Höfuðhöggin á ferlinum valdi heilabilun Valur Páll Eiríksson skrifar 9. ágúst 2026 09:00 Roger Craig var frábær í glæstu liði San Francisco 49ers á níunda áratugnum. Nick Cammett/Getty Images Ruðningskappinn fyrrverandi Roger Craig vakti athygli á áhrifum höfuðhögga í NFL-deildinni í ræðu vegna inntöku hans í frægðarhöll deildarinnar. Hann greindi frá greiningu sinni á heilabilun og kennir höfuðhöggum um. Craig var hlaupari (e. running back) fyrir San Francisco 49ers um margra ára skeið en hann var tekinn inn í frægðarhöll ameríska fótboltans í dag. Í ræðu sinni við hátíðarhöldin greindi hann frá því að hann hefði greinst með vitglöp, 66 ára að aldri, og að læknar rektu það til heilahristings á leikmannaferlinum. „Tveir hlutir geta verið sannir,“ sagði Craig. „Fótboltinn gaf mér tækifæri umfram allt sem ég gat ímyndað mér. Hann hjálpaði til við að móta þann mann sem ég varð. Á sama tíma vitum við meira í dag um heilsu heilans heldur en þegar ég spilaði, og ég vona að það að ég deili sögu minni hvetji fólk til að huga að heilsu sinni og leita sér hjálpar þegar það óttast að allt sé ekki með felldu.“ Craig var lykilmaður í glæstu liði San Francisco 49ers sem raðaði inn titlum á níunda áratugnum og vann þrjár Ofurskálar. Þar voru með honum Joe Montana, Jerry Rice og Ronnie Lott á meðal annarra. Craig varð árið 1985 fyrsti leikmaðurinn í sögu deildarinnar til að bæði hlaupa og grípa fyrir meira en þúsund stikum. Hann var valinn sóknarleikmaður ársins í deildinni árið 1988. Craig sagði að tilgangur hans með því að deila greiningu sinni væri að hjálpa öðrum sem gætu verið í svipaðri stöðu. „Breytingarnar komu smám saman,“ sagði hann. „Í fyrstu var auðvelt að afgreiða þær sem eðlilega öldrun. Með tímanum tók fjölskylda mín eftir því líka. Að lokum leiddi það til þess að við leituðum svara hjá lækninum mínum.“ Umræðan ekki ný af nálinni NFL hefur sætt mikilli gagnrýni undanfarin ár vegna slakra viðbragða við höfuðmeiðslum leikmanna. Nígerísk-bandaríski læknirinn Bennet Omalu setti hugtakið CTE fram í grein árið 2005 eftir að hafa rannsakað fyrrum NFL-leikmanninn Mike Webster, sem lést árið 2002 eftir að hafa hagað sér óvenjulega um nokkurt skeið áður en hann svipti sig lífi. Fjölmargir leikmenn í NFL hafa sýnt einkenni CTE eftir að ferli þeirra lauk, sem hvað helst sýnir sig í snemmbúnum heilabilun, ofbeldishneigðri hegðun og þunglyndi. Árið 2015 féllst deildin á að greiða einn milljarð bandaríkjadala í bótagreiðslur til að leysa þúsundir málsókna fyrrum leikmanna sem þjáðust af tauga- eða heilaskaða. NFL Mest lesið Mætir aftur til að vinna: „Veit núna að ég bý yfir svona geðveiki“ Sport Draumur strákanna brostinn og stelpunum skipað í ójafna leiki Íslenski boltinn Orðinn nýr maður: „Þetta var orðið mjög þungt“ Fótbolti Heimir og leikmenn sitji eftir í súpunni: „Vandi á höndum“ Fótbolti Hvað er Onana að gera? Fótbolti Breiðablik - Czarni 2-6 | Blikar flengdir á pólskan máta Íslenski boltinn Heimir rýfur þögnina og þakkar fyrir stuðninginn Fótbolti FH - Frankfurt 0-1| Eins marks tap gegn stórliðinu Íslenski boltinn „Ég var hálfviti fyrir að hafa ekki verið með hjálm“ Sport „Þrjátíu og sjö ára andsetinn karlmaður í Vesturbænum“ Íslenski boltinn Fleiri fréttir „Skortur á einbeitingu og svo bara hrynur þetta“ Stólarnir unnu fyrsta leik sannfærandi Breiðablik - Czarni 2-6 | Blikar flengdir á pólskan máta Sigurður Egill og Aron Snær framlengja við Þrótt „Við erum ekki að ýta undir slagsmál en við erum að ýta undir ástríðu“ Owen farinn frá Val og boðað til fleiri breytinga Rjúkandi blys á vellinum þegar City skoraði en mótbárur Glódísar dugðu ekki Uppgjörið: FH - Frankfurt 0-1| Eins marks tap gegn stórliðinu Rómantískur Arnar mun alltaf tryggja Aroni met 13 ára sundkona vann þrenn verðlaun og virðist óstöðvandi Hvað er Onana að gera? Ætla að refsa sigursælasta liði Póllands Draumur strákanna brostinn og stelpunum skipað í ójafna leiki „Sjáum veikleika í þeirra leik“ Orðinn nýr maður: „Þetta var orðið mjög þungt“ Higuain rekinn fyrir kynjamisrétti við dómara Heimir rýfur þögnina og þakkar fyrir stuðninginn Ekki sé verið að normalísera hraða: „Beina áhættuhegðun úr umferðinni“ Mætir aftur til að vinna: „Veit núna að ég bý yfir svona geðveiki“ Byrjaðar að spila sem Breiðablik í EA FC: „Þetta er risa heimur“ Hvernig á að leysa varnarleikinn? Heimir og leikmenn sitji eftir í súpunni: „Vandi á höndum“ Barcelona þarf að víkja frá Nývangi aftur Dagskráin í dag: Blikar spila mikilvægan Evrópuleik Mbappe ekki með á æfingu franska landsliðsins Flúði grjótkast í heimalandinu og vann silfur Forsætisráðherra Írlands styður athugasemdir Heimis Arsenal náði sigurmarki gegn Emelíu í uppbótartíma „Ég var hálfviti fyrir að hafa ekki verið með hjálm“ Íslendingar gætu fengið fjórar milljónir á næsta Evrópumóti Sjá meira
Craig var hlaupari (e. running back) fyrir San Francisco 49ers um margra ára skeið en hann var tekinn inn í frægðarhöll ameríska fótboltans í dag. Í ræðu sinni við hátíðarhöldin greindi hann frá því að hann hefði greinst með vitglöp, 66 ára að aldri, og að læknar rektu það til heilahristings á leikmannaferlinum. „Tveir hlutir geta verið sannir,“ sagði Craig. „Fótboltinn gaf mér tækifæri umfram allt sem ég gat ímyndað mér. Hann hjálpaði til við að móta þann mann sem ég varð. Á sama tíma vitum við meira í dag um heilsu heilans heldur en þegar ég spilaði, og ég vona að það að ég deili sögu minni hvetji fólk til að huga að heilsu sinni og leita sér hjálpar þegar það óttast að allt sé ekki með felldu.“ Craig var lykilmaður í glæstu liði San Francisco 49ers sem raðaði inn titlum á níunda áratugnum og vann þrjár Ofurskálar. Þar voru með honum Joe Montana, Jerry Rice og Ronnie Lott á meðal annarra. Craig varð árið 1985 fyrsti leikmaðurinn í sögu deildarinnar til að bæði hlaupa og grípa fyrir meira en þúsund stikum. Hann var valinn sóknarleikmaður ársins í deildinni árið 1988. Craig sagði að tilgangur hans með því að deila greiningu sinni væri að hjálpa öðrum sem gætu verið í svipaðri stöðu. „Breytingarnar komu smám saman,“ sagði hann. „Í fyrstu var auðvelt að afgreiða þær sem eðlilega öldrun. Með tímanum tók fjölskylda mín eftir því líka. Að lokum leiddi það til þess að við leituðum svara hjá lækninum mínum.“ Umræðan ekki ný af nálinni NFL hefur sætt mikilli gagnrýni undanfarin ár vegna slakra viðbragða við höfuðmeiðslum leikmanna. Nígerísk-bandaríski læknirinn Bennet Omalu setti hugtakið CTE fram í grein árið 2005 eftir að hafa rannsakað fyrrum NFL-leikmanninn Mike Webster, sem lést árið 2002 eftir að hafa hagað sér óvenjulega um nokkurt skeið áður en hann svipti sig lífi. Fjölmargir leikmenn í NFL hafa sýnt einkenni CTE eftir að ferli þeirra lauk, sem hvað helst sýnir sig í snemmbúnum heilabilun, ofbeldishneigðri hegðun og þunglyndi. Árið 2015 féllst deildin á að greiða einn milljarð bandaríkjadala í bótagreiðslur til að leysa þúsundir málsókna fyrrum leikmanna sem þjáðust af tauga- eða heilaskaða.
NFL Mest lesið Mætir aftur til að vinna: „Veit núna að ég bý yfir svona geðveiki“ Sport Draumur strákanna brostinn og stelpunum skipað í ójafna leiki Íslenski boltinn Orðinn nýr maður: „Þetta var orðið mjög þungt“ Fótbolti Heimir og leikmenn sitji eftir í súpunni: „Vandi á höndum“ Fótbolti Hvað er Onana að gera? Fótbolti Breiðablik - Czarni 2-6 | Blikar flengdir á pólskan máta Íslenski boltinn Heimir rýfur þögnina og þakkar fyrir stuðninginn Fótbolti FH - Frankfurt 0-1| Eins marks tap gegn stórliðinu Íslenski boltinn „Ég var hálfviti fyrir að hafa ekki verið með hjálm“ Sport „Þrjátíu og sjö ára andsetinn karlmaður í Vesturbænum“ Íslenski boltinn Fleiri fréttir „Skortur á einbeitingu og svo bara hrynur þetta“ Stólarnir unnu fyrsta leik sannfærandi Breiðablik - Czarni 2-6 | Blikar flengdir á pólskan máta Sigurður Egill og Aron Snær framlengja við Þrótt „Við erum ekki að ýta undir slagsmál en við erum að ýta undir ástríðu“ Owen farinn frá Val og boðað til fleiri breytinga Rjúkandi blys á vellinum þegar City skoraði en mótbárur Glódísar dugðu ekki Uppgjörið: FH - Frankfurt 0-1| Eins marks tap gegn stórliðinu Rómantískur Arnar mun alltaf tryggja Aroni met 13 ára sundkona vann þrenn verðlaun og virðist óstöðvandi Hvað er Onana að gera? Ætla að refsa sigursælasta liði Póllands Draumur strákanna brostinn og stelpunum skipað í ójafna leiki „Sjáum veikleika í þeirra leik“ Orðinn nýr maður: „Þetta var orðið mjög þungt“ Higuain rekinn fyrir kynjamisrétti við dómara Heimir rýfur þögnina og þakkar fyrir stuðninginn Ekki sé verið að normalísera hraða: „Beina áhættuhegðun úr umferðinni“ Mætir aftur til að vinna: „Veit núna að ég bý yfir svona geðveiki“ Byrjaðar að spila sem Breiðablik í EA FC: „Þetta er risa heimur“ Hvernig á að leysa varnarleikinn? Heimir og leikmenn sitji eftir í súpunni: „Vandi á höndum“ Barcelona þarf að víkja frá Nývangi aftur Dagskráin í dag: Blikar spila mikilvægan Evrópuleik Mbappe ekki með á æfingu franska landsliðsins Flúði grjótkast í heimalandinu og vann silfur Forsætisráðherra Írlands styður athugasemdir Heimis Arsenal náði sigurmarki gegn Emelíu í uppbótartíma „Ég var hálfviti fyrir að hafa ekki verið með hjálm“ Íslendingar gætu fengið fjórar milljónir á næsta Evrópumóti Sjá meira