„Að deila og drottna“ - hugleiðingar miðaldra konu að kvöldlagi Ingibjörg Einarsdóttir skrifar 11. júlí 2026 09:02 „Að deila og drottna“ (divide et impera) er gömul valdastefna sem gengur út á að halda fólki sundruðu svo það geti ekki sameinast. Ef hópur stendur saman er hann sterkur. Ef hann er klofinn verður auðveldara að stjórna honum. Undanfarið hefur þetta hugtak verið mér ofarlega í huga. Ég er nýkomin úr heimsókn til sonar míns. Ég fór ekki í frí. Ég fór vegna þess að ég þurfti að sækja honum meðferð sem er einfaldlega ekki í boði á Íslandi. Ég fór vegna raunverulegs kerfisvanda. Þess vegna á ég erfitt með að horfa upp á samfélagið festast mánuðum saman í deilum um tákn og fána á meðan stærri verkefni sitja eftir. Ég ætla ekki að dæma hvor fylkingin hefur rétt fyrir sér. Ég velti frekar fyrir mér hvort við séum öll farin að eyða svo mikilli orku í það sem sundrar okkur að við höfum minni orku í það sem sameinar okkur. Við eigum að geta verið ósammála af virðingu. En þegar umræðan verður að linnulausu skotgrafastríði gleymast spurningarnar sem skipta mestu máli. Af hverju er það ekki sjálfsagt að öll börn fái þá þjónustu sem lög kveða á um? Af hverju höfum við sætt okkur við geðheilbrigðiskerfi sem bregst bæði börnum og fullorðnum? Af hverju er heilbrigðiskerfið undir svona miklu álagi? Af hverju gleymum við öldruðum, fjölskyldum í vanda og þeim sem standa höllum fæti? Hvar týndist samkenndin? Ég trúi því ekki að lausnin felist í því að setja fólk í sífellt fleiri kassa. Ég trúi því að allir eigi sama tilverurétt, sömu mannréttindi og sömu reisn - óháð því hverjir þeir eru. Kannski hef ég rangt fyrir mér. Kannski er þetta bara hugleiðing miðaldra konu í örmögnun. En eitt veit ég. Ég hef ekki lengur áhuga á að taka þátt í umræðu sem skilar fyrst og fremst meiri sundrungu. Ég vil frekar taka þátt í umræðu sem spyr hvernig við getum tryggt að ekkert foreldri þurfi að fara með barn sitt úr landi til að bjarga lífi þess. Hvernig við getum byggt upp heilbrigðis- og geðheilbrigðiskerfi sem stendur undir nafni. Hvernig við getum skapað samfélag þar sem fólk er ekki fyrst og fremst skilgreint eftir fylkingum heldur eftir sameiginlegri mennsku. Við þurfum ekki að vera sammála um allt. En við þurfum að geta sameinast um það sem skiptir mestu máli. Kannski er kominn tími til að fá „fullorðna fólkið“ aftur inn í stofuna. Höfundur er móðir. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Einungis tvö kyn Helgi Hrafn Gunnarsson Skoðun Aðeins annar hluti jöfnunnar er ekki nóg Sveinn Ólafsson Skoðun Hvernig viljum við eldast? Janus Guðlaugsson Skoðun Orð eru ekki heldur stefna – opið bréf til bæjarstjóra Ölfuss Nichole Leigh Mosty Skoðun Læsisáætlun án bóka Álfhildur Leifsdóttir,Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Þekkingin hefur aukist en hvað með þjónustuna? Hanna Birna Valdimarsdóttir Skoðun Það er kominn tími á löggjöf um dánaraðstoð á Íslandi Ingrid Kuhlman Skoðun Kvittanirnar segja meira en pólitískar fyrirsagnir Ragnar Sigurðsson Skoðun Lífæð Vestfjarða hrunin Oddur Jensson Skoðun Hæsta framlag til Loftbrúar frá upphafi staðreynd Eydís Ásbjörnsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Kvittanirnar segja meira en pólitískar fyrirsagnir Ragnar Sigurðsson skrifar Skoðun Nú er komið að þér, Kristrún! Svanur Már Snorrason skrifar Skoðun Hefði Evrópa getað keypt sigur á Rússum fyrir tveimur árum?! Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Það er dýrt að hafa lítið val Svanfríður Bergvinsdóttir,Andri Ólafsson skrifar Skoðun Hækkun þar, hækkun hér, á endanum allt kaupið í skattana fer! Jóhann Friðrik Friðriksson skrifar Skoðun Nýr einkunnakvarði er aðeins hluti af sögunni Margrét Lilja Pálsdóttir skrifar Skoðun Skilaboð til landsbyggðarinnar Trausti Hjaltason skrifar Skoðun Hver ber ábyrgð þegar vernd barns týnist milli kerfa? Inga Henriksen skrifar Skoðun Hæsta framlag til Loftbrúar frá upphafi staðreynd Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Öryggi þjóðarinnar verður ekki tryggt í Excel-skjali Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Þegar stóru ríkin verða veikasti hlekkurinn Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Viðreisn – góð stefna dugar ekki ein og sér Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Lífæð Vestfjarða hrunin Oddur Jensson skrifar Skoðun Fjárhagsstaða Hafnarfjarðar er grafalvarleg og nauðsynlegt að grípa í taumana strax Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Hallgrímskirkja heillar Sigurður Árni Þórðarson skrifar Skoðun Sameiginleg þjónusta þarf að vera aðgengileg öllum Haraldur Líndal Haraldsson skrifar Skoðun Ferkílómetrar eða fólk? Hagsmunir Hveragerðis í nýju orkufrumvarpi Lárus Jónsson,Jónas Guðnason skrifar Skoðun Þegar báðir græða Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Opið bréf til innviðaráðherra og atvinnuvegaráðherra Örvar Marteinsson skrifar Skoðun Hver króna skilar sér margfalt tilbaka! Nokkur dæmi um ráðdeild í rekstri Borgarbókasafnsins Guðrún Dís Jónatansdóttir skrifar Skoðun Bókaklúbbur borgarstjórans Michelle Spinei skrifar Skoðun Mun Ísland missa af hundruðum milljarða? Einar Örn Ólafsson,Daði Pálsson,Jón Kjartan Jónsson,Steinþór Pálsson,Margrét Ágústa Sigurðardóttir skrifar Skoðun Fyrir hvern erum við að pósta? Sara Margrét Dougherty skrifar Skoðun Nýi kaflinn í iðnsögunni Tinna Traustadóttir skrifar Skoðun Loftbrú: Ráðherra í 0% tengingu við landsbyggðina Ásta Kristín Pjetursdóttir skrifar Skoðun Er þetta ekki nóg? Sigurður Líndal Þórisson skrifar Skoðun Hver á takkana? Þegar aðrir snerta gömul sálræn sár Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Námsmat, aðalnámskrá og fagleg ábyrgð skólastjóra Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar Skoðun Orð eru ekki heldur stefna – opið bréf til bæjarstjóra Ölfuss Nichole Leigh Mosty skrifar Skoðun Aðeins annar hluti jöfnunnar er ekki nóg Sveinn Ólafsson skrifar Sjá meira
„Að deila og drottna“ (divide et impera) er gömul valdastefna sem gengur út á að halda fólki sundruðu svo það geti ekki sameinast. Ef hópur stendur saman er hann sterkur. Ef hann er klofinn verður auðveldara að stjórna honum. Undanfarið hefur þetta hugtak verið mér ofarlega í huga. Ég er nýkomin úr heimsókn til sonar míns. Ég fór ekki í frí. Ég fór vegna þess að ég þurfti að sækja honum meðferð sem er einfaldlega ekki í boði á Íslandi. Ég fór vegna raunverulegs kerfisvanda. Þess vegna á ég erfitt með að horfa upp á samfélagið festast mánuðum saman í deilum um tákn og fána á meðan stærri verkefni sitja eftir. Ég ætla ekki að dæma hvor fylkingin hefur rétt fyrir sér. Ég velti frekar fyrir mér hvort við séum öll farin að eyða svo mikilli orku í það sem sundrar okkur að við höfum minni orku í það sem sameinar okkur. Við eigum að geta verið ósammála af virðingu. En þegar umræðan verður að linnulausu skotgrafastríði gleymast spurningarnar sem skipta mestu máli. Af hverju er það ekki sjálfsagt að öll börn fái þá þjónustu sem lög kveða á um? Af hverju höfum við sætt okkur við geðheilbrigðiskerfi sem bregst bæði börnum og fullorðnum? Af hverju er heilbrigðiskerfið undir svona miklu álagi? Af hverju gleymum við öldruðum, fjölskyldum í vanda og þeim sem standa höllum fæti? Hvar týndist samkenndin? Ég trúi því ekki að lausnin felist í því að setja fólk í sífellt fleiri kassa. Ég trúi því að allir eigi sama tilverurétt, sömu mannréttindi og sömu reisn - óháð því hverjir þeir eru. Kannski hef ég rangt fyrir mér. Kannski er þetta bara hugleiðing miðaldra konu í örmögnun. En eitt veit ég. Ég hef ekki lengur áhuga á að taka þátt í umræðu sem skilar fyrst og fremst meiri sundrungu. Ég vil frekar taka þátt í umræðu sem spyr hvernig við getum tryggt að ekkert foreldri þurfi að fara með barn sitt úr landi til að bjarga lífi þess. Hvernig við getum byggt upp heilbrigðis- og geðheilbrigðiskerfi sem stendur undir nafni. Hvernig við getum skapað samfélag þar sem fólk er ekki fyrst og fremst skilgreint eftir fylkingum heldur eftir sameiginlegri mennsku. Við þurfum ekki að vera sammála um allt. En við þurfum að geta sameinast um það sem skiptir mestu máli. Kannski er kominn tími til að fá „fullorðna fólkið“ aftur inn í stofuna. Höfundur er móðir.
Skoðun Hækkun þar, hækkun hér, á endanum allt kaupið í skattana fer! Jóhann Friðrik Friðriksson skrifar
Skoðun Fjárhagsstaða Hafnarfjarðar er grafalvarleg og nauðsynlegt að grípa í taumana strax Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Skoðun Ferkílómetrar eða fólk? Hagsmunir Hveragerðis í nýju orkufrumvarpi Lárus Jónsson,Jónas Guðnason skrifar
Skoðun Hver króna skilar sér margfalt tilbaka! Nokkur dæmi um ráðdeild í rekstri Borgarbókasafnsins Guðrún Dís Jónatansdóttir skrifar
Skoðun Mun Ísland missa af hundruðum milljarða? Einar Örn Ólafsson,Daði Pálsson,Jón Kjartan Jónsson,Steinþór Pálsson,Margrét Ágústa Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Námsmat, aðalnámskrá og fagleg ábyrgð skólastjóra Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar