Er kominn skrekkur í full­orðna fólkið?

Síðastliðið mánudagskvöld ákvað ég að gerast svo frægur að horfa á úrslitakvöld Skrekks. Fyrir þau sem ekki vita er Skrekkur hæfileikakeppni grunnskóla í Reykjavík, haldin á vegum Reykjavíkurborgar síðan 1990. Mörg hundruð ungmenni í 24 skólum Reykjavíkurborgar með unglingadeild taka þátt. Úrslitakeppnin var í beinni útsendingu á RÚV.

Þessi keppni er afar merkileg fyrir margra hluta sakir. Hún hefur nú gengið í 35 ár, og verður bara vinsælli með hverju árinu. Það þarf ekki að deila um það að svona keppni hefur gríðarlega góð áhrif á forvarnarstarf í hverfum, því að þarna geta öll börn tjáð sig - líka þau sem eiga erfitt með bóklegt nám. Andinn á hátíðinni virtist virkilega góður, og þar voru öll að fagna með - sama hvaða skóla þau voru í. Allir dönsuðu með baksviðs og enginn rýgur milli skóla, eins og börnin sögðu sjálf.

Þarna voru allskonar börn, börn með fatlanir, börn með dökkan húðlit, börn af erlendum uppruna - eflaust einhver sem eiga foreldra í Miðflokknum og önnur í Samfylkingunni. En öll stóðu þau saman og fyrir vikið má búast við að upplifunin verði margfalt betri.

Gullmolar fyrir stjórnmálafólk (og alla aðra)!

En það sem er eflaust markverðast við þessa keppni er tjáningin. Hvert atriði er gullmoli, sín eigin saga. Þarna sjást skoðanir barna best, án nokkura atbeina fullorðina einstaklinga. Enginn getur haft áhrif nema börnin sjálf. Í reglum Skrekks segir nefnilega:

,,Hugmynd að atriði verður að koma frá grunnskólanemendum en ekki frá utanaðkomandi aðila. Atriðin eiga að vera unnin af nemendum frá hugmynd til sviðsetningar. Hlutverk fullorðinna er að vera til halds og trausts fyrir hópinn og leiðbeina í gegnum ferlið.’’

Fjölbreytileikinn réði svoleiðis ríkjum. Viðfangsefnin voru mörg mjög þung: stress og kvíði, málefni trans einstaklinga, málefni náttúrunar og útrýmingarhætta dýra, áróður, og drykkjuskapur. En þau voru einnig mörg á léttari nótunum, meðal annars gátu áhorfendur bæði skyggst inn í sirkus og fest sig inn í tölvuleik. Þá er ég ekki búinn að telja upp allt sem að kom fram - enda voru undanúrslitin þrjú.

Þrátt fyrir athyglina og áróður utan úr heimi - var ekki að sjá svo mikið sem dropa af skrekk í þessum börnum.

Ég held að það væri gott fyrir stjórnmálamenn, sem að telja sig vinna að málefnum barna, að horfa á keppnina og sjá heiminn frá sjónarhóli þeirra.

Þarna fer peningurinn alls ekki í vaskinn, og ánægjan sem skein úr andliti krakkanna var svoleiðis að maður táraðist.

Það þarf ekki allt að vera vottað af ÍSÍ!

Það mikilvæga í þessu líka er að það þarf ekki alltaf að vera íþrótt staðfest af ÍSÍ, sem kostar hundruði þúsunda króna, til þess að það sé gaman - og það má gerast innan skóla. Það eflir bekkjar- og skólabrag, skapar samvinnu og samkennd, sem nýtist líka í námi.

Ég veit að eflaust eru ekki svona keppnir á áhugalista allra - en þá er gott að hafa einnig mörg önnur spennandi verkefni í boði - s.s. spurningakeppnir og tónlistarkeppnir.

Nú er lag!

Margar sambærilegar keppnir og Skrekkur hafa verið stofnaðar út á landi. Fiðringurinn er hæfileikakeppni á Norðurlandi Eystra, og Skjálftinn á Suðurlandi. En enginn slík keppni er t.d. haldinn í Kraganum.

Nú er lag fyrir sveitarstjórnir Hafnarfjarðar, Garðabæjar, Kópavogs, Mosfellsbæjar, og Seltjarnarness, að sigrast á skrekknum og byrja að skipuleggja sameiginlega keppni í anda Skrekks, Fiðringsins, og Skjálftans.

Við Reykjavík, Suðurland og Norðurland Eystra vil ég aftur á móti segja:

Meira svona!

[Upplýsingar um Skrekk eru sóttar af vef MAK, Skjálftans og Reykjavíkurborgar. Einnig var stuðst við útsendingar RÚV í tengslum við Skrekk]

Höfundur er nemi.