Kæra utanríkisráðherra fyrir landráð Rafn Ágúst Ragnarsson skrifar 13. júní 2025 13:04 Frá vinstri eru þeir Arnar Þór Jónsson, lögmaður hópsins, Sigfús Aðalsteinsson, Gústaf Níelsson og Baldur Borgþórsson. Vísir/Samsett Samtökin Þjóðfrelsi, sem telja að sögn Arnars Þórs Jónssonar forsvarsmanns þverpólitískan og fjölbreyttan hóp, hafa ákveðið að kæra utanríkisráðherra fyrir landráð í tengslum við innleiðingu bókunar 35. Arnar Þór Jónsson, lögmaður og fyrrverandi stofnandi Lýðræðisflokksins, er lögmaður samtakanna og segist í samtali við fréttastofu ekki vera sjálfur aðili að kærunni. Samtökin sem hafi sprottið upp í kringum þessa kæru hafi falið Arnari að skrifa erindið og senda það ríkislögreglustjóra. Brot gegn fullveldi Íslands Í tilkynningu sem hópurinn sendi fjölmiðlum segir að innleiðing bókunar 35 feli í sér grundvallarbreytingu á íslenskum rétti. Verði frumvarpið að lögum, yrði með því grafið undan íslensku dómsvaldi og brjóti í bága við aðra grein stjórnarskrárinnar sem kveður á um að enginn skuli fara með dómsvald á Íslandi nema þeir sem réttilega hafa verið skipaðir í dómaraembætti samkvæmt íslenskum lögum. „Með frumvarpinu er í raun einnig verið að grafa undan lagasetningarvaldi Alþingis án þess að stjórnarskráin veiti til þess heimild. Því er ljóst að frumvarpið samrýmist ekki ákvæðum stjórnarskrárinnar,“ segir í tilkynningunni. Samtökin segja að landráð vísi meðal annars til þess þegar einstaklingar fremja verknað sem miðar að því að stofna öryggi eða sjálfstæði íslenska ríkisins í hættu eða koma ríkinu undir erlend yfirráð. Framlagning hins tilgreinda frumvarps jafngildi ekki einungis fyrirætlun um trúnaðarbrot í starfi heldur feli hún einnig í sér brot gegn fullveldi og stjórnskipun landsins. „Framlagning og stuðningur við frumvarpið kann því að falla undir verknaðarlýsingar í lögum er varða landráð, en fyrir slík brot ber að höfða sakamál samkvæmt viðeigandi réttarfarslöggjöf,“ segir í tilkynningunni. Í 86. grein hegningarlaga segir reyndar orðrétt að hver, sem sekur gerist um verknað, sem miðar að því, að reynt verði „með ofbeldi, hótun um ofbeldi, annarri nauðung eða svikum“ að ráða íslenska ríkið eða hluta þess undir erlend yfirráð, skuli sæta refsingu. Arnar svaraði því ekki hvað þessara skilyrða ætti við í þessu tilviki. Segir hópinn þverpólitískan Hópurinn telur að við þær aðstæður sem uppi eru komnar á Alþingi, nefnilega að umræða standi yfir um innleiðingu bókunarinnar, sé ekkert úrræði nærtækara en að leggja fram kæru hjá ríkislögreglustjóra á hendur utanríkisráðherra, Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur, sem framsögumanns frumvarps um breytingu á lögum um evrópska efnahagssvæðið, nr. 2/1993, betur þekkt sem bókun 35. Arnar Þór segir þverpólitískan og fjölbreyttan hóp standa að samtökunum. Í honum séu konur og karlar á ýmsum aldri og alls staðar að á landinu. Engar upplýsingar er heldur að finna um samtökin á netinu. Hann rekur enga heimasíðu og er ekki skráður í fyrirtækjaskrá. Í kærunni sem fréttastofa hefur undir höndum er listi yfir þá sem að kærunni standa. Þeirra á meðal er Sigfús Aðalsteinsson, skipuleggjandi mótmælafunda gegn stefnu ríkisstjórnarinnar í hælisleitendamálum, Þröstur Jónsson, bæjarfulltrúi Miðflokksins í Múlaþingi, Gústaf Níelsson, sagnfræðingur og bróðir Brynjars Níelssonar og Baldur Borgþórsson varaborgarfulltrúi Miðflokksins. „Þarna er fólk úr VG og fólk sem hefur verið í Sjálfstæðisflokknum og er í sjálfstæðisflokknum og fólk sem hefur verið í öðrum flokkum. Þetta er þverpólitískt,“ segir hann. Hann segir þennan hóp borgara sjá sig tilknúna til að grípa til varna þegar kjörnir fulltrúar, þingmenn og ráðherrar, vega að stjórnarkskránni. „Það má halda því fram að það sé búið afflytja málið þannig á þinginu að það sé verið að slá ryki í augu bæði þingmanna og almennings. Svo er það úrslausnarefni yfirvalda að leysa úr því. Það er verið að vinna að því að mati minna umbjóðenda að því að framselja vald úr landi í bága við ákvæði íslensku stjórnarskrárinnar,“ segir Arnar. Fyrst þurfi að breyta stjórnarskránni Það hafi verið frumforsenda þess að Ísland gengi inn í evrópska efnahagssvæðið að ef íslensk stangaðist á evrópsk lög þá komi það til kasta íslenskra dómstóla. „Nú er verið að klippa íslenska dómstóla út úr því mengi og dómsvaldið og túlkunarvaldið á að vera alfarið hjá erlendum stofnunum. Þetta er ekkert gamanmál,“ segir hann. Arnar segir að sé það einlægur pólitískur vilji Alþingis að innleiða bókun 35 þurfi fyrst að breyta stjórnarskránni. „Það er lágmarkskrafa þessa fólks að kjörnir fulltrúar þeirri sýni stjórnarskránni þá virðingu að brjóta hana ekki heldur fara rétta leið ef þetta er vilji þeirra,“ segir Arnar Þór Jónsson. Dómsmál Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Bókun 35 Utanríkismál Mest lesið Lentu í harkalegum árekstri augnablikum eftir nauðgun Innlent Bandarísk herflugvél fórst í Írak Erlent Íslendingar skipi sér í hóp með öfgaríkjum Innlent Áætla að 188 frelsissviptir útlendingar hefðu verið vistaðir í nýja úrræðinu Innlent Stunginn með skrúfjárni við Steinhellu Innlent Ekkert lát á árásum Ísraela og hvatt til rýmingar á stóru svæði Erlent Sporðamælingar í sjálfboðavinnu í 40 ár: Brasið alltaf dálítið eftirsóknarvert Innlent Guðmundur Elís ákærður fyrir að fara með stúlku um borð Innlent Rannsaka hvernig tíðir og meðganga geta haft áhrif á Parkinson í konum Innlent Landsréttur tók ekki heldur mark á lygilegri frásögn Innlent Fleiri fréttir Rannsaka hvernig tíðir og meðganga geta haft áhrif á Parkinson í konum Sporðamælingar í sjálfboðavinnu í 40 ár: Brasið alltaf dálítið eftirsóknarvert Lentu í harkalegum árekstri augnablikum eftir nauðgun Áætla að 188 frelsissviptir útlendingar hefðu verið vistaðir í nýja úrræðinu Sigríður Ingibjörg ráðinn nýr framkvæmdastjóri BSRB Á annan tug ferðalanga fastir á Holtavörðuheiði Íslendingar skipi sér í hóp með öfgaríkjum Umdeild málsókn, sviptingar í fjölmiðlum og verðhækkanir Þó nokkur snjóflóð fallið og loka Flateyrarvegi í kvöld Fjögurra vikna gæsluvarðhald eftir hópárás Stunginn með skrúfjárni við Steinhellu Sýkna Landsbankann af kröfum Quang Le Kristinn ekki bænheyrður Landsréttur tók ekki heldur mark á lygilegri frásögn Fimm ár fyrir stangir fullar af amfetamíni Mátti kalla fjárfesta „nútíma þrælahaldara“ Umsókn Miðflokksins í klúbb evrópska íhaldsmanna ekki svarað Ríkið sýknað vegna dauða ungrar konu í átökum við lögreglu Samtal hafið um Ísafjarðarflug Ferðamenn valdi fleiri slysum en ölvaðir eða ungir ökumenn Miðflokkur kynnir sex efstu í Garðabæ Rétt að leita svara hjá Alþjóðadómstólnum og óttast ekki afleiðingar Norðanhríð fyrir vestan og Ísland í máli gegn Ísrael Þau eru á lista Samfylkingarinnar í Kópavogi Sex snjóflóð fallin og veginum lokað Guðmundur Elís ákærður fyrir að fara með stúlku um borð Ísland tekur þátt í máli gegn Ísrael Lyfin stundum of dýr en ekki hægt að stökkva á ódýrasta kostinn Meðalbiðtími fimmfalt lengri en viðmið landlæknis Ný lög séu eitt af mörgum skrefum sem þurfi að taka Sjá meira
Arnar Þór Jónsson, lögmaður og fyrrverandi stofnandi Lýðræðisflokksins, er lögmaður samtakanna og segist í samtali við fréttastofu ekki vera sjálfur aðili að kærunni. Samtökin sem hafi sprottið upp í kringum þessa kæru hafi falið Arnari að skrifa erindið og senda það ríkislögreglustjóra. Brot gegn fullveldi Íslands Í tilkynningu sem hópurinn sendi fjölmiðlum segir að innleiðing bókunar 35 feli í sér grundvallarbreytingu á íslenskum rétti. Verði frumvarpið að lögum, yrði með því grafið undan íslensku dómsvaldi og brjóti í bága við aðra grein stjórnarskrárinnar sem kveður á um að enginn skuli fara með dómsvald á Íslandi nema þeir sem réttilega hafa verið skipaðir í dómaraembætti samkvæmt íslenskum lögum. „Með frumvarpinu er í raun einnig verið að grafa undan lagasetningarvaldi Alþingis án þess að stjórnarskráin veiti til þess heimild. Því er ljóst að frumvarpið samrýmist ekki ákvæðum stjórnarskrárinnar,“ segir í tilkynningunni. Samtökin segja að landráð vísi meðal annars til þess þegar einstaklingar fremja verknað sem miðar að því að stofna öryggi eða sjálfstæði íslenska ríkisins í hættu eða koma ríkinu undir erlend yfirráð. Framlagning hins tilgreinda frumvarps jafngildi ekki einungis fyrirætlun um trúnaðarbrot í starfi heldur feli hún einnig í sér brot gegn fullveldi og stjórnskipun landsins. „Framlagning og stuðningur við frumvarpið kann því að falla undir verknaðarlýsingar í lögum er varða landráð, en fyrir slík brot ber að höfða sakamál samkvæmt viðeigandi réttarfarslöggjöf,“ segir í tilkynningunni. Í 86. grein hegningarlaga segir reyndar orðrétt að hver, sem sekur gerist um verknað, sem miðar að því, að reynt verði „með ofbeldi, hótun um ofbeldi, annarri nauðung eða svikum“ að ráða íslenska ríkið eða hluta þess undir erlend yfirráð, skuli sæta refsingu. Arnar svaraði því ekki hvað þessara skilyrða ætti við í þessu tilviki. Segir hópinn þverpólitískan Hópurinn telur að við þær aðstæður sem uppi eru komnar á Alþingi, nefnilega að umræða standi yfir um innleiðingu bókunarinnar, sé ekkert úrræði nærtækara en að leggja fram kæru hjá ríkislögreglustjóra á hendur utanríkisráðherra, Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur, sem framsögumanns frumvarps um breytingu á lögum um evrópska efnahagssvæðið, nr. 2/1993, betur þekkt sem bókun 35. Arnar Þór segir þverpólitískan og fjölbreyttan hóp standa að samtökunum. Í honum séu konur og karlar á ýmsum aldri og alls staðar að á landinu. Engar upplýsingar er heldur að finna um samtökin á netinu. Hann rekur enga heimasíðu og er ekki skráður í fyrirtækjaskrá. Í kærunni sem fréttastofa hefur undir höndum er listi yfir þá sem að kærunni standa. Þeirra á meðal er Sigfús Aðalsteinsson, skipuleggjandi mótmælafunda gegn stefnu ríkisstjórnarinnar í hælisleitendamálum, Þröstur Jónsson, bæjarfulltrúi Miðflokksins í Múlaþingi, Gústaf Níelsson, sagnfræðingur og bróðir Brynjars Níelssonar og Baldur Borgþórsson varaborgarfulltrúi Miðflokksins. „Þarna er fólk úr VG og fólk sem hefur verið í Sjálfstæðisflokknum og er í sjálfstæðisflokknum og fólk sem hefur verið í öðrum flokkum. Þetta er þverpólitískt,“ segir hann. Hann segir þennan hóp borgara sjá sig tilknúna til að grípa til varna þegar kjörnir fulltrúar, þingmenn og ráðherrar, vega að stjórnarkskránni. „Það má halda því fram að það sé búið afflytja málið þannig á þinginu að það sé verið að slá ryki í augu bæði þingmanna og almennings. Svo er það úrslausnarefni yfirvalda að leysa úr því. Það er verið að vinna að því að mati minna umbjóðenda að því að framselja vald úr landi í bága við ákvæði íslensku stjórnarskrárinnar,“ segir Arnar. Fyrst þurfi að breyta stjórnarskránni Það hafi verið frumforsenda þess að Ísland gengi inn í evrópska efnahagssvæðið að ef íslensk stangaðist á evrópsk lög þá komi það til kasta íslenskra dómstóla. „Nú er verið að klippa íslenska dómstóla út úr því mengi og dómsvaldið og túlkunarvaldið á að vera alfarið hjá erlendum stofnunum. Þetta er ekkert gamanmál,“ segir hann. Arnar segir að sé það einlægur pólitískur vilji Alþingis að innleiða bókun 35 þurfi fyrst að breyta stjórnarskránni. „Það er lágmarkskrafa þessa fólks að kjörnir fulltrúar þeirri sýni stjórnarskránni þá virðingu að brjóta hana ekki heldur fara rétta leið ef þetta er vilji þeirra,“ segir Arnar Þór Jónsson.
Dómsmál Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Bókun 35 Utanríkismál Mest lesið Lentu í harkalegum árekstri augnablikum eftir nauðgun Innlent Bandarísk herflugvél fórst í Írak Erlent Íslendingar skipi sér í hóp með öfgaríkjum Innlent Áætla að 188 frelsissviptir útlendingar hefðu verið vistaðir í nýja úrræðinu Innlent Stunginn með skrúfjárni við Steinhellu Innlent Ekkert lát á árásum Ísraela og hvatt til rýmingar á stóru svæði Erlent Sporðamælingar í sjálfboðavinnu í 40 ár: Brasið alltaf dálítið eftirsóknarvert Innlent Guðmundur Elís ákærður fyrir að fara með stúlku um borð Innlent Rannsaka hvernig tíðir og meðganga geta haft áhrif á Parkinson í konum Innlent Landsréttur tók ekki heldur mark á lygilegri frásögn Innlent Fleiri fréttir Rannsaka hvernig tíðir og meðganga geta haft áhrif á Parkinson í konum Sporðamælingar í sjálfboðavinnu í 40 ár: Brasið alltaf dálítið eftirsóknarvert Lentu í harkalegum árekstri augnablikum eftir nauðgun Áætla að 188 frelsissviptir útlendingar hefðu verið vistaðir í nýja úrræðinu Sigríður Ingibjörg ráðinn nýr framkvæmdastjóri BSRB Á annan tug ferðalanga fastir á Holtavörðuheiði Íslendingar skipi sér í hóp með öfgaríkjum Umdeild málsókn, sviptingar í fjölmiðlum og verðhækkanir Þó nokkur snjóflóð fallið og loka Flateyrarvegi í kvöld Fjögurra vikna gæsluvarðhald eftir hópárás Stunginn með skrúfjárni við Steinhellu Sýkna Landsbankann af kröfum Quang Le Kristinn ekki bænheyrður Landsréttur tók ekki heldur mark á lygilegri frásögn Fimm ár fyrir stangir fullar af amfetamíni Mátti kalla fjárfesta „nútíma þrælahaldara“ Umsókn Miðflokksins í klúbb evrópska íhaldsmanna ekki svarað Ríkið sýknað vegna dauða ungrar konu í átökum við lögreglu Samtal hafið um Ísafjarðarflug Ferðamenn valdi fleiri slysum en ölvaðir eða ungir ökumenn Miðflokkur kynnir sex efstu í Garðabæ Rétt að leita svara hjá Alþjóðadómstólnum og óttast ekki afleiðingar Norðanhríð fyrir vestan og Ísland í máli gegn Ísrael Þau eru á lista Samfylkingarinnar í Kópavogi Sex snjóflóð fallin og veginum lokað Guðmundur Elís ákærður fyrir að fara með stúlku um borð Ísland tekur þátt í máli gegn Ísrael Lyfin stundum of dýr en ekki hægt að stökkva á ódýrasta kostinn Meðalbiðtími fimmfalt lengri en viðmið landlæknis Ný lög séu eitt af mörgum skrefum sem þurfi að taka Sjá meira