Stöndum með Grænlendingum Heiða Björg Hilmisdóttir skrifar 20. febrúar 2026 07:30 Undanfarna mánuði hefur staða Grænlands verið með ólíkindum. Bandaríkin, eitt mesta stórveldi heims, hafa með óbilgirni krafist yfirráða og eignarhalds á landi þar sem býr sjálfstæð þjóð, með eigin sögu og eigin framtíð. Slík krafa á sér vart fordæmi í orðræðu vestrænna stjórnmála í næstum hundrað ár. Hún gengur gegn alþjóðalögum; sjálfum stofnsáttmála Sameinuðu þjóðanna og þeim hornsteini og grundvallarhugmynd alþjóðaréttar að þjóðir ráði sér sjálfar. Hún er fordæmalaus í frekju sinni og ókurteisi og sýnir algert virðingarleysið fyrir vinaþjóð okkar. Sumir spyrja: Breytir það einhverju að sýna stuðning? Skiptir máli að flagga? Svarið er já, og ekki vegna þess að fáni einn og sér stöðvi stórveldi heldur vegna þess að þögnin gerir ekkert. Saga mannkyns kennir okkur að verstu hörmungar hennar urðu ekki aðeins vegna þess að vont fólk framkvæmdi voðaverk. Þær urðu líka vegna þess að of margt gott fólk kaus að líta undan. Baráttan fyrir mannréttindum og mannlegri reisn er ekki landfræðileg. Hún er samtvinnuð örlögum okkar allra. Virðingarleysi fyrir lífi fólks og sjálfsákvörðunarrétti bitnar á öllum. Það er víða pottur brotinn í þeim efnum. Á mörgum stöðum sitja í valdastöðum einstaklingar sem virða hvorki lýðræði né sjálfstæði þjóða. Þeir líta á landakort eins og taflborð og fólk sem peð í valdabrölti sínu. . Í slíkum heimi er það hlutverk kjörinna fulltrúa og allra sem láta sig réttlæti varða, að standa vörð um gildin sem gerðu okkur að þjóð. Að segja skýrt hvar við stöndum þegar grundvallarreglur eru brotnar. Þegar fáni Grænlands verður dreginn að húni við Ráðhús Reykjavíkur í dag er það ekki dyggðaskreyting. Það er yfirlýsing um samstöðu með sjálfsákvörðunarrétti þjóða. Með þeirri einföldu en dýrmætu hugsjón að hver þjóð eigi rétt á að ráða eigin landi, eigin auðlindum og eigin framtíð. Yfirlýsing um stuðning við grundvallarmannréttindi. Við Íslendingar vitum hvað það þýðir að berjast fyrir fullveldi okkar. Við vitum hvað það þýðir að fá að flagga eigin fána, ekki sem skrauti heldur sem staðfestingu á sjálfstæði. Þess vegna er það ekki aðeins kurteisi að sýna nágrannaþjóð okkar stuðning. Það er siðferðileg skylda. Að flagga fána Grænlendinga í Reykjavík er líklega það minnsta sem við getum gert. En stundum byrjar stærsta varðstaðan á minnsta verkinu. Blaktandi fáni við Ráðhús Reykjavíkur getur sagt meira en þúsund orð. Hann segir: Við stöndum með ykkur. Við sjáum ykkur. Og við gleymum ekki að frelsi er ekki sjálfgefið heldur gildi sem þarf að verja, aftur og aftur. Sýnum hug okkar í verki og mætum við Ráðhús Reykjavíkur klukkan 12 í dag. Ég vona að við getum sem flest mætt. Höfundur er borgarstjóri. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Heiða Björg Hilmisdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Ábyrgðin er okkar allra Valdimar Víðisson Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Helmingsafsláttur af mennskunni Arndís Þórarinsdóttir Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Fjölmiðlakreppan: Lýðræðishalli en ekki bara rekstrarvandi Stefán Jón Hafstein Skoðun Skoðun Skoðun Bætir tækni í kennslustofunni nám? Anna Laufey Stefánsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin alls staðar Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Helmingsafsláttur af mennskunni Arndís Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Hvað borga ferðamenn fyrir nýtingu náttúru og innviða? Jóhannes Þór Skúlason skrifar Skoðun Fjölmiðlakreppan: Lýðræðishalli en ekki bara rekstrarvandi Stefán Jón Hafstein skrifar Skoðun The EU’s reduced attractiveness for prosperous countries Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Ábyrgðin er okkar allra Valdimar Víðisson skrifar Skoðun Hvar á gervigreind að vinna fyrir hið opinbera? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson skrifar Skoðun Virðismiðuð velferðarþjónusta Finnur Pálmi Magnússon skrifar Skoðun Skuldadagar í Reykjavík Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson skrifar Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Sjá meira
Undanfarna mánuði hefur staða Grænlands verið með ólíkindum. Bandaríkin, eitt mesta stórveldi heims, hafa með óbilgirni krafist yfirráða og eignarhalds á landi þar sem býr sjálfstæð þjóð, með eigin sögu og eigin framtíð. Slík krafa á sér vart fordæmi í orðræðu vestrænna stjórnmála í næstum hundrað ár. Hún gengur gegn alþjóðalögum; sjálfum stofnsáttmála Sameinuðu þjóðanna og þeim hornsteini og grundvallarhugmynd alþjóðaréttar að þjóðir ráði sér sjálfar. Hún er fordæmalaus í frekju sinni og ókurteisi og sýnir algert virðingarleysið fyrir vinaþjóð okkar. Sumir spyrja: Breytir það einhverju að sýna stuðning? Skiptir máli að flagga? Svarið er já, og ekki vegna þess að fáni einn og sér stöðvi stórveldi heldur vegna þess að þögnin gerir ekkert. Saga mannkyns kennir okkur að verstu hörmungar hennar urðu ekki aðeins vegna þess að vont fólk framkvæmdi voðaverk. Þær urðu líka vegna þess að of margt gott fólk kaus að líta undan. Baráttan fyrir mannréttindum og mannlegri reisn er ekki landfræðileg. Hún er samtvinnuð örlögum okkar allra. Virðingarleysi fyrir lífi fólks og sjálfsákvörðunarrétti bitnar á öllum. Það er víða pottur brotinn í þeim efnum. Á mörgum stöðum sitja í valdastöðum einstaklingar sem virða hvorki lýðræði né sjálfstæði þjóða. Þeir líta á landakort eins og taflborð og fólk sem peð í valdabrölti sínu. . Í slíkum heimi er það hlutverk kjörinna fulltrúa og allra sem láta sig réttlæti varða, að standa vörð um gildin sem gerðu okkur að þjóð. Að segja skýrt hvar við stöndum þegar grundvallarreglur eru brotnar. Þegar fáni Grænlands verður dreginn að húni við Ráðhús Reykjavíkur í dag er það ekki dyggðaskreyting. Það er yfirlýsing um samstöðu með sjálfsákvörðunarrétti þjóða. Með þeirri einföldu en dýrmætu hugsjón að hver þjóð eigi rétt á að ráða eigin landi, eigin auðlindum og eigin framtíð. Yfirlýsing um stuðning við grundvallarmannréttindi. Við Íslendingar vitum hvað það þýðir að berjast fyrir fullveldi okkar. Við vitum hvað það þýðir að fá að flagga eigin fána, ekki sem skrauti heldur sem staðfestingu á sjálfstæði. Þess vegna er það ekki aðeins kurteisi að sýna nágrannaþjóð okkar stuðning. Það er siðferðileg skylda. Að flagga fána Grænlendinga í Reykjavík er líklega það minnsta sem við getum gert. En stundum byrjar stærsta varðstaðan á minnsta verkinu. Blaktandi fáni við Ráðhús Reykjavíkur getur sagt meira en þúsund orð. Hann segir: Við stöndum með ykkur. Við sjáum ykkur. Og við gleymum ekki að frelsi er ekki sjálfgefið heldur gildi sem þarf að verja, aftur og aftur. Sýnum hug okkar í verki og mætum við Ráðhús Reykjavíkur klukkan 12 í dag. Ég vona að við getum sem flest mætt. Höfundur er borgarstjóri.
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun