Lög að leysa leikskólavandann? Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar 19. mars 2026 09:03 Í Silfrinu síðastliðinn þriðjudag nefndi Pétur oddviti Samfylkingarinnar að lögbinding leikskólastigsins væri möguleg lausn á leikskólavandanum í borginni. Ekki ný og ekki svo galin pæling enda leikskólastigið lögverndað víða í þeim löndum sem við berum okkur saman við. Málið er að vandinn er ekki skortur á lögum. Vandinn er skortur á fólki. Við þurfum ekki að velta þessu lengi fyrir okkur. Nú þegar er í lögum kveðið á um að tveir þriðju starfsfólks í leikskólum skuli vera fagmenntaðir kennarar. Raunin? Aðeins um fjórðungur starfsfólks uppfyllir þá kröfu. Lögin eru til staðar, en þau eru ekki að virka. Það er því fráleitt að halda að fleiri lagagreinar muni skyndilega leysa mönnunarvanda sem hefur byggst upp árum saman. Lög skapa ekki starfsfólk. Þau búa ekki til betri starfskjör, lækka álag eða gera starfið eftirsóknarverðara. Ef eitthvað er, þá getur lögbinding án raunverulegra aðgerða gert stöðuna verri. Hún hækkar væntingar, eykur þrýsting á kerfi sem þegar ræður illa við verkefnið og skilur eftir starfsfólk í enn erfiðari stöðu. Raunveruleg lausn er fjölþættari. Hún felst í því að bæta kjör, laga starfsumhverfi og gera leikskólastarfið að raunhæfum valkosti fyrir menntað fólk og fólk sem brennur fyrir því að starfa með börnum. Borgin þarf að beina fjármagninu meira í skólana sjálfa og minna í yfirbygginguna. Hlusta þarf á ákall þess fólks sem starfar á gólfinu. Án þeirra eru engir skólar og engin þjónusta. Heldur aðeins áframhaldandi umræða um vanda leikskólanna kosningar eftir kosningar. Lögbinding leikskólastigsins er ekki lausn. Hún er í besta falli yfirborðkennd aðgerð og í versta falli leið til að lögfesta vandann í stað þess að leysa hann. Höfundur er foreldrafræðingur og uppeldisráðgjafi og frambjóðandi fyrir Miðflokkinn í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Menntakerfið pólitískur leikvöllur? Anna Kristín Sigurðardóttir Skoðun Stjórnarformaður RÚV bregður sér í gervi Ragnars Reykás Guðmundur Halldór Björnsson Skoðun Hver ver æru hins látna? Theódór Skúli Halldórsson Skoðun Hvað gerir sveitarstjórn Múlaþings nú? Magnús Guðmundsson Skoðun PISA: Þegar allir þurfa létti, hver heldur þá utan um barnið? Helgi S. Karlsson Skoðun Minkasynd Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks Rósa Líf Darradóttir Skoðun Foreldrar, hjálpum börnum að verða lesendur Guðmundur Engilbertsson Skoðun DARVO: Sálfélagslegur glundroði Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Hvað er til ráða? Davíð Már Sigurðsson Skoðun Þversögn íslenskra varna Arnór SIgurjónsson Skoðun Skoðun Skoðun Hvaða lærdóm má draga af ferðavenjukönnun 2025? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Þversögn íslenskra varna Arnór SIgurjónsson skrifar Skoðun Stjórnarformaður RÚV bregður sér í gervi Ragnars Reykás Guðmundur Halldór Björnsson skrifar Skoðun PISA: Þegar allir þurfa létti, hver heldur þá utan um barnið? Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Hver ver æru hins látna? Theódór Skúli Halldórsson skrifar Skoðun DARVO: Sálfélagslegur glundroði Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun Menntakerfið pólitískur leikvöllur? Anna Kristín Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hvað er til ráða? Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hvað gerir sveitarstjórn Múlaþings nú? Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað þarf að laga á Íslandi – hver ber ábyrgð? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þegar andstæðingum eru eignuð orð Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Foreldrar, hjálpum börnum að verða lesendur Guðmundur Engilbertsson skrifar Skoðun Minkasynd Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Síðan hvenær er ég enginn? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Af bíómiðum og baðlónum María Rut Ágústsdóttir skrifar Skoðun Hvað verður minna þegar ríkið tekur meira? Íris Ósk Gísladóttir skrifar Skoðun Hver er okkar Napóleon Bónaparte? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Samfélagsumræðan og nunnan Ingibjörg Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun 0,01% er ekki undanþága frá ábyrgð Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Óréttlæti lífeyriskerfisins gagnvart ungu fólki Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Við erum froskar í vatni sem nálgast suðu Isla Sweet,Jóhanna Malen Skúladóttir skrifar Skoðun Sögulegt skref fyrir dýr í Danmörku Linda Karen Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Áður en við greinum barn þurfum við að skilja allt barnið Tara Khoshkhoo skrifar Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun Þegar tengsl geta skipt sköpum Steinunn Bergmann,María Björk Ingvadóttir skrifar Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Fjórfrelsið og EES fyrir Ísland Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Sjá meira
Í Silfrinu síðastliðinn þriðjudag nefndi Pétur oddviti Samfylkingarinnar að lögbinding leikskólastigsins væri möguleg lausn á leikskólavandanum í borginni. Ekki ný og ekki svo galin pæling enda leikskólastigið lögverndað víða í þeim löndum sem við berum okkur saman við. Málið er að vandinn er ekki skortur á lögum. Vandinn er skortur á fólki. Við þurfum ekki að velta þessu lengi fyrir okkur. Nú þegar er í lögum kveðið á um að tveir þriðju starfsfólks í leikskólum skuli vera fagmenntaðir kennarar. Raunin? Aðeins um fjórðungur starfsfólks uppfyllir þá kröfu. Lögin eru til staðar, en þau eru ekki að virka. Það er því fráleitt að halda að fleiri lagagreinar muni skyndilega leysa mönnunarvanda sem hefur byggst upp árum saman. Lög skapa ekki starfsfólk. Þau búa ekki til betri starfskjör, lækka álag eða gera starfið eftirsóknarverðara. Ef eitthvað er, þá getur lögbinding án raunverulegra aðgerða gert stöðuna verri. Hún hækkar væntingar, eykur þrýsting á kerfi sem þegar ræður illa við verkefnið og skilur eftir starfsfólk í enn erfiðari stöðu. Raunveruleg lausn er fjölþættari. Hún felst í því að bæta kjör, laga starfsumhverfi og gera leikskólastarfið að raunhæfum valkosti fyrir menntað fólk og fólk sem brennur fyrir því að starfa með börnum. Borgin þarf að beina fjármagninu meira í skólana sjálfa og minna í yfirbygginguna. Hlusta þarf á ákall þess fólks sem starfar á gólfinu. Án þeirra eru engir skólar og engin þjónusta. Heldur aðeins áframhaldandi umræða um vanda leikskólanna kosningar eftir kosningar. Lögbinding leikskólastigsins er ekki lausn. Hún er í besta falli yfirborðkennd aðgerð og í versta falli leið til að lögfesta vandann í stað þess að leysa hann. Höfundur er foreldrafræðingur og uppeldisráðgjafi og frambjóðandi fyrir Miðflokkinn í Reykjavík.
Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir skrifar
Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar