Hundrað ár frá fyrsta flugi milli Íslands og Ameríku Kristján Már Unnarsson skrifar 18. ágúst 2024 08:48 Douglas World Cruiser-flugvélin Chicago er til sýnis á Smithsonian-safninu í Washington, höfuðborg Bandaríkjanna. Smithsonian Eitthundrað ár eru um þessar mundir frá því flugvélum var í fyrsta sinn flogið milli Íslands og Ameríku. Flugvélarnar sem það gerðu voru tvær og hafa þær báðar varðveist á flugsöfnum í Bandaríkjunum. Það var að morgni 21. ágúst árið 1924 sem flugvélarnar „New Orleans" og „Chicago" hófu sig flugs frá Reykjavíkurhöfn áleiðis til Suður-Grænlands. Áfangastaðurinn var Frederiksdal, nú Narsarmijit, syðsta byggð Grænlands, sem er um fimmtíu kílómetra norður af Hvarfi, syðsta odda landsins, en þangað náðu flugvélarnar eftir um ellefu klukkustunda flug frá Íslandi. Flugvél Eriks Nelsons, New Orleans, lenti á Hornafirði þann 2. ágúst 1924. Þremur dögum síðar var henni flogið til Reykjavíkur.Höfundur ókunnur/Flugsafn Íslands, Íslenska flugsögufélagið Flugvélarnar voru hluti af hnattflugi bandaríska hersins, sem afrekaði það að verða fyrsta flug sögunnar umhverfis Jörðina. Nítján dögum áður hafði leiðangrinum tekist að fljúga frá Skotlandi til Íslands en lending Svíans Eriks Nelsons á Hornafirði þann 2. ágúst varð fyrsta flug flugvélar yfir úthafið til Íslands. Hnattflugið tók nærri sex mánuði en það hófst í Seattle þann 5. apríl árið 1924. Flugvélarnar sem lögðu af stað voru upphaflega fjórar og kölluðust Douglas World Cruiser. Ein brotlenti í Alaska á fyrstu dögum ferðalagsins, önnur neyddist á fluginu til Íslands til að nauðlenda á Atlantshafi við Færeyjar og sökk þar og voru því aðeins tvær flugvélar eftir sem náðu til Íslands. Óhöppin ollu þó ekki mannskaða en leiðangrinum fylgdu alls sjö herskip, sem mynduðu einskonar öryggiskeðju á fluginu yfir úthöfin. Önnur flugvélin af tveimur að koma inn til lendingar á Reykjavíkurhöfn þann 5. ágúst árið 1924 eftir fimm tíma flug frá Hornafirði. Þrettán dögum síðar flugu flugvélarnar áfram til Ameríku.Magnús Ólafsson/Ljósmyndasafn Reykjavíkur Eftir að flugvélunum tókst að fljúga frá Íslandi til suðurodda Grænlands var beðið þar í þrjá daga áður en flogið var norðar með vesturströnd Grænlands. Þann 31. ágúst var svo flogið áfram til Labrador, 3. september lentu flugvélarnar í Nova Scotia og þann 6. september náði leiðangurinn til Boston í Bandaríkjunum. Hringnum var svo lokað í Seattle þann 28. september, eftir 175 daga hnattreisu og 371 flugtíma. Flugvélarnar komu við í 28 löndum á leiðinni og var lengsta stoppið á Íslandi. Í áhöfn „New Orleans" voru flugmaðurinn Erik Nelson og vélamaðurinn John Harding en um borð í „Chicago" voru flugmaðurinn Lowell H. Smith og vélamaðurinn Leslie P. Arnold. Flugmennirnir við morgunverðarborð á Hótel Íslandi í ágúst 1924. Frá vinstri: Erik Nelson, John Harding, Lowell H. Smith og Leslie P. Arnold. Þeir urðu fyrstu mennirnir til að fljúga yfir úthafið milli Íslands og annarra landa, fyrst frá Skotlandi til Íslands og síðan áfram til Grænlands.Ljósmyndasafn Reykjavíkur Flugvélarnar tvær, sem komust umhverfis hnöttinn, eru báðar varðveittar. „Chicago" er til sýnis á Smithsonian-safninu í höfuðborginni Washington. „New Orleans" er í vörslu Museum of flying á Santa Monica-flugvelli í Kaliforníu. Þar voru Douglas-verksmiðjurnar staðsettar en þær smíðuðu flugvélarnar sérstaklega fyrir leiðangurinn. Flugvélin „New Orleans", sem Erik Nelson flaug fyrst til Íslands, hefur þó ekki verið sýnd opinberlega síðan árið 2002. Hún var þá tekin í sundur og sett í geymslu þegar safnið var flutt í ný húsakynni á flugvallarsvæðinu. Bandarísk safnayfirvöld og flugsafnið í Santa Monica komust þá að þeirri sameiginlegu niðurstöðu að varðveisla „New Orleans" kallaði á sérstakt loftkælt og rakastýrt húsnæði, sem safninu hefur ekki tekist að fjármagna. Flugvélin New Orleans dregin upp á steinbryggjuna í Reykjavíkurhöfn þann 5. ágúst 1924. Flugvélarnar voru hafðar á flotum á leið yfir úthafið en á hjólum þegar flogið var yfir meginland.Jón Jónsson frá Þjórsárholti/Ljósmyndasafn Reykjavíkur Í nýlegri frétt staðarmiðils í Santa Monica segir að það standi þó til bóta. Flugsafnið sé núna að leita samstarfsaðila til að kosta verkefnið. Það velti þó mikið á hvað borgaryfirvöld í Santa Monica vilji gera. Þau stefna hins vegar að því að loka flugvellinum í árslok 2028. Athugasemd: Í upphaflegri útgáfu fréttarinnar var sagt að flugvélarnar hefðu flogið frá Reykjavík þann 18. ágúst 1924. Þann dag gerðu flugmennirnir tilraun til flugtaks frá ytri höfninni í Reykjavík, sem mistókst, og skemmdust báðar flugvélarnar vegna þungrar undiröldu. Viðgerðir á flugvélunum töfðu því brottför frá Reykjavík til 21. ágúst en nánar um leiðangurinn má lesa um á heimasíðu Flugsafn Íslands. Frétt Stöðvar 2 í maí um hnattflugið má sjá hér: Fréttir af flugi Söfn Bandaríkin Sveitarfélagið Hornafjörður Grænland Reykjavík Tengdar fréttir Eitthundrað ár frá fyrsta flugi til Íslands Eitthundrað ár eru í dag, 2. ágúst, frá því flugvél var í fyrsta sinn flogið yfir úthafið til Íslands. Flugmaðurinn sem það afrekaði var Svíinn Erik H. Nelson, sem orðinn var bandarískur ríkisborgari, en flugið var hluti af hnattflugi bandaríska flughersins, fyrsta flugi sögunnar umhverfis Jörðina. 2. ágúst 2024 16:07 Fyrsta flugið til Íslands var hluti heimsviðburðar Ljósmyndasafn Reykjavíkur minntist þess í dag að eitthundrað ár verða liðin í sumar frá því flugvélar flugu í fyrsta sinn yfir hafið til Íslands. Þessa dagana standa alþjóðasamtök flugfélaga fyrir ráðstefnu í Reykjavík um hvernig bæta megi þjónustu á flugvöllum á heimsvísu. 7. maí 2024 22:34 Mest lesið „Það var mikil geðshræring á heimilinu“ Innlent Einstæð tveggja barna mamma fái alls ekki 421 þúsund krónur Innlent „Fólk fer hreinlega grátandi frá mér“ Innlent Andlát eftir höfuðhögg á LÚX komið á borð saksóknara Innlent Trump í mikilli vörn en lýsir yfir sigri Erlent Fær engar upplýsingar um lögreglumál sonar síns Innlent Telja nafnið geta orðið nafnbera til ama og segja nei Innlent Hilmar B. Jónsson matreiðslumeistari látinn Innlent Fengu milljarði meira en bróðirinn en þurfa ekki að endurgreiða Innlent Hafi ekki verið að gera lítið úr öryrkjum og bölvar gallaðri reiknivél Innlent Fleiri fréttir Fleiri löggur og meiri viðvera „Góði líttu þér nær!“ „Þetta er ákall frá ungmennunum sjálfum“ Tækifæri til að sammælast um breytingar á stjórnarskránni „Fólk fer hreinlega grátandi frá mér“ Hafi ekki verið að gera lítið úr öryrkjum og bölvar gallaðri reiknivél Bein útsending: Stefnuræða forsætisráðherra Tárast yfir verði á aðgerð og þúsundir barna á biðlista „Það var mikil geðshræring á heimilinu“ Hilmar B. Jónsson matreiðslumeistari látinn Tæplega áttatíu börn með stöðu sakbornings í ofbeldismálum Árásarmaður Ingunnar í sjö og hálfs árs fangelsi hið minnsta Börnin bíða, bíða og bíða Framkvæmdaleyfi að hluta í höfn fyrir lundinn umdeilda Ráðstöfun séreignarsparnaðar úr sögunni: „Ég skora á stjórnvöld að framlengja þetta ákvæði“ Þær 25 aðgerðir sem fjármagna á vegna ofbeldis barna Sjö ár frá síðustu stefnuræðu Bjarna sem forsætisráðherra Andlát eftir höfuðhögg á LÚX komið á borð saksóknara „Umferð einkaflugvéla hefur aldrei verið jafn mikil“ Metfjöldi veðurviðvarana að sumri til eftir rólegasta veturinn Telja nafnið geta orðið nafnbera til ama og segja nei Skrúfuþoturnar sem byltu millilandaflugi Íslendinga Fengu milljarði meira en bróðirinn en þurfa ekki að endurgreiða LHÍ stefnir á Skólavörðuholtið í stað Tollhússins Hvor hafði betur í kappræðunum? Hrókera í nefndum Alþingis Einstæð tveggja barna mamma fái alls ekki 421 þúsund krónur Fólk kveiki á kerti til minningar um Bryndísi Klöru Vill halda Borgarspítalanum opnum þegar að nýi spítalinn opnar Fær engar upplýsingar um lögreglumál sonar síns Sjá meira
Það var að morgni 21. ágúst árið 1924 sem flugvélarnar „New Orleans" og „Chicago" hófu sig flugs frá Reykjavíkurhöfn áleiðis til Suður-Grænlands. Áfangastaðurinn var Frederiksdal, nú Narsarmijit, syðsta byggð Grænlands, sem er um fimmtíu kílómetra norður af Hvarfi, syðsta odda landsins, en þangað náðu flugvélarnar eftir um ellefu klukkustunda flug frá Íslandi. Flugvél Eriks Nelsons, New Orleans, lenti á Hornafirði þann 2. ágúst 1924. Þremur dögum síðar var henni flogið til Reykjavíkur.Höfundur ókunnur/Flugsafn Íslands, Íslenska flugsögufélagið Flugvélarnar voru hluti af hnattflugi bandaríska hersins, sem afrekaði það að verða fyrsta flug sögunnar umhverfis Jörðina. Nítján dögum áður hafði leiðangrinum tekist að fljúga frá Skotlandi til Íslands en lending Svíans Eriks Nelsons á Hornafirði þann 2. ágúst varð fyrsta flug flugvélar yfir úthafið til Íslands. Hnattflugið tók nærri sex mánuði en það hófst í Seattle þann 5. apríl árið 1924. Flugvélarnar sem lögðu af stað voru upphaflega fjórar og kölluðust Douglas World Cruiser. Ein brotlenti í Alaska á fyrstu dögum ferðalagsins, önnur neyddist á fluginu til Íslands til að nauðlenda á Atlantshafi við Færeyjar og sökk þar og voru því aðeins tvær flugvélar eftir sem náðu til Íslands. Óhöppin ollu þó ekki mannskaða en leiðangrinum fylgdu alls sjö herskip, sem mynduðu einskonar öryggiskeðju á fluginu yfir úthöfin. Önnur flugvélin af tveimur að koma inn til lendingar á Reykjavíkurhöfn þann 5. ágúst árið 1924 eftir fimm tíma flug frá Hornafirði. Þrettán dögum síðar flugu flugvélarnar áfram til Ameríku.Magnús Ólafsson/Ljósmyndasafn Reykjavíkur Eftir að flugvélunum tókst að fljúga frá Íslandi til suðurodda Grænlands var beðið þar í þrjá daga áður en flogið var norðar með vesturströnd Grænlands. Þann 31. ágúst var svo flogið áfram til Labrador, 3. september lentu flugvélarnar í Nova Scotia og þann 6. september náði leiðangurinn til Boston í Bandaríkjunum. Hringnum var svo lokað í Seattle þann 28. september, eftir 175 daga hnattreisu og 371 flugtíma. Flugvélarnar komu við í 28 löndum á leiðinni og var lengsta stoppið á Íslandi. Í áhöfn „New Orleans" voru flugmaðurinn Erik Nelson og vélamaðurinn John Harding en um borð í „Chicago" voru flugmaðurinn Lowell H. Smith og vélamaðurinn Leslie P. Arnold. Flugmennirnir við morgunverðarborð á Hótel Íslandi í ágúst 1924. Frá vinstri: Erik Nelson, John Harding, Lowell H. Smith og Leslie P. Arnold. Þeir urðu fyrstu mennirnir til að fljúga yfir úthafið milli Íslands og annarra landa, fyrst frá Skotlandi til Íslands og síðan áfram til Grænlands.Ljósmyndasafn Reykjavíkur Flugvélarnar tvær, sem komust umhverfis hnöttinn, eru báðar varðveittar. „Chicago" er til sýnis á Smithsonian-safninu í höfuðborginni Washington. „New Orleans" er í vörslu Museum of flying á Santa Monica-flugvelli í Kaliforníu. Þar voru Douglas-verksmiðjurnar staðsettar en þær smíðuðu flugvélarnar sérstaklega fyrir leiðangurinn. Flugvélin „New Orleans", sem Erik Nelson flaug fyrst til Íslands, hefur þó ekki verið sýnd opinberlega síðan árið 2002. Hún var þá tekin í sundur og sett í geymslu þegar safnið var flutt í ný húsakynni á flugvallarsvæðinu. Bandarísk safnayfirvöld og flugsafnið í Santa Monica komust þá að þeirri sameiginlegu niðurstöðu að varðveisla „New Orleans" kallaði á sérstakt loftkælt og rakastýrt húsnæði, sem safninu hefur ekki tekist að fjármagna. Flugvélin New Orleans dregin upp á steinbryggjuna í Reykjavíkurhöfn þann 5. ágúst 1924. Flugvélarnar voru hafðar á flotum á leið yfir úthafið en á hjólum þegar flogið var yfir meginland.Jón Jónsson frá Þjórsárholti/Ljósmyndasafn Reykjavíkur Í nýlegri frétt staðarmiðils í Santa Monica segir að það standi þó til bóta. Flugsafnið sé núna að leita samstarfsaðila til að kosta verkefnið. Það velti þó mikið á hvað borgaryfirvöld í Santa Monica vilji gera. Þau stefna hins vegar að því að loka flugvellinum í árslok 2028. Athugasemd: Í upphaflegri útgáfu fréttarinnar var sagt að flugvélarnar hefðu flogið frá Reykjavík þann 18. ágúst 1924. Þann dag gerðu flugmennirnir tilraun til flugtaks frá ytri höfninni í Reykjavík, sem mistókst, og skemmdust báðar flugvélarnar vegna þungrar undiröldu. Viðgerðir á flugvélunum töfðu því brottför frá Reykjavík til 21. ágúst en nánar um leiðangurinn má lesa um á heimasíðu Flugsafn Íslands. Frétt Stöðvar 2 í maí um hnattflugið má sjá hér:
Fréttir af flugi Söfn Bandaríkin Sveitarfélagið Hornafjörður Grænland Reykjavík Tengdar fréttir Eitthundrað ár frá fyrsta flugi til Íslands Eitthundrað ár eru í dag, 2. ágúst, frá því flugvél var í fyrsta sinn flogið yfir úthafið til Íslands. Flugmaðurinn sem það afrekaði var Svíinn Erik H. Nelson, sem orðinn var bandarískur ríkisborgari, en flugið var hluti af hnattflugi bandaríska flughersins, fyrsta flugi sögunnar umhverfis Jörðina. 2. ágúst 2024 16:07 Fyrsta flugið til Íslands var hluti heimsviðburðar Ljósmyndasafn Reykjavíkur minntist þess í dag að eitthundrað ár verða liðin í sumar frá því flugvélar flugu í fyrsta sinn yfir hafið til Íslands. Þessa dagana standa alþjóðasamtök flugfélaga fyrir ráðstefnu í Reykjavík um hvernig bæta megi þjónustu á flugvöllum á heimsvísu. 7. maí 2024 22:34 Mest lesið „Það var mikil geðshræring á heimilinu“ Innlent Einstæð tveggja barna mamma fái alls ekki 421 þúsund krónur Innlent „Fólk fer hreinlega grátandi frá mér“ Innlent Andlát eftir höfuðhögg á LÚX komið á borð saksóknara Innlent Trump í mikilli vörn en lýsir yfir sigri Erlent Fær engar upplýsingar um lögreglumál sonar síns Innlent Telja nafnið geta orðið nafnbera til ama og segja nei Innlent Hilmar B. Jónsson matreiðslumeistari látinn Innlent Fengu milljarði meira en bróðirinn en þurfa ekki að endurgreiða Innlent Hafi ekki verið að gera lítið úr öryrkjum og bölvar gallaðri reiknivél Innlent Fleiri fréttir Fleiri löggur og meiri viðvera „Góði líttu þér nær!“ „Þetta er ákall frá ungmennunum sjálfum“ Tækifæri til að sammælast um breytingar á stjórnarskránni „Fólk fer hreinlega grátandi frá mér“ Hafi ekki verið að gera lítið úr öryrkjum og bölvar gallaðri reiknivél Bein útsending: Stefnuræða forsætisráðherra Tárast yfir verði á aðgerð og þúsundir barna á biðlista „Það var mikil geðshræring á heimilinu“ Hilmar B. Jónsson matreiðslumeistari látinn Tæplega áttatíu börn með stöðu sakbornings í ofbeldismálum Árásarmaður Ingunnar í sjö og hálfs árs fangelsi hið minnsta Börnin bíða, bíða og bíða Framkvæmdaleyfi að hluta í höfn fyrir lundinn umdeilda Ráðstöfun séreignarsparnaðar úr sögunni: „Ég skora á stjórnvöld að framlengja þetta ákvæði“ Þær 25 aðgerðir sem fjármagna á vegna ofbeldis barna Sjö ár frá síðustu stefnuræðu Bjarna sem forsætisráðherra Andlát eftir höfuðhögg á LÚX komið á borð saksóknara „Umferð einkaflugvéla hefur aldrei verið jafn mikil“ Metfjöldi veðurviðvarana að sumri til eftir rólegasta veturinn Telja nafnið geta orðið nafnbera til ama og segja nei Skrúfuþoturnar sem byltu millilandaflugi Íslendinga Fengu milljarði meira en bróðirinn en þurfa ekki að endurgreiða LHÍ stefnir á Skólavörðuholtið í stað Tollhússins Hvor hafði betur í kappræðunum? Hrókera í nefndum Alþingis Einstæð tveggja barna mamma fái alls ekki 421 þúsund krónur Fólk kveiki á kerti til minningar um Bryndísi Klöru Vill halda Borgarspítalanum opnum þegar að nýi spítalinn opnar Fær engar upplýsingar um lögreglumál sonar síns Sjá meira
Eitthundrað ár frá fyrsta flugi til Íslands Eitthundrað ár eru í dag, 2. ágúst, frá því flugvél var í fyrsta sinn flogið yfir úthafið til Íslands. Flugmaðurinn sem það afrekaði var Svíinn Erik H. Nelson, sem orðinn var bandarískur ríkisborgari, en flugið var hluti af hnattflugi bandaríska flughersins, fyrsta flugi sögunnar umhverfis Jörðina. 2. ágúst 2024 16:07
Fyrsta flugið til Íslands var hluti heimsviðburðar Ljósmyndasafn Reykjavíkur minntist þess í dag að eitthundrað ár verða liðin í sumar frá því flugvélar flugu í fyrsta sinn yfir hafið til Íslands. Þessa dagana standa alþjóðasamtök flugfélaga fyrir ráðstefnu í Reykjavík um hvernig bæta megi þjónustu á flugvöllum á heimsvísu. 7. maí 2024 22:34