Langhlauparar í meiri hættu að fá krabbamein Óskar Ófeigur Jónsson skrifar 8. desember 2025 06:31 Langhlaup verða alltaf vinsælli og vinsælli í heiminum en ný rannsókn vekur upp áhyggjur. Getty/Li Ruichang Rannsókn sem kynnt var á ársfundi Bandarísku krabbameinslækningasamtakanna í Chicago, og náði til hundrað hlaupara á aldrinum 35 til 50 ára sem hlupu frá október 2022 til desember 2024, hefur gefið í skyn tengsl milli langhlaupa á háu stigi og ristilkrabbameins. Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna. Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið „Ég er ekki kærastan“ Sport Sögð þéna milljónir á því að sýna brjóstahaldarann á Ólympíuleikunum Sport Typpið í lagi en skórnir of stórir Sport „Ung kona vinnur gull og verður fyrir fordómum og niðurlægingu“ Sport Valdi Noreg fram yfir Ísland og kveður eftir tíu frábær ár Fótbolti Snoop Dogg gat ekki borgað fyrir hamborgarann á Ólympíuleikunum Sport Hann vann fyrsta gull Brasilíu en af hverju keppir hann ekki fyrir Noreg? Sport Rústaði á sér fótunum en varð samt stjarna leikanna Sport Magnus Carlsen enn einu sinni heimsmeistari Sport Jón Erik meðal þrjátíu efstu og fer fyrstur af stað á eftir Sport Fleiri fréttir Kemur til varnar liðsfélaga sínum hjá Liverpool Breiðablik kaupir Ívar af KA Jón Erik náði 25. sætinu með frábærri seinni ferð Valdi tvo nýliða í kvennalandsliðið „Hann var stressaður og það var svo krúttlegt“ Hann vann fyrsta gull Brasilíu en af hverju keppir hann ekki fyrir Noreg? Jón Erik meðal þrjátíu efstu og fer fyrstur af stað á eftir „Af því að hann er bara miklu betri körfuboltamaður“ Snoop Dogg gat ekki borgað fyrir hamborgarann á Ólympíuleikunum Magnus Carlsen enn einu sinni heimsmeistari Sjáðu Karólínu Leu tryggja Inter sigur með háklassa afgreiðslu Sögð þéna milljónir á því að sýna brjóstahaldarann á Ólympíuleikunum Vann Ólympíuverðlaun með kúlu á fætinum „Ég er ekki kærastan“ Typpið í lagi en skórnir of stórir „Hann er ekki á einhverju klinki hérna“ Anthony Edwards valinn bestur í Stjörnuleik NBA Hvorki Danir né Grænlendingar með grænlenska fánann á leik Bandaríkjanna Dagskráin í dag: Fer Hákon áfram í bikarnum? „Þeir gera allt til þess að blekkja okkur“ „Ung kona vinnur gull og verður fyrir fordómum og niðurlægingu“ Blikar að landa Ívari Rústaði á sér fótunum en varð samt stjarna leikanna Valdi Noreg fram yfir Ísland og kveður eftir tíu frábær ár Sigdís Eva hetjan í fyrsta leik Svekkjandi tap Tryggva og leiðinlegt atvik í Baskaslag Fyrsta tap Gísla og Ómars kom gegn stórveldinu KA vann meistarana og Stígur Diljan sá rautt Willum þurfti að hætta út af of miklum snjó Landin sá til þess að Ísak og Guðmundur fengju silfur Sjá meira
Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna.
Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið „Ég er ekki kærastan“ Sport Sögð þéna milljónir á því að sýna brjóstahaldarann á Ólympíuleikunum Sport Typpið í lagi en skórnir of stórir Sport „Ung kona vinnur gull og verður fyrir fordómum og niðurlægingu“ Sport Valdi Noreg fram yfir Ísland og kveður eftir tíu frábær ár Fótbolti Snoop Dogg gat ekki borgað fyrir hamborgarann á Ólympíuleikunum Sport Hann vann fyrsta gull Brasilíu en af hverju keppir hann ekki fyrir Noreg? Sport Rústaði á sér fótunum en varð samt stjarna leikanna Sport Magnus Carlsen enn einu sinni heimsmeistari Sport Jón Erik meðal þrjátíu efstu og fer fyrstur af stað á eftir Sport Fleiri fréttir Kemur til varnar liðsfélaga sínum hjá Liverpool Breiðablik kaupir Ívar af KA Jón Erik náði 25. sætinu með frábærri seinni ferð Valdi tvo nýliða í kvennalandsliðið „Hann var stressaður og það var svo krúttlegt“ Hann vann fyrsta gull Brasilíu en af hverju keppir hann ekki fyrir Noreg? Jón Erik meðal þrjátíu efstu og fer fyrstur af stað á eftir „Af því að hann er bara miklu betri körfuboltamaður“ Snoop Dogg gat ekki borgað fyrir hamborgarann á Ólympíuleikunum Magnus Carlsen enn einu sinni heimsmeistari Sjáðu Karólínu Leu tryggja Inter sigur með háklassa afgreiðslu Sögð þéna milljónir á því að sýna brjóstahaldarann á Ólympíuleikunum Vann Ólympíuverðlaun með kúlu á fætinum „Ég er ekki kærastan“ Typpið í lagi en skórnir of stórir „Hann er ekki á einhverju klinki hérna“ Anthony Edwards valinn bestur í Stjörnuleik NBA Hvorki Danir né Grænlendingar með grænlenska fánann á leik Bandaríkjanna Dagskráin í dag: Fer Hákon áfram í bikarnum? „Þeir gera allt til þess að blekkja okkur“ „Ung kona vinnur gull og verður fyrir fordómum og niðurlægingu“ Blikar að landa Ívari Rústaði á sér fótunum en varð samt stjarna leikanna Valdi Noreg fram yfir Ísland og kveður eftir tíu frábær ár Sigdís Eva hetjan í fyrsta leik Svekkjandi tap Tryggva og leiðinlegt atvik í Baskaslag Fyrsta tap Gísla og Ómars kom gegn stórveldinu KA vann meistarana og Stígur Diljan sá rautt Willum þurfti að hætta út af of miklum snjó Landin sá til þess að Ísak og Guðmundur fengju silfur Sjá meira