Raforkureikningur í dreifbýli gæti lækkað strax í júlí Birgir Olgeirsson skrifar 24. apríl 2026 11:52 Jóhann Páll Jóhannsson, umhverfis-, orku og loftslagsmálaráðherra. Vísir/Anton Brink Raforkureikningur meðalstórs kúabús gæti lækkað um 400 til 500 þúsund krónur á ári verði frumvarp um jöfnun raforkukostnaðar samþykkt á Alþingi. Raforkureikningur í dreifbýli gæti lækkað strax 1. júlí verði frumvarpið að lögum. Jóhann Páll Jóhannsson, umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra, mælti fyrir málinu á Alþingi í vikunni. Markmiðið er að draga úr þeim kerfislæga mun sem hefur verið á dreifingarkostnaði raforku eftir búsetu og færa hann nær því að vera sambærilegur um allt land. „Ef frumvarpið verður samþykkt þá þýðir það að þann 1. júlí næstkomandi lækkar raforkureikningurinn strax í hinum dreifðu byggðum. Heimilin munu finna fyrir þessu en kannski ekki síður atvinnustarfsemin. Ég held að ávinningurinn sé einna mestur hjá bændum og fyrir ýmsa atvinnustarfsemi, fyrir gististaði, líka fyrir húsnæði í eigu sveitarfélaga, fyrir skóla til dæmis,“ segir Jóhann Páll. Í núverandi kerfi er kostnaður við dreifingu raforku aðeins jafnaður að hluta, sem hefur leitt til þess að notendur utan þéttbýlis greiða hærra verð fyrir sömu þjónustu. Með breytingunum er stefnt að því að draga verulega úr þeim mun með bæði lagabreytingum og útfærslu í reglugerðum. „Í staðinn fyrir að vera að jafna dreifikostnaðinn á bilinu 50–60 prósent þá förum við upp í 90–100 prósent,“ segir hann. „Þannig að markmiðið er að fulljafna dreifingarkostnað raforku milli þéttbýlis og dreifbýlis og lækka strax orkureikninginn.“ Áhrifin eru mest þar sem raforkunotkun er umfangsmikil og kostnaðurinn vegur þungt í rekstri. Það á við um hefðbundinn landbúnað en einnig vaxandi ferðaþjónustu í dreifbýli þar sem orka er stór þáttur í daglegum rekstri. „Fyrir dæmigert kúabú, þá eru þetta einhverjir tugir þúsunda í hverjum mánuði. Og það þýðir auðvitað betri rekstrarskilyrði landbúnaðar, betri rekstrarskilyrði ferðaþjónustu í dreifbýli,“ segir Jóhann Páll. Hann segir breytingarnar snúa að grundvallarsýn um hvernig eigi að nýta sameiginlegar auðlindir og dreifa ávinningi þeirra. „Við viljum skapa jöfn búsetuskilyrði hérna í landinu. Þetta er mjög stórt byggðamál að tryggja betri rekstrarskilyrði í dreifbýli og í raun ótrúlegt að þetta hafi ekki verið gert fyrr,“ segir Jóhann Páll Jóhannsson. Orkumál Landbúnaður Ferðaþjónusta Mest lesið „Þú færð mig ekki til að segja já við þessu“ Innlent Íbúar flúðu undan tónlistarhátíð Bjarkar Innlent Angjelin Sterkaj laus úr haldi og sendur til Albaníu Innlent Eigendur Santé ákærðir fyrir vínsölu og peningaþvætti Innlent Stúlkan breytti frásögninni og Högna sleppt úr fangelsi Innlent Sólmyrkvaröðin á Keflavíkurflugvelli lengri en elstu menn muna Innlent Óraði ekki fyrir að ákvæðinu yrði beitt til að sleppa morðingja Innlent Hvað á að gera við sólmyrkvagleraugun? Innlent „Ég get ekki orða bundist“ Innlent Olíuborunum á Grænlandi frestað eftir viðræður við stjórnvöld Erlent Fleiri fréttir ESB-málin í brennidepli og uppgjör eftir almyrkvann Einn handtekinn vegna gruns um líkamsárás og hótanir „Ég get ekki orða bundist“ Íbúar flúðu undan tónlistarhátíð Bjarkar Bein útsending: Málstofa og sýning um íslensk námsgögn Umferð um Flókalund 430 prósentum meiri en vanalega Eigendur Santé ákærðir fyrir vínsölu og peningaþvætti Allir í skýjunum með almyrkvann: Himnanir opnuðust á hárréttum tíma Greiddu atkvæði gegn ráðningu nýs bæjarstjóra Fjallabyggðar Gott að vera temmilega tortrygginn Sjá-liðar þekkjast boðið sem Þorgerður afþakkaði Óraði ekki fyrir að ákvæðinu yrði beitt til að sleppa morðingja Eftirköst almyrkvans og Rauðagerðismorðinginn laus úr haldi Fluttu veikan kajak-ferðalang Sólmyrkvaröðin á Keflavíkurflugvelli lengri en elstu menn muna Alin upp við að skrifa frekar skilaboð en að hringja „Þú færð mig ekki til að segja já við þessu“ Telur mikilvægi Viðreisnar aukast ef viðræðum verður hafnað Angjelin Sterkaj laus úr haldi og sendur til Albaníu Stúlkan breytti frásögninni og Högna sleppt úr fangelsi Bíll við bíl á Snæfellsvegi Myndaveisla: Fjölmenni á Seltjarnarnesi Hvað á að gera við sólmyrkvagleraugun? Almyrkvinn allsráðandi í kvöldfréttum Sýnar Maðurinn sem fannst látinn var íslenskur Bein útsending: Almyrkvi á sólu Vona að skýin víki fyrir sólinni eins og þau gerðu í Texas Kristrún þurfi að stíga upp – Ólafur beri ábyrgð á Nei-inu Norðurljós, almyrkvi og stjörnuhrap allt sama daginn sé fallegur möguleiki „Alskýjaður almyrkvi er líka mögnuð og merkileg upplifun“ Sjá meira
Jóhann Páll Jóhannsson, umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra, mælti fyrir málinu á Alþingi í vikunni. Markmiðið er að draga úr þeim kerfislæga mun sem hefur verið á dreifingarkostnaði raforku eftir búsetu og færa hann nær því að vera sambærilegur um allt land. „Ef frumvarpið verður samþykkt þá þýðir það að þann 1. júlí næstkomandi lækkar raforkureikningurinn strax í hinum dreifðu byggðum. Heimilin munu finna fyrir þessu en kannski ekki síður atvinnustarfsemin. Ég held að ávinningurinn sé einna mestur hjá bændum og fyrir ýmsa atvinnustarfsemi, fyrir gististaði, líka fyrir húsnæði í eigu sveitarfélaga, fyrir skóla til dæmis,“ segir Jóhann Páll. Í núverandi kerfi er kostnaður við dreifingu raforku aðeins jafnaður að hluta, sem hefur leitt til þess að notendur utan þéttbýlis greiða hærra verð fyrir sömu þjónustu. Með breytingunum er stefnt að því að draga verulega úr þeim mun með bæði lagabreytingum og útfærslu í reglugerðum. „Í staðinn fyrir að vera að jafna dreifikostnaðinn á bilinu 50–60 prósent þá förum við upp í 90–100 prósent,“ segir hann. „Þannig að markmiðið er að fulljafna dreifingarkostnað raforku milli þéttbýlis og dreifbýlis og lækka strax orkureikninginn.“ Áhrifin eru mest þar sem raforkunotkun er umfangsmikil og kostnaðurinn vegur þungt í rekstri. Það á við um hefðbundinn landbúnað en einnig vaxandi ferðaþjónustu í dreifbýli þar sem orka er stór þáttur í daglegum rekstri. „Fyrir dæmigert kúabú, þá eru þetta einhverjir tugir þúsunda í hverjum mánuði. Og það þýðir auðvitað betri rekstrarskilyrði landbúnaðar, betri rekstrarskilyrði ferðaþjónustu í dreifbýli,“ segir Jóhann Páll. Hann segir breytingarnar snúa að grundvallarsýn um hvernig eigi að nýta sameiginlegar auðlindir og dreifa ávinningi þeirra. „Við viljum skapa jöfn búsetuskilyrði hérna í landinu. Þetta er mjög stórt byggðamál að tryggja betri rekstrarskilyrði í dreifbýli og í raun ótrúlegt að þetta hafi ekki verið gert fyrr,“ segir Jóhann Páll Jóhannsson.
Orkumál Landbúnaður Ferðaþjónusta Mest lesið „Þú færð mig ekki til að segja já við þessu“ Innlent Íbúar flúðu undan tónlistarhátíð Bjarkar Innlent Angjelin Sterkaj laus úr haldi og sendur til Albaníu Innlent Eigendur Santé ákærðir fyrir vínsölu og peningaþvætti Innlent Stúlkan breytti frásögninni og Högna sleppt úr fangelsi Innlent Sólmyrkvaröðin á Keflavíkurflugvelli lengri en elstu menn muna Innlent Óraði ekki fyrir að ákvæðinu yrði beitt til að sleppa morðingja Innlent Hvað á að gera við sólmyrkvagleraugun? Innlent „Ég get ekki orða bundist“ Innlent Olíuborunum á Grænlandi frestað eftir viðræður við stjórnvöld Erlent Fleiri fréttir ESB-málin í brennidepli og uppgjör eftir almyrkvann Einn handtekinn vegna gruns um líkamsárás og hótanir „Ég get ekki orða bundist“ Íbúar flúðu undan tónlistarhátíð Bjarkar Bein útsending: Málstofa og sýning um íslensk námsgögn Umferð um Flókalund 430 prósentum meiri en vanalega Eigendur Santé ákærðir fyrir vínsölu og peningaþvætti Allir í skýjunum með almyrkvann: Himnanir opnuðust á hárréttum tíma Greiddu atkvæði gegn ráðningu nýs bæjarstjóra Fjallabyggðar Gott að vera temmilega tortrygginn Sjá-liðar þekkjast boðið sem Þorgerður afþakkaði Óraði ekki fyrir að ákvæðinu yrði beitt til að sleppa morðingja Eftirköst almyrkvans og Rauðagerðismorðinginn laus úr haldi Fluttu veikan kajak-ferðalang Sólmyrkvaröðin á Keflavíkurflugvelli lengri en elstu menn muna Alin upp við að skrifa frekar skilaboð en að hringja „Þú færð mig ekki til að segja já við þessu“ Telur mikilvægi Viðreisnar aukast ef viðræðum verður hafnað Angjelin Sterkaj laus úr haldi og sendur til Albaníu Stúlkan breytti frásögninni og Högna sleppt úr fangelsi Bíll við bíl á Snæfellsvegi Myndaveisla: Fjölmenni á Seltjarnarnesi Hvað á að gera við sólmyrkvagleraugun? Almyrkvinn allsráðandi í kvöldfréttum Sýnar Maðurinn sem fannst látinn var íslenskur Bein útsending: Almyrkvi á sólu Vona að skýin víki fyrir sólinni eins og þau gerðu í Texas Kristrún þurfi að stíga upp – Ólafur beri ábyrgð á Nei-inu Norðurljós, almyrkvi og stjörnuhrap allt sama daginn sé fallegur möguleiki „Alskýjaður almyrkvi er líka mögnuð og merkileg upplifun“ Sjá meira