur í Rússlandi Eldur í ráðuneyti og banka í óeirðum í Tirana Tuttugu og sjö nemendur látnir eftir að þak skóla hrundi „Þessi ákvörðun mun kosta mörg mannslíf“ Bækur Rooney teknar úr sölu í Bretlandi Umsátur opinberar skuggastríð málaliða Gefur í skyn að bandarísk stjórnvöld hafi sett takmarkanir á Úkraínumenn Brösugleg byrjun hjá nýjum talsmanni Trumps Handteknir fyrir að féfletta NATO-skip í Noregi Fundu elsta skipsflak heims Árásum fjölgar og Íranir ætla að loka Hormússundi aftur Takmarkanir á Starlink í Úkraínu: „Þetta getur ekki verið tilviljun“ Yfir hálf milljón án rafmagns í Kænugarði eftir árásir Rússa í nótt Segja hálfa milljón hafa tekið þátt Styður Repúblikana með tugum milljarða Páfinn greindist með lungnakrabbamein Fjörutíu ár fyrir morðið á Tupac Sjá meira