Nokkur orð um samkennd Ari Allansson skrifar 30. júní 2026 20:31 Það sem gerir okkur að manneskjum er samkennd. Hæfileikinn til að sjá heiminn frá sjónarhorni annarrar manneskju. Að skilja að líf annarra hefur sama gildi og okkar eigið. Við lifum á tímum þar sem flæði upplýsinga er meira en nokkru sinni fyrr. Við vitum að það eru stríð í gangi, íþróttamót, kosningar, náttúruhamfarir og örvæntingarfullt fólk er á flótta í rauntíma. En upplýsingar skapa ekki samkennd. Samkennd verður til þegar við hlustum og reynum að skilja áður en við dæmum. Bandaríski rithöfundurinn Bell Hooks skrifaði að ástin væri athöfn, að gera, en ekki bara tilfinning. Hún birtist í því hvernig við komum fram við annað fólk og þeirri ákvörðun að hlúa að lífi annarra. Svolítið eins og að rækta garðinn sinn. Það þarf að vökva til að gulræturnar vaxi. Albert Schweitzer talaði um virðingu fyrir lífinu. Sú hugsun nær út fyrir manninn. Hún nær til dýra, plantna og alls þess lífs sem við deilum jörðinni með. Við stöndum ekki utan náttúrunnar heldur innan hennar. Samkennd er ekki einkamál hvers og eins. Hún hefur menningarlegt gildi. Hún birtist til dæmis vel í því hvernig við ölum upp börnin okkar. Það sem gerir okkur að manneskjum er ekki aðeins greind okkar eða tæknileg geta. Það er hæfileikinn til að sjá okkur sjálf í öðrum og að mæta öllu lífi af virðingu og að geta tekið ábyrgð á því hvernig maður kemur fram við aðra. Höfundur er kvikmyndagerðamaður. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Það sem Ísland mun berjast fyrir í samningaviðræðum við ESB Þórður Snær Júlíusson Skoðun Auðvaldinu best borgið í Brussel - ekki þjóðinni Ögmundur Jónasson Skoðun Halldór 01.08.2026 Halldór „Nei“ er ekki lok málsins, - það er frestun þess Hjálmar Vilhjálmsson Skoðun Þegar líðan stúlkna verður aukaatriði Lilja Benatov Hjartar Skoðun Af hverju er svona erfitt að vera heiðarlegur við sjálfan sig? Sigurður Árni Reynisson Skoðun Er hið gamla alltaf gott? Ebba Margrèt Magnúsdóttir Skoðun Hvernig varð gervigreindin til og hvernig virkar hún? Karl Thoroddsen Skoðun RKV- eða ESB-ranglætið? Benedikt V Warén Skoðun Evra eða króna? Grímur Grímsson Skoðun Skoðun Skoðun Þegar líðan stúlkna verður aukaatriði Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Evra eða króna? Grímur Grímsson skrifar Skoðun Auðvaldinu best borgið í Brussel - ekki þjóðinni Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Er hið gamla alltaf gott? Ebba Margrèt Magnúsdóttir skrifar Skoðun RKV- eða ESB-ranglætið? Benedikt V Warén skrifar Skoðun „Nei“ er ekki lok málsins, - það er frestun þess Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Hvernig varð gervigreindin til og hvernig virkar hún? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Af hverju er svona erfitt að vera heiðarlegur við sjálfan sig? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Það sem Ísland mun berjast fyrir í samningaviðræðum við ESB Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Hvar eru góðu mennirnir? Olga Björt Þórðardóttir skrifar Skoðun Slagorð í stað gagna: Grein Snorra Mássonar um ESB-aðild Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Stór orð, lítil rök og ekkert dæmi um ranga tölu – Svar til Konráðs S. Guðjónssonar Gauti B. Eggertsson skrifar Skoðun Hættulegasti tími ársins í umferðinni Ágúst Mogensen skrifar Skoðun Að neita að leita Kristrún Ágústsdóttir skrifar Skoðun ESB umræðan og gervigreindin Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Vinnslustöðin rýrir afkomu sjómanna og landverkafólks – en til hvers? Gunnar Sigurðsson skrifar Skoðun Hver ber raunverulega ábyrgð á minkaslysinu? Anahita Sahar Babaei skrifar Skoðun Spænska knattspyrnuliðið sem héraðsmetafór fyrir Spán Jordi Oriola Folch skrifar Skoðun Gæði bygginga ráðast ekki ef reglugerðum einum saman Bergþóra Góa Kvaran skrifar Skoðun Ég hélt að þetta væri bara lítið hrúður Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Af hverju já? Reynir Böðvarsson skrifar Skoðun Ef lausnirnar eru til, af hverju eru þær ekki notaðar? Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Óreiða á samviskunni Páll Rafnar Þorsteinsson skrifar Skoðun Fullveldi fyrir hvern? Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Viðræðurnar snúast um aðlögun Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Kristrún skýrði loksins hvað verður kosið um Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Ég þekki ekki lengur minn gamla Sjálfstæðisflokk Dagur Jónsson skrifar Skoðun Leggjum þá Náttúruverndarstofnun niður Svanur Guðmundsson skrifar Skoðun Meðferð ríkisvaldsins á máli lífslokalæknisins Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Hættum að pissa í skóinn í frostinu til að hlýja okkur – klæðum okkur í ullarsokka Grímur Atlason skrifar Sjá meira
Það sem gerir okkur að manneskjum er samkennd. Hæfileikinn til að sjá heiminn frá sjónarhorni annarrar manneskju. Að skilja að líf annarra hefur sama gildi og okkar eigið. Við lifum á tímum þar sem flæði upplýsinga er meira en nokkru sinni fyrr. Við vitum að það eru stríð í gangi, íþróttamót, kosningar, náttúruhamfarir og örvæntingarfullt fólk er á flótta í rauntíma. En upplýsingar skapa ekki samkennd. Samkennd verður til þegar við hlustum og reynum að skilja áður en við dæmum. Bandaríski rithöfundurinn Bell Hooks skrifaði að ástin væri athöfn, að gera, en ekki bara tilfinning. Hún birtist í því hvernig við komum fram við annað fólk og þeirri ákvörðun að hlúa að lífi annarra. Svolítið eins og að rækta garðinn sinn. Það þarf að vökva til að gulræturnar vaxi. Albert Schweitzer talaði um virðingu fyrir lífinu. Sú hugsun nær út fyrir manninn. Hún nær til dýra, plantna og alls þess lífs sem við deilum jörðinni með. Við stöndum ekki utan náttúrunnar heldur innan hennar. Samkennd er ekki einkamál hvers og eins. Hún hefur menningarlegt gildi. Hún birtist til dæmis vel í því hvernig við ölum upp börnin okkar. Það sem gerir okkur að manneskjum er ekki aðeins greind okkar eða tæknileg geta. Það er hæfileikinn til að sjá okkur sjálf í öðrum og að mæta öllu lífi af virðingu og að geta tekið ábyrgð á því hvernig maður kemur fram við aðra. Höfundur er kvikmyndagerðamaður.
Skoðun Af hverju er svona erfitt að vera heiðarlegur við sjálfan sig? Sigurður Árni Reynisson skrifar
Skoðun Stór orð, lítil rök og ekkert dæmi um ranga tölu – Svar til Konráðs S. Guðjónssonar Gauti B. Eggertsson skrifar
Skoðun Vinnslustöðin rýrir afkomu sjómanna og landverkafólks – en til hvers? Gunnar Sigurðsson skrifar
Skoðun Hættum að pissa í skóinn í frostinu til að hlýja okkur – klæðum okkur í ullarsokka Grímur Atlason skrifar